آزمون فصل 1 و 2 زیست دوازدهم تاریخ بروزرسانی: شهریور 10, 1405 نویسنده: مدیر سایت دستهبندی: آزمون ها بازدید: 2391 Report a question What’s wrong with this question? You cannot submit an empty report. Please add some details. 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 1 و 2 زیست دوازدهم 1 / 15 1) کدام گزینه عبارت زیر را به نادرستی تکمیل میکند؟ در فرآیند رونویسی در یوکاریوتها در مرحلهای که …………. اتفاق میافتد، همانند مرحلهای که ………… اتفاق میافتد، …………. صورت میگیرد. 1) تشکیل اولین پیوند بین دو نوکلئوتید با قند ریبوز – شکستن اولین پیوند میان نوکلئوتیدهای با قند متفاوت – مصرف نوکلئوتید آزاد سه فسفاته 2) تشکیل بیشترین تعداد پیوند هیدروژنی در طی آن – تشکیل نخستین پیوند فسفودی استر – تولید مولکولهای متشکل از دو نوع اتم 3) شناسایی محل آغاز رونویسی – تشکیل و شکست نوعی پیوند – افزایش میزان فسفات آزاد درون سیتوپلاسم 4) بازگشت وضعیت DNA به حالت اولیه – شکسته شدن تمام پیوندهای هیدروژنی ژن – شکستن پیوند هیدروژنی گزینه «۱» مرحله آغاز – مرحله طویل شدن – در هر دو مرحله مصرف نوکلئوتید ریبوزدار آزاد داریم. گزینه «۲» مرحله طویل شدن – مرحله آغاز – تولید مولکول آب در طی تشکیل پیوند فقودی استر داریم. گزینه «۳» مرحله آغاز – تمام مراحل – در هر ۳ مرحله با مصرف نوکلئوتیدهای سه فسفانه از هر نوکلئوتید دو فسفات آزاد شده و بر میزان فسفاتهای آزاد سیتوپلاسم افزوده میشود. گزینه «۴» مرحله پایان – همچین مرحله ای نداریم در مرحله آغاز بخشی از پیوندهای هیدروژنی ژن شکسته میشود، نه همه آنها. گزینه «۱» مرحله آغاز – مرحله طویل شدن – در هر دو مرحله مصرف نوکلئوتید ریبوزدار آزاد داریم. گزینه «۲» مرحله طویل شدن – مرحله آغاز – تولید مولکول آب در طی تشکیل پیوند فقودی استر داریم. گزینه «۳» مرحله آغاز – تمام مراحل – در هر ۳ مرحله با مصرف نوکلئوتیدهای سه فسفانه از هر نوکلئوتید دو فسفات آزاد شده و بر میزان فسفاتهای آزاد سیتوپلاسم افزوده میشود. گزینه «۴» مرحله پایان – همچین مرحله ای نداریم در مرحله آغاز بخشی از پیوندهای هیدروژنی ژن شکسته میشود، نه همه آنها. 2 / 15 2) طی فرایند ترجمه نوعی رنای پیک ………….. فقط در جایگاهی از رناتن انجام میشود که ………….. 1) شکستن پیوند بین رنای ناقل و آمینواسید – اولین جایگاهی است که نخستین رنای ناقل در آن حضور دارد. 2) تشکیل پیوند پپتیدی طی سنتز آبدهی – اولین رنای ناقل در آن دیده میشود. 3) محل برقراری رابطه مکملی بین رناهای مختلف – آخرین رنای ناقل از طریق آن از رناتن خارج میشود. 4) حضور کدون پایان در رنائن – پیوند هیدروژنی بین رنای ناقل و رنای پیک در آن شکسته میشود. گزینه «۱» شکستن پیوند بین رنای ناقل و آمینواسید در جایگاه P دیده میشود در حالی که اولین جایگاهی که رنای ناقل در آن حضور دارد نیز جایگاه P میباشد. گزینه «۲» تشکیل پیوند پپتیدی در جایگاه A اتفاق میافتد در حالی که رنای ناقل اول فقط در جایگاه P و E دیده میشود. گزینه «۳» برقراری رابطه مکملی بین رناهای مختلف در جایگاه A اتفاق میافتد؛ اما آخرین رنای ناقل فقط از جایگاه P خارج میشود نه A گزینه «۴» کدون پایان فقط در جایگاه A دیده میشود و شکسته شدن پیوند هیدروژنی بین رنای ناقل و پیک در جایگاه E اتفاق میافتد. گزینه «۱» شکستن پیوند بین رنای ناقل و آمینواسید در جایگاه P دیده میشود در حالی که اولین جایگاهی که رنای ناقل در آن حضور دارد نیز جایگاه P میباشد. گزینه «۲» تشکیل پیوند پپتیدی در جایگاه A اتفاق میافتد در حالی که رنای ناقل اول فقط در جایگاه P و E دیده میشود. گزینه «۳» برقراری رابطه مکملی بین رناهای مختلف در جایگاه A اتفاق میافتد؛ اما آخرین رنای ناقل فقط از جایگاه P خارج میشود نه A گزینه «۴» کدون پایان فقط در جایگاه A دیده میشود و شکسته شدن پیوند هیدروژنی بین رنای ناقل و پیک در جایگاه E اتفاق میافتد. 3 / 15 3) در ارتباط با مرحلهای که رنای ناقل بدون آمینواسید از جایگاه E خارج میشود؛ کدام اتفاق بطور حتم درست است؟ 1) کامل شدن ساختار رناتن 2) جدا شدن پلی پپتید از آخرین رنای ناقل 3) جدا شدن آمینواسید موجود در جایگاه P از رنای ناقل 4) ورود عوامل آزاد کننده به جایگاه A خروج رنای ناقل بدون آمینواسید از جایگاه E در ارتباط با مرحله طویل شدن در فرآیند ترجمه است. در این مرحله آمینواسید موجود در جایگاه P از رنای ناقل جدا میشود درستی گزینه «۳» گزینه ۱ کامل شدن ساختار رناتن مربوط به مرحله آغاز ترجمه میباشد. گزینه «۲» و «۴» جدا شدن پلی پپتید از آخرین رنای ناقل و ورود عوامل آزاد کننده به جایگاه مربوط به مرحله پایان ترجمه است. خروج رنای ناقل بدون آمینواسید از جایگاه E در ارتباط با مرحله طویل شدن در فرآیند ترجمه است. در این مرحله آمینواسید موجود در جایگاه P از رنای ناقل جدا میشود درستی گزینه «۳» گزینه ۱ کامل شدن ساختار رناتن مربوط به مرحله آغاز ترجمه میباشد. گزینه «۲» و «۴» جدا شدن پلی پپتید از آخرین رنای ناقل و ورود عوامل آزاد کننده به جایگاه مربوط به مرحله پایان ترجمه است. 4 / 15 4) در خصوص یاخته های یوکاریوتی کدام مورد یا موارد زیر صحیح است؟ الف) طول هر بیانه (اگزون) آنها از طول میانه (اینترون) مجاورش بیشتر است. ب در میان نوکلئوتیدهای دو انتهای tRNA آنها، پیوند هیدروژنی وجود دارد. (ج) نوکلئوتیدهای آدنیندار با جرمها و نقشهای متفاوت در سیتوپلاسم آنها یافت میشود. د) آمینواسید خارج شده از جایگاه P رناتن آنها، از سمت گروه کربوکسیل خود با آمینواسید جایگاه A پیوند برقرار میکند. 1) "ج" و "د" 2) "الف" و "ب" 3) "الف" و " ب" و "د" 4) فقط "ج" موارد ج و د صحیح هستند. بررسی موارد (الف) با توجه به شکل ۴ فصل ۲ کتاب زیست3، گاهی اینترون از اگزون مجاورش بزرگ تر است. ب با توجه به شکل ۸ فصل ۲ کتاب زیست 3، نوکلئوتیدهای ابتدا و انتهای رنای ناقل با هم پیوند هیدروژنی ندارند. ج) با توجه به متفاوت بودن قندها و تعداد فسفات در نوکلئوتیدهای آدنین دار، این مولکول ها میتوانند جرمها و نقشهای متفاوتی داشته باشند. (مانند ATP و ADP). د) آمینواسید خارج شده از جایگاه P رناتن، از سمت گروه کربوکسیل خود با گروه آمین آمینواسید موجود در جایگاه A پیوند پپتیدی برقرار میکنند. موارد ج و د صحیح هستند. بررسی موارد (الف) با توجه به شکل ۴ فصل ۲ کتاب زیست3، گاهی اینترون از اگزون مجاورش بزرگ تر است. ب با توجه به شکل ۸ فصل ۲ کتاب زیست 3، نوکلئوتیدهای ابتدا و انتهای رنای ناقل با هم پیوند هیدروژنی ندارند. ج) با توجه به متفاوت بودن قندها و تعداد فسفات در نوکلئوتیدهای آدنین دار، این مولکول ها میتوانند جرمها و نقشهای متفاوتی داشته باشند. (مانند ATP و ADP). د) آمینواسید خارج شده از جایگاه P رناتن، از سمت گروه کربوکسیل خود با گروه آمین آمینواسید موجود در جایگاه A پیوند پپتیدی برقرار میکنند. 5 / 15 5) در خصوص عمقیترین یاختههای غدد معده انسان، کدام گزینه درست است؟ 1) تمامی طول رونوشتهای بیانه، برخلاف رونوشتهای میانه، توسط ریبوزومها مورد ترجمه قرار میگیرد. 2) در یک مولکول دنای هسته آن بین هر دو ژن ساختاری با رشته الگوی رونویسی متفاوت، حداقل یک راه انداز یافت میشود. 3) ضمن تولید پیش سازهای پروتئازهای معده، هر رشته پلی پپتیدی از سمت گروه آمینی خود وارد فضای درونی شبکه آندوپلاسمی میشود. 4) در هر مرحلهای از رونویسی ژن تولید کننده هیستون که مولکول رنا هیچگاه از رشته الگوی دنا جدا نمیشود، رنا بسپار از ۱ با هر دو رشته دنا در تماس فیزیکی میباشد. مطابق سؤال کنکور سراسری ۱۴۰۱ رشته پلی پپتیدی از زیر واحد بزرگتر ریبوزوم که در تماس با غشای شبکه آندوپلاسمی بوده و از سر آمینی آغازگر وارد فضای درونی شبکه آندوپلاسمی زبر میشود بررسی سایر گزینه ها گزینه «۱» مطابق کنکور سراسری ۱۴۰۳ محدوده رونویسی از دنا و ترجمه از رنای پیک مشخص میباشد. در رونوشتهای بیانه هم ترجمه فقط در محدوده کدون آغاز تا پایان انجام میشود و توالی های قبل از کدون آغاز و بعد از کدون پایان ترجمه نمیشوند. رونوشتهای میانه هیچگاه ترجمه نمیشوند. (نادرست) گزینه «۲» مطابق شکل صفحه ۲۵ کتاب درسی شکل (۳) ممکن است بین دو ژن ساختاری با جهت رونویسی متفاوت هیچ راهاندازی نداشته باشیم. (نادرست) گزینه «۴»: دقت کنید هیستون نوعی پروتئین یوکاریوتی بوده و ژن آن با رنا بسپاراز ۲ رونویسی میشود نه رنابسپاراز ۱! (نادرست) مطابق سؤال کنکور سراسری ۱۴۰۱ رشته پلی پپتیدی از زیر واحد بزرگتر ریبوزوم که در تماس با غشای شبکه آندوپلاسمی بوده و از سر آمینی آغازگر وارد فضای درونی شبکه آندوپلاسمی زبر میشود بررسی سایر گزینه ها گزینه «۱» مطابق کنکور سراسری ۱۴۰۳ محدوده رونویسی از دنا و ترجمه از رنای پیک مشخص میباشد. در رونوشتهای بیانه هم ترجمه فقط در محدوده کدون آغاز تا پایان انجام میشود و توالی های قبل از کدون آغاز و بعد از کدون پایان ترجمه نمیشوند. رونوشتهای میانه هیچگاه ترجمه نمیشوند. (نادرست) گزینه «۲» مطابق شکل صفحه ۲۵ کتاب درسی شکل (۳) ممکن است بین دو ژن ساختاری با جهت رونویسی متفاوت هیچ راهاندازی نداشته باشیم. (نادرست) گزینه «۴»: دقت کنید هیستون نوعی پروتئین یوکاریوتی بوده و ژن آن با رنا بسپاراز ۲ رونویسی میشود نه رنابسپاراز ۱! (نادرست) 6 / 15 6) در رابطه با یک ماستوسیت موجود در لوله گوارش انسان، به طور معمول کدام گزینه زیر درست است؟ 1) در طولانیترین مرحله ترجمه هر رنای ناقلی که از جایگاه A به جایگاه P منتقل شود، به بیش از دو آمینواسید متصل است. 2) در مرحلهای از ترجمه که دو جایگاه رناتن اشغال میشوند، ممکن نیست رنای ناقل فاقد آمینواسید از جایگاه P خارج شود. 3) هر پروتئین درون لیزوزوم و واکوئول مرکزی حتما پس از تولید توسط رناتنهای روی شبکه آندوپلاسمی، از جسم گلژی عبور کرده است. 4) محصولی از رنابسپاراز ۳ که دارای توالی سه نوکلئوتیدی UAC است، ممکن است هم در جایگاه A و هم در جایگاه P قرار گیرد. گزینه «۱»: طولانیترین مرحله ترجمه طویل شدن میباشد. در اولین انتقال آمینواسید از جایگاه P به A تنها یک آمینواسید انتقال یافته؛ بنابراین رنای ناقل ورودی از جایگاه A به تنها دارای دو آمینو اسید میباشد، بنابراین این گزینه نادرست میباشد. گزینه «۲» این مرحله میتواند طویل شدن یا پایان باشد، (دقت کنید بیان نشده است الزاما با رنای ناقل جایگاه اشغال شود.) در مرحله پایان رنای ناقل فاقد آمینواسید از جایگاه P خارج میشود؛ بنابراین این گزینه نادرست میباشد. گزینه «۳» دقت کنید سلول مورد سؤال ماستوسیت بوده که نوعی سلول جانوری فاقد واکوئول مرکزی میباشد، بنابراین این گزینه نادرست میباشد. گزینه «۴» رنای ناقل محصول رنا بسپار از ۳ میباشد؛ این توالی در رنای ناقل هم میتواند به عنوان پادرمزه و هم یک توالی غیر پادرمزه در نظر گرفته شود. حتی در صورت فرض توالی پادرمزه با رمزه AUG جفت شده که الزاما کدون آغاز نمیباشد. بنابراین این توالی میتواند هم در جایگاه P و هم در جایگاه A وارد شود. “توجه کنید توالی سه تایی با رمز رمزه و پادرمزه تفاوت معنایی بزرگی در تستها دارد.” گزینه «۱»: طولانیترین مرحله ترجمه طویل شدن میباشد. در اولین انتقال آمینواسید از جایگاه P به A تنها یک آمینواسید انتقال یافته؛ بنابراین رنای ناقل ورودی از جایگاه A به تنها دارای دو آمینو اسید میباشد، بنابراین این گزینه نادرست میباشد. گزینه «۲» این مرحله میتواند طویل شدن یا پایان باشد، (دقت کنید بیان نشده است الزاما با رنای ناقل جایگاه اشغال شود.) در مرحله پایان رنای ناقل فاقد آمینواسید از جایگاه P خارج میشود؛ بنابراین این گزینه نادرست میباشد. گزینه «۳» دقت کنید سلول مورد سؤال ماستوسیت بوده که نوعی سلول جانوری فاقد واکوئول مرکزی میباشد، بنابراین این گزینه نادرست میباشد. گزینه «۴» رنای ناقل محصول رنا بسپار از ۳ میباشد؛ این توالی در رنای ناقل هم میتواند به عنوان پادرمزه و هم یک توالی غیر پادرمزه در نظر گرفته شود. حتی در صورت فرض توالی پادرمزه با رمزه AUG جفت شده که الزاما کدون آغاز نمیباشد. بنابراین این توالی میتواند هم در جایگاه P و هم در جایگاه A وارد شود. “توجه کنید توالی سه تایی با رمز رمزه و پادرمزه تفاوت معنایی بزرگی در تستها دارد.” 7 / 15 7) در یوکاریوتها کدام مورد را میتوان قطعاً مربوط به مرحله اول فرایند رونویسی دانست؟ 1) شناسایی توالی خاصی از ژن برای شروع رونویسی از محل صحیح 2) تشکیل تنها تعداد محدودی پیوند بین نوکلئوتیدهای دارای قند ریبوز 3) شروع فرایند با استفاده از نوکلئوتیدهای دارای باز آلی یوراسیل 4) شکسته شدن پیوندهای هیدروژنی در توالی راه انداز به طور کامل بررسی همه عبارتها (۱) در مرحله اول یا آغاز رونویسی توالی راه انداز برای شروع رونویسی از محل صحیح شناسایی میشود، اما باید توجه کرد که راه انداز جزء توالی ژن نمیباشد. (۲) در مرحله آغاز رونویسی زنجیره کوتاهی از رنا ساخته میشود، این بدین معناست که تعداد محدودی نوکلئوتید دارای قند ریبوز توسط آنزیم رنا بسپار از استفاده شده و بین این نوکلئوتیدها پیوند فسفودی استر تشکیل شده است. (۳) در فرایند ساخته شدن رنا در رونویسی به جای نوکلئوتیدهای دارای باز آلی تیمین از نوکلئوتیدهای دارای باز آلی یوراسیل استفاده میشود، اما قطعیتی وجود ندارد که نوکلئوتیدهای مورد استفاده برای مرحله آغاز قطعاً باز آلی یوراسیل داشته باشند. (۴) آنزیم رنا بسپار از در مرحله آغاز به مولکول دنا متصل شده و دو رشته آن را با شکستن پیوندهای هیدروژنی باز میکند؛ اما دقت کنید دو رشته دنا در محل راه انداز باز نمیشوند و در این محل رونویسی صورت نمی گیرد. بررسی همه عبارتها (۱) در مرحله اول یا آغاز رونویسی توالی راه انداز برای شروع رونویسی از محل صحیح شناسایی میشود، اما باید توجه کرد که راه انداز جزء توالی ژن نمیباشد. (۲) در مرحله آغاز رونویسی زنجیره کوتاهی از رنا ساخته میشود، این بدین معناست که تعداد محدودی نوکلئوتید دارای قند ریبوز توسط آنزیم رنا بسپار از استفاده شده و بین این نوکلئوتیدها پیوند فسفودی استر تشکیل شده است. (۳) در فرایند ساخته شدن رنا در رونویسی به جای نوکلئوتیدهای دارای باز آلی تیمین از نوکلئوتیدهای دارای باز آلی یوراسیل استفاده میشود، اما قطعیتی وجود ندارد که نوکلئوتیدهای مورد استفاده برای مرحله آغاز قطعاً باز آلی یوراسیل داشته باشند. (۴) آنزیم رنا بسپار از در مرحله آغاز به مولکول دنا متصل شده و دو رشته آن را با شکستن پیوندهای هیدروژنی باز میکند؛ اما دقت کنید دو رشته دنا در محل راه انداز باز نمیشوند و در این محل رونویسی صورت نمی گیرد. 8 / 15 8) به طور معمول کدام دو ویژگی را میتوان در مرحله یکسانی از فرایند رونویسی در پروکاریوتها مشاهده نمود؟ 1) پیوند میان نوکلئوتیدهای با قند متفاوت شکسته شده و طی آن نخستین پیوند فسفودی استر در رنا شکل میگیرد. 2) بیشترین تعداد پیوند هیدروژنی در طی آن تشکیل شده و امکان شکسته شدن پیوند فسفودی استر در آن وجود دارد. 3) نوعی آنزیم پروتئینی به توالی راه انداز چسبیده و زنجیره کوتاهی از نوکلئیک اسید خطی را در هسته تولید مینماید. 4) پیوند هیدروژنی میان دو رشته مولکول دنا تشکیل شده و نوعی توالی خاص توسط آنزیم رنا بسپاراز شناسایی میشود. مراحلی از رونویسی که در آنها پیوند هیدروژنی میان دو رشته مولکول دنا تشکیل میشود، شامل طویل شدن و پایان رونویسی است. در خصوص ویژگی دوم این گزینه نیز دقت داشته باشید که منظور از این توالی خاص میتواند راهانداز یا جایگاه پایان رونویسی باشد. در مراحل آغاز و پایان رونویسی نوعی توالی خاص راه انداز یا جایگاه پایان رونویسی توسط آنزیم رنا بسپار از شناسایی میشود. با این اوصاف هر دو ویژگی این گزینه را میتوان در مرحله پایان رونویسی مشاهده نمود. بررسی سایر گزینه ها: گزینه «۱»: مراحلی که پیوند میان نوکلئوتیدها با قند متفاوت در آن شکسته میشود، یعنی پیوند هیدروژنی میان مولکولهای رنا و دنا شکسته میشود. شامل دو مرحله طویل شدن و مرحله پایان است؛ اما دقت داشته باشید که منظور از مرحلهای که در آن نخستین پیوند فسفودی استر در مولکول رنا تشکیل میشود؛ مرحله آغاز است. گزینه «۲»: اینو یادتون باشه که در هیچ یک از مراحل رونویسی امکان شکسته شدن پیوند فسفودی استر وجود ندارد. گزینه «۳» در مرحله آغاز رونویسی توالی راه انداز توسط نوعی آنزیم پروتئینی رنا بسپاراز شناسایی میشود. در همین مرحله نیز زنجیره کوتاهی از مولکول رنا ساخته میشود. دقت داشته باشید که دلیل نادرستی این گزینه استفاده از کلمه «هسته» میباشد. از این جهت که پروکاریوتها هسته ندارند؛ به کلمات صورت سوال توجه ویژه داشته باشید. مراحلی از رونویسی که در آنها پیوند هیدروژنی میان دو رشته مولکول دنا تشکیل میشود، شامل طویل شدن و پایان رونویسی است. در خصوص ویژگی دوم این گزینه نیز دقت داشته باشید که منظور از این توالی خاص میتواند راهانداز یا جایگاه پایان رونویسی باشد. در مراحل آغاز و پایان رونویسی نوعی توالی خاص راه انداز یا جایگاه پایان رونویسی توسط آنزیم رنا بسپار از شناسایی میشود. با این اوصاف هر دو ویژگی این گزینه را میتوان در مرحله پایان رونویسی مشاهده نمود. بررسی سایر گزینه ها: گزینه «۱»: مراحلی که پیوند میان نوکلئوتیدها با قند متفاوت در آن شکسته میشود، یعنی پیوند هیدروژنی میان مولکولهای رنا و دنا شکسته میشود. شامل دو مرحله طویل شدن و مرحله پایان است؛ اما دقت داشته باشید که منظور از مرحلهای که در آن نخستین پیوند فسفودی استر در مولکول رنا تشکیل میشود؛ مرحله آغاز است. گزینه «۲»: اینو یادتون باشه که در هیچ یک از مراحل رونویسی امکان شکسته شدن پیوند فسفودی استر وجود ندارد. گزینه «۳» در مرحله آغاز رونویسی توالی راه انداز توسط نوعی آنزیم پروتئینی رنا بسپاراز شناسایی میشود. در همین مرحله نیز زنجیره کوتاهی از مولکول رنا ساخته میشود. دقت داشته باشید که دلیل نادرستی این گزینه استفاده از کلمه «هسته» میباشد. از این جهت که پروکاریوتها هسته ندارند؛ به کلمات صورت سوال توجه ویژه داشته باشید. 9 / 15 9) کدام گزینه عبارت زیر را به طور مناسب کامل میکند؟ نوعی ساختار پروتئینی که با ایجاد ………… بین آمینواسیدها شکل میگیرد، …………. . 1) پیوند هیدروژنی – حاصل از تاخوردگی صفحات و مارپیچ ها میباشد. 2) پیوند پپتیدی – بر تشکیل سایر ساختارهای پروتئینی مؤثر است. 3) پیوند پپتیدی – دارای شکل فضایی به صورتهای مختلفی است. 4) برهم کنش آبگریز – تنها با استفاده از پرتوایکس قابل بررسی است. گزینه «۱» ساختار دوم پروتئین – شامل صفحات و مارپیچها است و تاخوردگی این موارد در ساختار سوم دیده میشود. گزینه «۲» ساختار اول پروتئین – با توجه به اهمیت توالی آمینواسیدها در ساختار اول همه سطوح دیگر ساختاری در پروتئینها به این ساختار بستگی دارند. گزینه «۳» ساختار اول پروتئین – ساختار سوم نه اول پروتئین دارای شکل فضایی به صورت مختلف مثل کروی و … است. گزینه «۴» ساختار سوم پروتئین – یکی از نه تنها راههای پی بردن به شکل سه بعدی پروتئین استفاده از پرتوهای ایکس است. گزینه «۱» ساختار دوم پروتئین – شامل صفحات و مارپیچها است و تاخوردگی این موارد در ساختار سوم دیده میشود. گزینه «۲» ساختار اول پروتئین – با توجه به اهمیت توالی آمینواسیدها در ساختار اول همه سطوح دیگر ساختاری در پروتئینها به این ساختار بستگی دارند. گزینه «۳» ساختار اول پروتئین – ساختار سوم نه اول پروتئین دارای شکل فضایی به صورت مختلف مثل کروی و … است. گزینه «۴» ساختار سوم پروتئین – یکی از نه تنها راههای پی بردن به شکل سه بعدی پروتئین استفاده از پرتوهای ایکس است. 10 / 15 10) در ارتباط با آن دسته از نوکلئوتیدهایی که در دوراهی همانندسازی دیده میشوند، کدام مورد درست است؟ 1) فقط بعضی از آنها در لحظه اتصال به انتهای رشته پلی نوکلئوتیدی الگو دو فسفات خود را از دست میدهند. 2) هر یک از آنها از نوکلئوتیدهای آزاد یاخته محسوب میشوند و دارای سه فسفات متصل به حلقه ۵ کربنی قند میباشند. 3) فقط بعضی از آنها که در دوراهی همانندسازی قابل مشاهده میباشند، میتوانند با تشکیل نوعی پیوند در ساختار دنا قرار گیرند. 4) هر یک از آنها که طی همانندسازی دنا در مقابل نوکلئوتید دارای باز سیتوزین قرار داده میشود، باز آلی دو حلقه ای متصل به قند دارد. آن دسته از نوکلئوتیدهایی که در دوراهی همانندسازی دیده میشوند هم نوکلئوتید دارای قند دئوکسی ریبوز و هم نوکلئوتید دارای قند ریبوز میباشد. با توجه به شکل ۱۲ فصل ۱ زیست ۳. در دو راهی همانند سازی نوکلئوتید دارای باز یوراسیل قند ریبوز مشاهده میشود. با توجه به توضیحات بالا فقط بعضی از آنها در ساختار دنا قرار میگیرند. بررسی سایر موارد: گزینه «۱» انتهای رشته در حال ساخت نه الگو. گزینه «۲» یکی از کربنهای قند ۵ کربنه خارج از حلقه پنج ضلعی میباشد و حلقه ۵ کربنی نمی باشد. گزینه «۴» ممکن است دنا بسپار از اشتباه کند و نوکلئوتید اشتباه را در رشته در حال ساخت قرار دهد. آن دسته از نوکلئوتیدهایی که در دوراهی همانندسازی دیده میشوند هم نوکلئوتید دارای قند دئوکسی ریبوز و هم نوکلئوتید دارای قند ریبوز میباشد. با توجه به شکل ۱۲ فصل ۱ زیست ۳. در دو راهی همانند سازی نوکلئوتید دارای باز یوراسیل قند ریبوز مشاهده میشود. با توجه به توضیحات بالا فقط بعضی از آنها در ساختار دنا قرار میگیرند. بررسی سایر موارد: گزینه «۱» انتهای رشته در حال ساخت نه الگو. گزینه «۲» یکی از کربنهای قند ۵ کربنه خارج از حلقه پنج ضلعی میباشد و حلقه ۵ کربنی نمی باشد. گزینه «۴» ممکن است دنا بسپار از اشتباه کند و نوکلئوتید اشتباه را در رشته در حال ساخت قرار دهد. 11 / 15 11) فرض کنید در حین همانندسازی از دنای (DNA) خطی یک یاخته یوکاریوتی فاصله دو آنزیم هلیکاز در حال کاهش یافتن است. در خصوص این دو آنزیم کدام مورد به طور حتم درست است؟ 1) با سرعت یکسانی در طول دنا حرکت میکنند. 2) در یک نقطه از مولکول دنا به یکدیگر میرسند. 3) مربوط به دو جایگاه همانندسازی متفاوت میباشند. 4) در دو جهت مختلف پیوندهای هیدروژنی را از هم باز میکنند. با توجه به شکل ۱۴ فصل ۱ زیست شناسی دوازدهم دو هلیکازی که فاصله آنها در حال کاهش است، یا در دو جهت مخالف هم در حال همانندسازی هستند و یا در یک جهت ولی با سرعت متفاوت در حال همانندسازی میباشند، در هر دو حالت این هلیکازها مربوط به دو جایگاه همانندسازی متفاوت میباشند. بررسی سایر گزینهها گزینه «۱» مطابق با شکل کتاب سرعت همانندسازی هلیکازها میتواند با یکدیگر متفاوت باشد. گزینه «۲» هلیکازهایی که در یک جهت در حال همانندسازی هستند و سرعت متفاوتی دارند، فاصله بین این هلیکازها نیز کاهش مییابد، در این حالت در یک نقطه به یکدیگر نمیرسند. گزینه «۴» مجددا دقت کنید که این هلیکازها ممکن است در یک جهت و با سرعت متفاوتی در حال همانندسازی باشند. با توجه به شکل ۱۴ فصل ۱ زیست شناسی دوازدهم دو هلیکازی که فاصله آنها در حال کاهش است، یا در دو جهت مخالف هم در حال همانندسازی هستند و یا در یک جهت ولی با سرعت متفاوت در حال همانندسازی میباشند، در هر دو حالت این هلیکازها مربوط به دو جایگاه همانندسازی متفاوت میباشند. بررسی سایر گزینهها گزینه «۱» مطابق با شکل کتاب سرعت همانندسازی هلیکازها میتواند با یکدیگر متفاوت باشد. گزینه «۲» هلیکازهایی که در یک جهت در حال همانندسازی هستند و سرعت متفاوتی دارند، فاصله بین این هلیکازها نیز کاهش مییابد، در این حالت در یک نقطه به یکدیگر نمیرسند. گزینه «۴» مجددا دقت کنید که این هلیکازها ممکن است در یک جهت و با سرعت متفاوتی در حال همانندسازی باشند. 12 / 15 12) ویژگی مشترک همه پروتئینهای موجود در بدن انسان که برای عملکرد خود نیاز به یون فلزی دارند، کدام است؟ 1) در ساختار سوم آنها تاخوردگی بیشتر صفحات و مارپیچها رخ میدهد. 2) امکان برخورد مناسب مولکولها را افزایش و انرژی فعالسازی را کاهش میدهند. 3) از یک یا چند زنجیره بلند و بدون شاخه از پلی پپتیدها ساخته شدهاند. 4) در ساختار آنها گروههای غیر پروتئینی برای اتصال به مولکول اکسیژن وجود دارد. هموگلوبین و میوگلوبین و بعضی از آنزیمهای پروتئینی برای فعالیت خود نیاز به یونهای فلزی دارند. در ساختار هموگلوبین و میوگلوبین هم ترکیبی آهن دار و غیر پروتئینی است که میتواند به مولکول اکسیژن متصل شود؛ پس پروتئینهای هموگلوبین و میوگلوبین برای فعالیت خود نیاز به یون فلزی Fe2+ دارند. بعضی آنزیمها برای فعالیت به یونهای فلزی مانند آهن و مس و یا مواد آلی مثل ویتامینها نیاز دارند. همه پروتئینها از یک یا چند زنجیره بلند و بدون شاخه از پلی پپتیدها ساخته شدهاند. (درستی گزینه «۳»). بررسی سایر گزینه ها گزینه «۱» در ساختار دوم پروتئین هموگلوبین ساختار صفحه ای مشاهده نمیشود. پروتئین هموگلوبین در ساختار دوم به شکل مارپیچ در میآیند. (رد گزینه «۱») گزینه «۲» فقط آنزیمها میتوانند انرژی فعالسازی را کاهش دهند. (رد گزینه «۲») گزینه «۴» گروه (های) غیر پروتئینی و آهن دار هم فقط در هموگلوبین و میوگلوبین مشاهده میشود. (رد گزینه «۴») هموگلوبین و میوگلوبین و بعضی از آنزیمهای پروتئینی برای فعالیت خود نیاز به یونهای فلزی دارند. در ساختار هموگلوبین و میوگلوبین هم ترکیبی آهن دار و غیر پروتئینی است که میتواند به مولکول اکسیژن متصل شود؛ پس پروتئینهای هموگلوبین و میوگلوبین برای فعالیت خود نیاز به یون فلزی Fe2+ دارند. بعضی آنزیمها برای فعالیت به یونهای فلزی مانند آهن و مس و یا مواد آلی مثل ویتامینها نیاز دارند. همه پروتئینها از یک یا چند زنجیره بلند و بدون شاخه از پلی پپتیدها ساخته شدهاند. (درستی گزینه «۳»). بررسی سایر گزینه ها گزینه «۱» در ساختار دوم پروتئین هموگلوبین ساختار صفحه ای مشاهده نمیشود. پروتئین هموگلوبین در ساختار دوم به شکل مارپیچ در میآیند. (رد گزینه «۱») گزینه «۲» فقط آنزیمها میتوانند انرژی فعالسازی را کاهش دهند. (رد گزینه «۲») گزینه «۴» گروه (های) غیر پروتئینی و آهن دار هم فقط در هموگلوبین و میوگلوبین مشاهده میشود. (رد گزینه «۴») 13 / 15 13) کدام گزینه در ارتباط با ماده وراثتی اشرشیا کلای درست است؟ 1) تعداد گروههای فسفات با تعداد بازهای پیریمیدینی برابر است. 2) همه بازهای آلی نیتروژن دار دارای حلقه آلی پنج ضلعی هستند. 3) آنزیمها به طور مستقیم در تشکیل پیوندهای غیر اشتراکی نقش دارند. 4) بین باز آلی یک نوکلئوتید و گروه فسفات آن پیوند تشکیل نمیشود. با توجه به ساختار مولکول دنا، بین باز آلی یک نوکلئوتید و گروه فسفات آن پیوند اشتراکی دیده نمیشود. بررسی سایر گزینهها گزینه «۱» در دنای حلقوی تعداد گروههای فسفات دو برابر تعداد بازهای پیریمیدینی است. گزینه «۲» در همه بازهای آلی نیتروژن دار یک حلقه شش وجهی وجود دارد، اما تنها در بازهای دو حلقه ای آدنین و گوانین علاوه بر حلقه شش ضلعی، یک حلقه پنج ضلعی نیز مشاهده میشود. گزینه «۳» پیوند هیدروژنی نوعی پیوند غیر اشتراکی است که خود به خود تشکیل میشود و آنزیمها در تشکیل آن نقش مستقیمی ندارند؛ اما ممکن است به طور غیر مستقیم در تشکیل آن نقش ایفا کنند. با توجه به ساختار مولکول دنا، بین باز آلی یک نوکلئوتید و گروه فسفات آن پیوند اشتراکی دیده نمیشود. بررسی سایر گزینهها گزینه «۱» در دنای حلقوی تعداد گروههای فسفات دو برابر تعداد بازهای پیریمیدینی است. گزینه «۲» در همه بازهای آلی نیتروژن دار یک حلقه شش وجهی وجود دارد، اما تنها در بازهای دو حلقه ای آدنین و گوانین علاوه بر حلقه شش ضلعی، یک حلقه پنج ضلعی نیز مشاهده میشود. گزینه «۳» پیوند هیدروژنی نوعی پیوند غیر اشتراکی است که خود به خود تشکیل میشود و آنزیمها در تشکیل آن نقش مستقیمی ندارند؛ اما ممکن است به طور غیر مستقیم در تشکیل آن نقش ایفا کنند. 14 / 15 14) کدام مشخصه، مرحلهی پایان ترجمه را از مرحله طویل شدن، در نوعی آغازی تک یاختهای متمایز میسازد؟ 1) اشغال شدن جایگاه A ریبوزوم توسط نوعی پلیمر (بسپار) 2) شکسته شدن نوعی پیوند اشتراکی در جایگاه P ریبوزوم 3) خروج رنای ناقل بدون آمینواسید از جایگاه P ریبوزوم 4) اشغال شدن جایگاهی با کدون حاوی نوکلئوتید یوراسیل دار توسط نوعی پلی پپتید در مرحله پایان برخلاف طویل شدن عوامل آزاد کننده به کدون پایان متصل میشوند. هر سه کدون پایان دارای باز یوراسیل هستند. بررسی سایر گزینه ها: گزینه «۱» در مرحله طویل شدن جایگاه A توسط رنای ناقل و در مرحله پایان توسط عوامل آزاد کننده اشغال میشود که هر دو بسپار هستند. گزینه «۲» در هر دو مرحله پیوند اشتراکی بین زنجیره آمینواسیدی و رنای ناقل شکسته میشود. گزینه «۳» در هر دو مرحله رنای ناقل فاقد آمینواسید از جایگاه P خارج میشود. در مرحله طویل شدن خروج از P به E در پایان خروج مستقیم از P در مرحله پایان برخلاف طویل شدن عوامل آزاد کننده به کدون پایان متصل میشوند. هر سه کدون پایان دارای باز یوراسیل هستند. بررسی سایر گزینه ها: گزینه «۱» در مرحله طویل شدن جایگاه A توسط رنای ناقل و در مرحله پایان توسط عوامل آزاد کننده اشغال میشود که هر دو بسپار هستند. گزینه «۲» در هر دو مرحله پیوند اشتراکی بین زنجیره آمینواسیدی و رنای ناقل شکسته میشود. گزینه «۳» در هر دو مرحله رنای ناقل فاقد آمینواسید از جایگاه P خارج میشود. در مرحله طویل شدن خروج از P به E در پایان خروج مستقیم از P 15 / 15 15) با توجه به آزمایش مزلسون و استال مشاهده کدام مورد زیر غیر ممکن است؟ 1) باکتریهایی که در شیبی از محلول سزیم کلرید با غلظتهای مختلف گریز داده شدند. 2) باکتریهایی که در فاصله زمانی برابری از محیط کشت جدا شدند. 3) باکتریهایی که نیتروژن سبک و سنگین در دنای خود دارند. 4) باکتریهایی که فقط نیتروژن سبک در دنای خود دارند. در آزمایش مزلسون و استال باکتریها ابتدا در محیط کشت دارای نیتروژن سنگین و سپس در محیط کشت دارای نیتروژن سبک کشت داده شدهاند. برای سنجش چگالی دناها در هر فاصله زمانی ۲۰ دقیقه، دنای باکتری را استخراج و در شیبی از محلول سزیم کلرید با غلظتهای متفاوت و در سرعتی بسیار بالا گریز دادند. دقت کنید که دناهای استخراج شده گریز داده شدند نه خود باکتریها. بررسی سایر گزینهها: گزینه «۲» باکتریها در زمانهای برابر و ۲۰ دقیقه که به اندازه تقسیم این یاختهها میباشد، از محیط کشت جدا شدند. گزینه “۳” باکتریهای حاصل از دور اول همانندسازی و بعضی از باکتریهای دور دوم نوار وسط در هر دنای خود یک رشته با نیتروژن سبک و یک رشته با نیتروژن سنگین داشتند. گزینه «۴» بعضی از باکتریهای دور دوم همانندسازی در دنای خود فقط نیتروژن سبک داشتند. (نوار بالای لوله) در آزمایش مزلسون و استال باکتریها ابتدا در محیط کشت دارای نیتروژن سنگین و سپس در محیط کشت دارای نیتروژن سبک کشت داده شدهاند. برای سنجش چگالی دناها در هر فاصله زمانی ۲۰ دقیقه، دنای باکتری را استخراج و در شیبی از محلول سزیم کلرید با غلظتهای متفاوت و در سرعتی بسیار بالا گریز دادند. دقت کنید که دناهای استخراج شده گریز داده شدند نه خود باکتریها. بررسی سایر گزینهها: گزینه «۲» باکتریها در زمانهای برابر و ۲۰ دقیقه که به اندازه تقسیم این یاختهها میباشد، از محیط کشت جدا شدند. گزینه “۳” باکتریهای حاصل از دور اول همانندسازی و بعضی از باکتریهای دور دوم نوار وسط در هر دنای خود یک رشته با نیتروژن سبک و یک رشته با نیتروژن سنگین داشتند. گزینه «۴» بعضی از باکتریهای دور دوم همانندسازی در دنای خود فقط نیتروژن سبک داشتند. (نوار بالای لوله) امتیاز شما میانگین امتیازها 25% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد برای پاسخ به آزمون باید وارد شوید. 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 3 و 4 زیست دهم 1 / 25 1) هر نوع گویچهٔ سفید که ...... 1) منشأ میلوئیدی دارد، دانهدار است. 2) دارای هستهٔ دو یا چند قسمتی است، واجد دانههای تیره است. 3) دانههای سیتوپلاسمی آن به رنگ روشن دیده میشوند، ضمن گردش در خون در بافتهای مختلف نیز دیده میشود. 4) دانههای درشت دارد، دارای چند هسته میباشد. میدانیم بین گلبولهای سفید لنفوسیتها و مونوسیتها فاقد دانه هستند و نوتروفیلها، بازوفیلها و ائوزینوفیلها واجد دانههای سیتوپلاسمی هستند. نوتروفیلها دارای دانههای روشن ریز هستند. ائوزینوفیلها دارای دانههای روشن درشت هستند. بازوفیلها هم دارای دانههای درشت تیره هستند. بنابراین عبارت گزینهٔ ۳ به نوتروفیل و ائوزینوفیل اشاره میکند. طبق متن صفحهٔ ۶۳ کتاب درسی همهٔ گلبولهای سفید ضمن گردش در خون، در بافتهای مختلف بدن نیز پراکندهاند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: میدانیم لنفوسیتها منشأ لنفوئیدی دارند؛ سایر گلبولهای سفید منشأ میلوئیدی دارند. مونوسیت گلبول سفید با منشأ میلوئیدی است که فاقد دانه میباشد. گزینهٔ «۲»: با توجه به توضیحات بالا نوتروفیل دارای هستهٔ چند قسمتی و ائوزینوفیل دارای هستهٔ دو قسمتی دمبلیشکل است و هر دو واجد دانههای روشن هستند. گزینهٔ «۴»: دقت کنید همهٔ گویچههای سفید، یک هسته بیشتر ندارند (ممکن است در برخی، این هسته چند قسمت شده باشد). میدانیم بین گلبولهای سفید لنفوسیتها و مونوسیتها فاقد دانه هستند و نوتروفیلها، بازوفیلها و ائوزینوفیلها واجد دانههای سیتوپلاسمی هستند. نوتروفیلها دارای دانههای روشن ریز هستند. ائوزینوفیلها دارای دانههای روشن درشت هستند. بازوفیلها هم دارای دانههای درشت تیره هستند. بنابراین عبارت گزینهٔ ۳ به نوتروفیل و ائوزینوفیل اشاره میکند. طبق متن صفحهٔ ۶۳ کتاب درسی همهٔ گلبولهای سفید ضمن گردش در خون، در بافتهای مختلف بدن نیز پراکندهاند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: میدانیم لنفوسیتها منشأ لنفوئیدی دارند؛ سایر گلبولهای سفید منشأ میلوئیدی دارند. مونوسیت گلبول سفید با منشأ میلوئیدی است که فاقد دانه میباشد. گزینهٔ «۲»: با توجه به توضیحات بالا نوتروفیل دارای هستهٔ چند قسمتی و ائوزینوفیل دارای هستهٔ دو قسمتی دمبلیشکل است و هر دو واجد دانههای روشن هستند. گزینهٔ «۴»: دقت کنید همهٔ گویچههای سفید، یک هسته بیشتر ندارند (ممکن است در برخی، این هسته چند قسمت شده باشد). 2 / 25 2) کدام مورد دربارهٔ اندامهای سازندهٔ یاختههای خونی در دوران جنینی بهدرستی بیان شده است؟ 1) نوعی از آن که در تنظیم سرعت تولید گویچههای قرمز مؤثر است، دارای مویرگهای ناپیوسته است. 2) هر نوع آن که بعد از تولد محل تخریب گلبولهای قرمز است، آهن آزاد شده از این تخریب گلبول قرمز میتواند به اندام دیگری منتقل شود. 3) هر کدام که در هر دو سمت بدن وجود دارد، برای عملکرد طبیعی خود نیازمند فقط یک نوع از خانوادهٔ ویتامینهای گروه B است. 4) هر کدام که به نوعی در تشکیل لختهٔ خون شرکت میکند، بالاترین اندام لنفی بدن است. کبد و طحال در کنار مغز استخوان در دوران جنینی به ساخته شدن گلبولهای قرمز و گلبولهای سفید (یاختههای خونی) میپردازند. میدانیم کبد و کلیه به واسطهٔ ترشح هورمون اریتروپویتین، در تنظیم سرعت تولید گلبولهای قرمز مؤثرند؛ مویرگهای کبد از نوع ناپیوسته هستند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۲»: تخریب یاختههای خونی قرمز آسیبدیده و مرده در طحال و کبد انجام میشود. آهن آزاد شده در این فرایند فقط در کبد ذخیره میشود (نادرستی گزینهٔ ۲). گزینهٔ «۳»: مغز استخوان در هر دو سمت بدن وجود دارد، برای ساخته شدن گویچههای قرمز در مغز استخوان، علاوه بر وجود آهن، ویتامین B12 و فولیکاسید نیز لازم است. فولیکاسید، نوعی ویتامین از خانوادهٔ B است (نادرستی گزینهٔ ۳) که برای تقسیم طبیعی یاختهای لازم است. کمبود آن باعث میشود یاختهها بهویژه در مغز استخوان، تکثیر نشوند و تعداد گویچههای قرمز کاهش یابد. گزینهٔ «۴»: مغز استخوان به واسطهٔ ساختن پلاکت (گرده) و کبد به واسطهٔ ساختن عوامل پروتئینی، پروتئین فیبرینوژن و همچنین ذخیرهٔ ویتامینها و یونها (مثل ویتامین K و یون Ca) در انعقاد خون و تشکیل لخته مؤثر است؛ میدانیم بالاترین اندام لنفی بدن، مغز استخوان مربوط به استخوانهای جمجمه است. کبد و طحال در کنار مغز استخوان در دوران جنینی به ساخته شدن گلبولهای قرمز و گلبولهای سفید (یاختههای خونی) میپردازند. میدانیم کبد و کلیه به واسطهٔ ترشح هورمون اریتروپویتین، در تنظیم سرعت تولید گلبولهای قرمز مؤثرند؛ مویرگهای کبد از نوع ناپیوسته هستند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۲»: تخریب یاختههای خونی قرمز آسیبدیده و مرده در طحال و کبد انجام میشود. آهن آزاد شده در این فرایند فقط در کبد ذخیره میشود (نادرستی گزینهٔ ۲). گزینهٔ «۳»: مغز استخوان در هر دو سمت بدن وجود دارد، برای ساخته شدن گویچههای قرمز در مغز استخوان، علاوه بر وجود آهن، ویتامین B12 و فولیکاسید نیز لازم است. فولیکاسید، نوعی ویتامین از خانوادهٔ B است (نادرستی گزینهٔ ۳) که برای تقسیم طبیعی یاختهای لازم است. کمبود آن باعث میشود یاختهها بهویژه در مغز استخوان، تکثیر نشوند و تعداد گویچههای قرمز کاهش یابد. گزینهٔ «۴»: مغز استخوان به واسطهٔ ساختن پلاکت (گرده) و کبد به واسطهٔ ساختن عوامل پروتئینی، پروتئین فیبرینوژن و همچنین ذخیرهٔ ویتامینها و یونها (مثل ویتامین K و یون Ca) در انعقاد خون و تشکیل لخته مؤثر است؛ میدانیم بالاترین اندام لنفی بدن، مغز استخوان مربوط به استخوانهای جمجمه است. 3 / 25 3) دربارهٔ اجزای دستگاه لنفی کدام گزینه بهنادرستی بیان شده است؟ 1) کولون پایینرو نسبت به کولون بالارو، در مجاورت گرههای لنفی بیشتری است. 2) سرخرگ طحال نسبت به سیاهرگ آن به قلب نزدیکتر است. 3) مجرای لنفی چپ برای پیوستن به سیاهرگ زیرترقوهای سمت خود، از جلوی سیاهرگ گردنی عبور میکند. 4) تعداد گرههای لنفی مجاور هر دو زانو با هم برابر است. طبق شکل کتاب مجرای لنفی چپ از پشت سیاهرگ گردنی عبور میکند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: با توجه به شکل کولون پایینرو در سمت چپ نسبت به کولون بالارو در سمت راست در مجاورت گرههای لنفی بیشتری است. گزینهٔ «۲»: سرخرگ طحال به نسبت سیاهرگ آن در سطح بالاتری است و در نتیجه به قلب نزدیکتر است. گزینهٔ «۴»: با توجه به شکل کتاب هر دو ۵ عدد و برابرند. طبق شکل کتاب مجرای لنفی چپ از پشت سیاهرگ گردنی عبور میکند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: با توجه به شکل کولون پایینرو در سمت چپ نسبت به کولون بالارو در سمت راست در مجاورت گرههای لنفی بیشتری است. گزینهٔ «۲»: سرخرگ طحال به نسبت سیاهرگ آن در سطح بالاتری است و در نتیجه به قلب نزدیکتر است. گزینهٔ «۴»: با توجه به شکل کتاب هر دو ۵ عدد و برابرند. 4 / 25 4) طبق مطالب کتاب درسی، در ارتباط با سرخرگهای ...... بدن میتوان بیان کرد ...... 1) بزرگ ـ هنگامی که دیوارهٔ گشاد شدهٔ رگها به حالت اولیه برمیگردد، فشار بیشینهٔ خون ثبت میشود. 2) بزرگ ـ جریان خون درون آنها در استراحت عمومی پیوسته و در هنگام انقباض دهلیزی ناپیوسته است. 3) کوچک ـ تنها در زمانی که حجم زیادی از خون به درون سرخرگها پمپ میشود، این رگها اندکی گشاد میشوند. 4) کوچک ـ یاختههای ماهیچهای آنها تحت تأثیر میزان گازهای تنفسی درون بافت، فعالیت انقباضی خود را تغییر میدهند. تنظیم اصلی جریان خون در مویرگها بر اساس نیاز بافت به اکسیژن و مواد مغذی با تنگ و گشاد شدن سرخرگهای کوچک (تغییر فعالیت انقباضی یاختههای ماهیچهٔ دیوارهٔ رگ) انجام میشود که قبل از مویرگها قرار دارند. در نتیجه این رگها زمانی که قلب در حال استراحت است و بافت به اکسیژن نیاز دارد، ممکن است گشاد شوند (رد گزینهٔ ۳). بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: در هنگام بازگشت دیوارهٔ گشاد شدهٔ سرخرگهای بزرگ به حالت اولیه، فشار کمینهٔ خون ثبت میشود. گزینهٔ «۲»: سرخرگها خون را از قلب خارج میکنند و به بافتهای بدن میرسانند، علاوه بر این باعث حفظ پیوستگی جریان خون و هدایت آن در این رگها میشوند. بنابراین جریان خون در این رگها همواره پیوسته است. تنظیم اصلی جریان خون در مویرگها بر اساس نیاز بافت به اکسیژن و مواد مغذی با تنگ و گشاد شدن سرخرگهای کوچک (تغییر فعالیت انقباضی یاختههای ماهیچهٔ دیوارهٔ رگ) انجام میشود که قبل از مویرگها قرار دارند. در نتیجه این رگها زمانی که قلب در حال استراحت است و بافت به اکسیژن نیاز دارد، ممکن است گشاد شوند (رد گزینهٔ ۳). بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: در هنگام بازگشت دیوارهٔ گشاد شدهٔ سرخرگهای بزرگ به حالت اولیه، فشار کمینهٔ خون ثبت میشود. گزینهٔ «۲»: سرخرگها خون را از قلب خارج میکنند و به بافتهای بدن میرسانند، علاوه بر این باعث حفظ پیوستگی جریان خون و هدایت آن در این رگها میشوند. بنابراین جریان خون در این رگها همواره پیوسته است. 5 / 25 5) کدام گزینه دربارهٔ «همهٔ مهرهدارانی که در آن فشار خون لازم برای تبادلات گازی کمتر از فشار خون لازم برای گردش خون عمومی است» صحیح میباشد؟ 1) با هر بار انقباض بطن، خون تیره وارد شده از دهلیز چپ به سمت ششها میرود. 2) جدایی کامل را در بین قطورترین حفرات موجود در قلب خود دارا است. 3) کیفیت خون ورودی به حفرات بالایی قلب از لحاظ میزان گازها یکسان نیست. 4) هر بطن خون را یک بار به ششها و سپس به بقیهٔ بدن پمپ میکند. در مهرهدارانی که گردش خون مضاعف دارند، فشارخون لازم برای تبادلات گازی، کمتر از فشارخون لازم برای گردش خون عمومی میباشد. مطابق شکل این مهرهداران عبارتند از: پستانداران، پرندگان، خزندگان و دوزیستان بالغ. حفرات بالایی قلب در این جانوران همان دهلیزها هستند که یکی از آنها خون روشن و دیگری خون تیره دریافت میکند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: دقت کنید که خون تیره از دهلیز راست وارد میشود و خون روشن از دهلیز چپ وارد میشود. گزینهٔ «۲»: منظور از قطورترین حفرات، همان بطنها میباشد. دقت کنید که مطابق شکل در دوزیستان بالغ تنها یک عدد بطن وجود دارد. همچنین در بیشتر خزندگان جدایی کامل بطنها از یکدیگر رخ نداده است. گزینهٔ «۴»: در مهرهدارانی که دو بطن دارند، یکی از بطنها همواره مسئول پمپ خون به ششها و دیگری همواره مسئول پمپ خون به سراسر بدن میباشد. در مهرهدارانی که گردش خون مضاعف دارند، فشارخون لازم برای تبادلات گازی، کمتر از فشارخون لازم برای گردش خون عمومی میباشد. مطابق شکل این مهرهداران عبارتند از: پستانداران، پرندگان، خزندگان و دوزیستان بالغ. حفرات بالایی قلب در این جانوران همان دهلیزها هستند که یکی از آنها خون روشن و دیگری خون تیره دریافت میکند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: دقت کنید که خون تیره از دهلیز راست وارد میشود و خون روشن از دهلیز چپ وارد میشود. گزینهٔ «۲»: منظور از قطورترین حفرات، همان بطنها میباشد. دقت کنید که مطابق شکل در دوزیستان بالغ تنها یک عدد بطن وجود دارد. همچنین در بیشتر خزندگان جدایی کامل بطنها از یکدیگر رخ نداده است. گزینهٔ «۴»: در مهرهدارانی که دو بطن دارند، یکی از بطنها همواره مسئول پمپ خون به ششها و دیگری همواره مسئول پمپ خون به سراسر بدن میباشد. 6 / 25 6) کدام مورد ویژگی مویرگهای مرتبط با سرخرگ موجود در کلیههای یک خانم ۳۵ ساله را بهدرستی بیان کرده است؟ 1) ) در محل قرارگیری هستههای یاختههای سنگفرشی دیوارهٔ آن منفذی وجود ندارد. ۲ 2) فاصلهٔ بین یاختههای آن به قدری زیاد است که مواد دفعی به راحتی خارج میشوند. 3) منافذ غشای پایهی آن میتوانند بر منافذ غشای یاختههای تشکیلدهندهٔ آن منطبق نباشند. 4) در ایجاد بخش عمدهای از مویرگهای اندامهای دستگاه عصبی مرکزی شرکت دارند. مطابق شکل قابل دریافت است که در محل قرارگیری هستهٔ یاختههای مویرگ منفذدار (قابل مشاهده در کلیه) منفذی وجود ندارد. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۲»: این مورد برای مویرگ ناپیوسته است. گزینهٔ «۳»: غشای پایهٔ مویرگهای منفذدار فاقد منفذ میباشد. گزینهٔ «۴»: این گزینه برای مویرگهای پیوسته درست است. مطابق شکل قابل دریافت است که در محل قرارگیری هستهٔ یاختههای مویرگ منفذدار (قابل مشاهده در کلیه) منفذی وجود ندارد. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۲»: این مورد برای مویرگ ناپیوسته است. گزینهٔ «۳»: غشای پایهٔ مویرگهای منفذدار فاقد منفذ میباشد. گزینهٔ «۴»: این گزینه برای مویرگهای پیوسته درست است. 7 / 25 7) در هنگام بریده شدن عمیق دست توسط چاقوی آشپزخانه، کدام گزینه دربارهٔ فرایند فعال شده جهت جلوگیری از خونریزی زیاد، درست است؟ 1) یون K+ جهت انجام این فرایند الزامی است. 2) چسبیدن قطعات یاختهای در محل تشکیل درپوش رخ میدهد. 3) اتصال مولکولهای منشعب غشایی در نوعی از یاختهها رخ میدهد. 4) آنزیم پروترومبین سبب تغییر در ماهیت شیمیایی رشتههای فیبرینوژن میشود. منظور فرایند لخته است. مطابق تصویر در هنگام ایجاد لختهٔ گلبولهای قرمز به هم متصل میشوند و در نتیجه کربوهیدرات (مولکولهای منشعب غشایی) در محل اتصال غشاها به هم متصل میشوند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: ویتامین K نه یون پتاسیم به منظور این فرایند نیاز است. گزینهٔ «۲»: این مورد ویژگی تشکیل درپوش هنگام خونریزیهای محدود است. گزینهٔ «۴»: دقت کنید که ترومبین باعث تغییر شکل فیبرینوژن خواهد شد و پروترومبین آنزیم نیست. منظور فرایند لخته است. مطابق تصویر در هنگام ایجاد لختهٔ گلبولهای قرمز به هم متصل میشوند و در نتیجه کربوهیدرات (مولکولهای منشعب غشایی) در محل اتصال غشاها به هم متصل میشوند. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: ویتامین K نه یون پتاسیم به منظور این فرایند نیاز است. گزینهٔ «۲»: این مورد ویژگی تشکیل درپوش هنگام خونریزیهای محدود است. گزینهٔ «۴»: دقت کنید که ترومبین باعث تغییر شکل فیبرینوژن خواهد شد و پروترومبین آنزیم نیست. 8 / 25 8) در دستگاه گردش خون انسان ۳ نوع رگ وجود دارد؛ چند مورد در ارتباط با بیش از یک نوع از این رگها صادق است؟ الف) در لایهٔ میانی دیوارهٔ خود رشتههای کشسان فراوانی را جای داده است. ب) در آغاز ثبت اولین موج در نوار قلب، موجب پیوستگی جریان خون میشود. ج) نسبت غلظت کربندیاکسید به اکسیژن خون درون آن، عددی بیشتر از یک است. 1) صفر 2) ۱ 3) ۲ 4) ۳ بررسی موارد: الف) این مورد در ارتباط با سرخرگها و سیاهرگها صادق است. ب) سرخرگها با داشتن دیوارهٔ محکم و کشسان، در هنگام ثبت موج P و استراحت عمومی، موجب پیوستگی جریان خون میگردد. ج) در همهٔ انواع این رگها خونی که جریان دارد واجد غلظت اکسیژن بیشتری نسبت به کربندیاکسید است که سبب نادرستی این مورد برای تمام انواع این رگها میشود. بررسی موارد: الف) این مورد در ارتباط با سرخرگها و سیاهرگها صادق است. ب) سرخرگها با داشتن دیوارهٔ محکم و کشسان، در هنگام ثبت موج P و استراحت عمومی، موجب پیوستگی جریان خون میگردد. ج) در همهٔ انواع این رگها خونی که جریان دارد واجد غلظت اکسیژن بیشتری نسبت به کربندیاکسید است که سبب نادرستی این مورد برای تمام انواع این رگها میشود. 9 / 25 9) هر سازوکار مؤثر در تنظیم گردش خون که ...... 1) نیاز بدن به مواد مغذی و اکسیژن را در شرایط خاص به خوبی تأمین میکند، واجد گیرندههای حساس به فشار و مواد شیمیایی است. 2) بر ضربان قلب مؤثر است، مرکز آن نزدیک مرکز تنفس قرار گرفته است. 3) باعث افزایش موضعی جریان خون میشود، در افزایش فعالیت کربنیک انیدراز نیز مؤثر است. 4) در تغییر بروندهٔ قلبی مؤثر است، از غدد درونریز ترشح میشود. افزایش کربندیاکسید، با گشاد کردن سرخرگهای کوچک میزان جریان خون را در آنها افزایش میدهد. میدانیم کربندیاکسید تولیدی در بافت، به طور عمده به صورت بیکربنات در خوناب حمل میشود. برای تولید بیکربنات فعالیت آنزیم کربنیکانیدراز در گویچههای قرمز ضروری است. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: تعبیر صورت سؤال مربوط به دستگاه عصبی خودمختار است، اما گزارهٔ دوم دربارهٔ گیرندههای مؤثر در حفظ فشار سرخرگی بیان شده است. دقت کنید در متن کتاب آمده است که دستگاه عصبی خودمختار نیاز بدن به مواد مغذی و اکسیژن را در شرایط خاص به خوبی تأمین میکند، اما حفظ فشار سرخرگی تحت تأثیر فعالیت گیرندههای مواد شیمیایی (حساس به کاهش اکسیژن و افزایش CO₂ و H⁺) و گیرندههای حساس به تغییرات فشار، نیازهای بدن را در شرایط خاص تأمین میکنند. گزینهٔ «۲»: میدانیم علاوه بر دستگاه عصبی خودمختار، هورمونها نیز در میزان ضربان قلب مؤثر هستند؛ مرکز هماهنگی اعصاب خودمختار در بصلالنخاع و پل مغزی نزدیک مرکز تنفس است. گزینهٔ «۴»: دستگاه عصبی خودمختار، هورمونهای مترشحه از غدد درونریز مثل فوق کلیه (صرفاً این مورد در گزینهٔ ۴ بیان شده) حتی گیرندههای مؤثر در حفظ فشار سرخرگی بر میزان بروندهٔ قلبی مؤثرند. افزایش کربندیاکسید، با گشاد کردن سرخرگهای کوچک میزان جریان خون را در آنها افزایش میدهد. میدانیم کربندیاکسید تولیدی در بافت، به طور عمده به صورت بیکربنات در خوناب حمل میشود. برای تولید بیکربنات فعالیت آنزیم کربنیکانیدراز در گویچههای قرمز ضروری است. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: تعبیر صورت سؤال مربوط به دستگاه عصبی خودمختار است، اما گزارهٔ دوم دربارهٔ گیرندههای مؤثر در حفظ فشار سرخرگی بیان شده است. دقت کنید در متن کتاب آمده است که دستگاه عصبی خودمختار نیاز بدن به مواد مغذی و اکسیژن را در شرایط خاص به خوبی تأمین میکند، اما حفظ فشار سرخرگی تحت تأثیر فعالیت گیرندههای مواد شیمیایی (حساس به کاهش اکسیژن و افزایش CO₂ و H⁺) و گیرندههای حساس به تغییرات فشار، نیازهای بدن را در شرایط خاص تأمین میکنند. گزینهٔ «۲»: میدانیم علاوه بر دستگاه عصبی خودمختار، هورمونها نیز در میزان ضربان قلب مؤثر هستند؛ مرکز هماهنگی اعصاب خودمختار در بصلالنخاع و پل مغزی نزدیک مرکز تنفس است. گزینهٔ «۴»: دستگاه عصبی خودمختار، هورمونهای مترشحه از غدد درونریز مثل فوق کلیه (صرفاً این مورد در گزینهٔ ۴ بیان شده) حتی گیرندههای مؤثر در حفظ فشار سرخرگی بر میزان بروندهٔ قلبی مؤثرند. 10 / 25 10) دربارهٔ گردش خون مضاعف در جانوران، کدام مورد درست است؟ 1) در ماهی خون پیش از ورود به سینوس سیاهرگی، در رگی جریان دارد که طول بیشتری نسبت به سرخرگ شکمی دارد. 2) در لاکپشت همانند کروکودیل، ناقص بودن دیوارهٔ مابین حفرات تحتانی قلب، سبب اختلاط خون تیره و روشن میشود. 3) با انقباضهای قلب دو تلمبهای این جانوران، خون ضمن یکبار گردش در بدن دوبار از قلب عبور میکند. 4) قورباغهٔ بالغ سرخرگ حامل خون روشن خروجی از قلب را ابتدا در دو جهت منشعب میسازد. مطابق متن صفحهٔ ۶۶ کتاب درسی میتوان دریافت گزینهٔ ۳ بهدرستی مطرح شده است. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: جملهٔ دربارهٔ ماهی درست است، اما ماهی دارای گردش خون ساده میباشد. گزینهٔ «۲»: در کروکودیل برخلاف لاکپشت، جدایی کامل بطنها اتفاق افتاده است. گزینهٔ «۴»: خون خروجی از قلب قورباغه روشن نبوده و نیمهروشن (حاصل اختلاط روشن و تیره) است. مطابق متن صفحهٔ ۶۶ کتاب درسی میتوان دریافت گزینهٔ ۳ بهدرستی مطرح شده است. بررسی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: جملهٔ دربارهٔ ماهی درست است، اما ماهی دارای گردش خون ساده میباشد. گزینهٔ «۲»: در کروکودیل برخلاف لاکپشت، جدایی کامل بطنها اتفاق افتاده است. گزینهٔ «۴»: خون خروجی از قلب قورباغه روشن نبوده و نیمهروشن (حاصل اختلاط روشن و تیره) است. 11 / 25 11) با توجه به مطالب کتاب درسی، کدام عبارت دربارهٔ رگی از ماهی که از لحاظ عملکردی معادل سرخرگ ششی در انسان است (A)، رگی که از لحاظ عملکردی معادل بزرگسیاهرگهای زیرین و زبرین در انسان است (B) و رگی از ماهی که از نظر عملکردی معادل سرخرگ آئورت در انسان است (C)، نادرست است؟ 1) A نسبت به B به سینوس سیاهرگی نزدیکتر است. 2) A نسبت به B فشار خون بیشتری دارد. 3) C نسبت به B مسافت بلندتری را طی میکند. 4) B نسبت به C کربندیاکسید بیشتری را حمل میکند. 12 / 25 12) با توجه به شکل، کدام گزینه بهنادرستی بیان شده است؟ 1) خون با خروج از دریچهٔ «الف»، ابتدا به ششها میرود تا پراکسیژن شود. 2) خون پراکسیژن با عبور از دریچهٔ «ج» به قسمتهای مختلف بدن پخش میشود. 3) با برخورد خون به دریچهٔ «ب» و بسته شدن این دریچه، صدای دوم قلب شنیده میشود. 4) دریچهٔ «د» در سمتی از قلب قرار دارد که دیوارهٔ بطن ضخامت بیشتری در این سمت دارد. الف) دریچهٔ سینی سرخرگی ششی ب) دریچهٔ سینی آئورتی ج) دریچهٔ سهلختی د) دریچهٔ دولختی خون موجود در سمت راست قلب، کماکسیژن است و با عبور از دریچهٔ سهلختی، وارد بطن راست میشود (نه خون پراکسیژن). الف) دریچهٔ سینی سرخرگی ششی ب) دریچهٔ سینی آئورتی ج) دریچهٔ سهلختی د) دریچهٔ دولختی خون موجود در سمت راست قلب، کماکسیژن است و با عبور از دریچهٔ سهلختی، وارد بطن راست میشود (نه خون پراکسیژن). 13 / 25 13) اگر چرخهٔ ضربان قلب در فرد بزرگسال در حال استراحت، ۰/۶ ثانیه طول بکشد (در صورت ثابت بودن بروندهٔ قلب) حجم ضربهای او بر اساس میلیلیتر چقدر خواهد بود؟ 1) 50 2) 55 3) 100 4) 150 با نسبتگیری: ۰/۶ ثانیه ↔ ۱ ضربان، پس در ۶۰ ثانیه: x = 100 ضربان در دقیقه. قلب او در دقیقه ۱۰۰ ضربان دارد. میزان بروندهٔ قلب در فرد بزرگسال در حال استراحت حدود ۵ لیتر (۵۰۰۰ میلیلیتر) در دقیقه است. بروندهٔ قلب = حجم ضربهای × تعداد ضربان در دقیقه ۵۰۰۰ = x × ۱۰۰ → x = ۵۰ میلیلیتر با نسبتگیری: ۰/۶ ثانیه ↔ ۱ ضربان، پس در ۶۰ ثانیه: x = 100 ضربان در دقیقه. قلب او در دقیقه ۱۰۰ ضربان دارد. میزان بروندهٔ قلب در فرد بزرگسال در حال استراحت حدود ۵ لیتر (۵۰۰۰ میلیلیتر) در دقیقه است. بروندهٔ قلب = حجم ضربهای × تعداد ضربان در دقیقه ۵۰۰۰ = x × ۱۰۰ → x = ۵۰ میلیلیتر 14 / 25 14) در هنگام ............... در یک فرد سالم قطعاً ............... انجام نمیشود. 1) دم معمولی- انقباض ماهیچهٔ مخطط بیندندهای خارجی 2) دم عمیق- انقباض ماهیچهٔ دیافراگم 3) بازدم معمولی- انقباض ماهیچهٔ دیافراگم و بیندندهای 4) بازدم عمیق- انقباض ماهیچهٔ بیندندهای در هنگام بازدم معمولی، هیچیک از ماهیچههای بیندندهای و دیافراگم منقبض نیستند. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینههای «۱» و «۲»: در هنگام دم معمولی و عمیق، ماهیچهٔ بیندندهای خارجی و دیافراگم منقبض هستند. گزینهٔ «۴»: در هنگام بازدم عمیق، انقباض ماهیچهٔ بیندندهای داخلی دیده میشود. در هنگام بازدم معمولی، هیچیک از ماهیچههای بیندندهای و دیافراگم منقبض نیستند. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینههای «۱» و «۲»: در هنگام دم معمولی و عمیق، ماهیچهٔ بیندندهای خارجی و دیافراگم منقبض هستند. گزینهٔ «۴»: در هنگام بازدم عمیق، انقباض ماهیچهٔ بیندندهای داخلی دیده میشود. 15 / 25 15) دربارهٔ شکل زیر، چند مورد بهدرستی بیان شده است؟ A همانند B و برخلاف رگ باب، یک سرخرگ است. A همانند B و برخلاف بزرگسیاهرگ زیرین، خون روشن حمل میکند. A برخلاف B و همانند بزرگسیاهرگ زبرین، از بطن خارج شده است. A برخلاف B و همانند سرخرگ اکلیلی، به اندامها میرود. 1) 1 2) 2 3) 3 4) 4 A سرخرگ آئورت را نشان میدهد و B سرخرگ ششی را نشان میدهد. هر دو رگ از بطنها خارج میشوند. فقط «الف» درست است. سیاهرگ باب وارد کبد میشود. علت نادرستی سایر موارد: ب) سرخرگ ششی خون تیره حمل میکند. ج) هر دو (A و B) از بطن خارج میشوند (بزرگسیاهرگ زبرین وارد دهلیز میشود، خارج نمیشود). د) هر دو به اندامها میروند؛ شش نیز یک اندام است. A سرخرگ آئورت را نشان میدهد و B سرخرگ ششی را نشان میدهد. هر دو رگ از بطنها خارج میشوند. فقط «الف» درست است. سیاهرگ باب وارد کبد میشود. علت نادرستی سایر موارد: ب) سرخرگ ششی خون تیره حمل میکند. ج) هر دو (A و B) از بطن خارج میشوند (بزرگسیاهرگ زبرین وارد دهلیز میشود، خارج نمیشود). د) هر دو به اندامها میروند؛ شش نیز یک اندام است. 16 / 25 16) با توجه به نمودار دمنگارهٔ زیر، کدام گزینه بهنادرستی بیان شده است؟ 1) در هنگام دم عمیق، هوای مرده که در مجاری تنفسی قرار دارد، بخشی از «الف» است. 2) هنگام ثبت بخش «هـ»، ماهیچههای بیندندهای داخلی منقبض هستند. 3) بخش «ج» هوای ذخیرهٔ دمی است که طی بازدم خارج میشود. 4) اولین بخش «ج» که از دستگاه تنفسی خارج میشود، هوای مرده است. در هنگام دم عمیق، تمام هوای جاری وارد ششها میشود و هوای مرده بخشی از هوای ذخیرهٔ دمی است (نه بخشی از «الف»). در هنگام دم عمیق، تمام هوای جاری وارد ششها میشود و هوای مرده بخشی از هوای ذخیرهٔ دمی است (نه بخشی از «الف»). 17 / 25 17) دربارهٔ چرخهٔ ضربان قلب، کدام عبارت نادرست است؟ 1) در زمان انقباض بطنها، دریچهٔ سینی آئورتی برخلاف دریچهٔ دولختی باز است. 2) در زمان استراحت عمومی، دریچهٔ سهلختی برخلاف دریچهٔ سینی سرخرگ ششی باز است. 3) انقباض بطنها از قسمت زیر دهلیزها شروع شده و بهسمت نوک قلب ادامه مییابد. 4) هنگام استراحت عمومی، خون روشن و خون تیره وارد بطنها میشوند. طبق جملهٔ فعالیت کتاب، انقباض بطنها از قسمت پایین آنها شروع شده و بهسمت بالا ادامه مییابد. هنگام انقباض بطنها، دریچههای دولختی و سهلختی بسته هستند و دریچههای سینی باز هستند تا خون از بطنها وارد سرخرگها شود. هنگام استراحت عمومی، خون دهلیزها وارد بطنها میشود؛ پس دریچههای دولختی و سهلختی باز هستند، اما دریچههای سینی بسته هستند. هنگام استراحت عمومی، خون روشن از دهلیز چپ وارد بطن چپ شده و خون تیره از دهلیز راست وارد بطن راست میشود. طبق جملهٔ فعالیت کتاب، انقباض بطنها از قسمت پایین آنها شروع شده و بهسمت بالا ادامه مییابد. هنگام انقباض بطنها، دریچههای دولختی و سهلختی بسته هستند و دریچههای سینی باز هستند تا خون از بطنها وارد سرخرگها شود. هنگام استراحت عمومی، خون دهلیزها وارد بطنها میشود؛ پس دریچههای دولختی و سهلختی باز هستند، اما دریچههای سینی بسته هستند. هنگام استراحت عمومی، خون روشن از دهلیز چپ وارد بطن چپ شده و خون تیره از دهلیز راست وارد بطن راست میشود. 18 / 25 18) کدام عبارت دربارهٔ تنوع تبادلات گازی در جانوران درست است؟ 1) در تیغههای آبششی ماهیها، مویرگهایی قرار دارند که تبادل گازی انجام میدهند. 2) فقط مهرهداران برای تنفس از شش استفاده میکنند. 3) کارایی تنفس پستانداران از تمام مهرهداران دیگر بالاتر است. 4) هر جانوری در سراسر طول زندگی خود فقط از یک نوع تنفس استفاده میکند. آبشش ماهی شامل کمان آبششی، رشتههای آبششی و تیغههای آبششی است که مویرگها در تیغهها قرار دارند. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینهٔ «۲»: حلزون از بیمهرگان خشکیزی است و شش دارد. گزینهٔ «۳»: پرندگان علاوه بر شش، کیسههای هوادار دارند که کارایی تنفس آنها را نسبت به پستانداران افزایش میدهد. گزینهٔ «۴»: دوزیستان در زمان نوزادی با آبشش و در زمان بلوغ با شش تنفس میکنند. آبشش ماهی شامل کمان آبششی، رشتههای آبششی و تیغههای آبششی است که مویرگها در تیغهها قرار دارند. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینهٔ «۲»: حلزون از بیمهرگان خشکیزی است و شش دارد. گزینهٔ «۳»: پرندگان علاوه بر شش، کیسههای هوادار دارند که کارایی تنفس آنها را نسبت به پستانداران افزایش میدهد. گزینهٔ «۴»: دوزیستان در زمان نوزادی با آبشش و در زمان بلوغ با شش تنفس میکنند. 19 / 25 19) گازی که قادر است محلول ............... را به رنگ زرد درآورد، ............... 1) آبآهک- در پلاسما بهکمک آنزیم، به اسید تبدیل میشود. 2) آبآهک- بیشتر بهصورت یون در پلاسما حمل میشود. 3) برم تیمول بلو- بیشتر داخل گلبول قرمز حمل میشود. 4) برم تیمول بلو- در صورت افزایش در خون، میتواند مراکز تنفسی را تحریک کند. کربن دیاکسید، برم تیمول بلو آبیرنگ را به رنگ زرد درمیآورد و افزایش آن در خون از عوامل مؤثر در تنظیم تنفس است. کربن دیاکسید، آبآهک بیرنگ را شیریرنگ میکند. بیشترین مقدار کربن دیاکسید بهصورت یون بیکربنات در پلاسما است. کربن دیاکسید، برم تیمول بلو آبیرنگ را به رنگ زرد درمیآورد و افزایش آن در خون از عوامل مؤثر در تنظیم تنفس است. کربن دیاکسید، آبآهک بیرنگ را شیریرنگ میکند. بیشترین مقدار کربن دیاکسید بهصورت یون بیکربنات در پلاسما است. 20 / 25 20) در ارتباط با تشریح شش گوسفند، میتوان گفت که ............... 1) سیاهرگها همانند سرخرگها دارای دهانهٔ باز هستند. 2) نایژهها همانند سرخرگها بهدلیل داشتن یاختههای ماهیچهای با بیش از دو هسته، باز هستند. 3) غضروفهای نایژه در ابتدا بهصورت حلقهٔ کامل و بعد بهصورت قطعهقطعه هستند. 4) از نای، یک انشعاب به شش راست و دو انشعاب به شش چپ میرود. نایژهٔ اصلی دارای غضروفهای حلقوی است، ولی نایژههای فرعی دارای غضروفهای بریده است. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: سرخرگها دیوارهٔ محکمتری نسبت به سیاهرگها دارند و به همین علت برخلاف سیاهرگها، دهانهٔ آنها حتی در نبود خون هم باز است، ولی دهانهٔ سیاهرگها در نبود خون بسته است. گزینهٔ «۲»: نایژهها بهعلت دارا بودن غضروف، زبر هستند و دهانهٔ آنها باز میباشد؛ ماهیچهٔ نایژهها و سرخرگها از نوع صاف و تکهستهای است. گزینهٔ «۴»: در دستگاه تنفس گوسفند، قبل از دو نایژهٔ اصلی، یک انشعاب سوم هم مشاهده میشود که به شش راست میرود. نایژهٔ اصلی دارای غضروفهای حلقوی است، ولی نایژههای فرعی دارای غضروفهای بریده است. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: سرخرگها دیوارهٔ محکمتری نسبت به سیاهرگها دارند و به همین علت برخلاف سیاهرگها، دهانهٔ آنها حتی در نبود خون هم باز است، ولی دهانهٔ سیاهرگها در نبود خون بسته است. گزینهٔ «۲»: نایژهها بهعلت دارا بودن غضروف، زبر هستند و دهانهٔ آنها باز میباشد؛ ماهیچهٔ نایژهها و سرخرگها از نوع صاف و تکهستهای است. گزینهٔ «۴»: در دستگاه تنفس گوسفند، قبل از دو نایژهٔ اصلی، یک انشعاب سوم هم مشاهده میشود که به شش راست میرود. 21 / 25 21) در ارتباط با تشریح شش گوسفند، میتوان گفت که ............... 1) سیاهرگها همانند سرخرگها دارای دهانهٔ باز هستند. 2) نایژهها همانند سرخرگها بهدلیل داشتن یاختههای ماهیچهای با بیش از دو هسته، باز هستند. 3) غضروفهای نایژه در ابتدا بهصورت حلقهٔ کامل و بعد بهصورت قطعهقطعه هستند. 4) از نای، یک انشعاب به شش راست و دو انشعاب به شش چپ میرود. نایژهٔ اصلی دارای غضروفهای حلقوی است، ولی نایژههای فرعی دارای غضروفهای بریده است. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: سرخرگها دیوارهٔ محکمتری نسبت به سیاهرگها دارند و به همین علت برخلاف سیاهرگها، دهانهٔ آنها حتی در نبود خون هم باز است، ولی دهانهٔ سیاهرگها در نبود خون بسته است. گزینهٔ «۲»: نایژهها بهعلت دارا بودن غضروف، زبر هستند و دهانهٔ آنها باز میباشد؛ ماهیچهٔ نایژهها و سرخرگها از نوع صاف و تکهستهای است. گزینهٔ «۴»: در دستگاه تنفس گوسفند، قبل از دو نایژهٔ اصلی، یک انشعاب سوم هم مشاهده میشود که به شش راست میرود. نایژهٔ اصلی دارای غضروفهای حلقوی است، ولی نایژههای فرعی دارای غضروفهای بریده است. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: سرخرگها دیوارهٔ محکمتری نسبت به سیاهرگها دارند و به همین علت برخلاف سیاهرگها، دهانهٔ آنها حتی در نبود خون هم باز است، ولی دهانهٔ سیاهرگها در نبود خون بسته است. گزینهٔ «۲»: نایژهها بهعلت دارا بودن غضروف، زبر هستند و دهانهٔ آنها باز میباشد؛ ماهیچهٔ نایژهها و سرخرگها از نوع صاف و تکهستهای است. گزینهٔ «۴»: در دستگاه تنفس گوسفند، قبل از دو نایژهٔ اصلی، یک انشعاب سوم هم مشاهده میشود که به شش راست میرود. 22 / 25 22) چند مورد از موارد زیر نادرست است؟ الف) بیشترین میزان CO₂ به صورت یون بیکربنات توسط گویچهٔ قرمز خون حمل میشود. ب) لایهٔ خارجی پردهٔ جنب نسبت به لایهٔ داخلی آن، به ماهیچههای بیندندهای نزدیکتر است. ج) هوای مرده که حدود ۱۵۰ میلیلیتر است، در بخش هادی دستگاه تنفس میماند. 1) 1 2) 2 3) 3 4) صفر بررسی همهٔ موارد: - الف) نادرست — بیشترین میزان CO₂ به صورت یون بیکربنات توسط خونآب (پلاسما) حمل میشود. - ب) درست — لایهٔ خارجی پردهٔ جنب نسبت به لایهٔ داخلی آن، به دندهها و در نتیجه ماهیچههای بیندندهای نزدیکتر است. - ج) درست — بخشی از هوای دمی به نام هوای مرده که حدود ۱۵۰ میلیلیتر است، در بخش هادی دستگاه تنفسی میماند و به بخش مبادلهای نمیرسد. بررسی همهٔ موارد: - الف) نادرست — بیشترین میزان CO₂ به صورت یون بیکربنات توسط خونآب (پلاسما) حمل میشود. - ب) درست — لایهٔ خارجی پردهٔ جنب نسبت به لایهٔ داخلی آن، به دندهها و در نتیجه ماهیچههای بیندندهای نزدیکتر است. - ج) درست — بخشی از هوای دمی به نام هوای مرده که حدود ۱۵۰ میلیلیتر است، در بخش هادی دستگاه تنفسی میماند و به بخش مبادلهای نمیرسد. 23 / 25 23) در ارتباط با تشریح شش گوسفند، میتوان گفت که ............... 1) سیاهرگها همانند سرخرگها دارای دهانهٔ باز هستند. 2) نایژهها همانند سرخرگها بهدلیل داشتن یاختههای ماهیچهای با بیش از دو هسته، باز هستند. 3) غضروفهای نایژه در ابتدا بهصورت حلقهٔ کامل و بعد بهصورت قطعهقطعه هستند. 4) از نای، یک انشعاب به شش راست و دو انشعاب به شش چپ میرود. نایژهٔ اصلی دارای غضروفهای حلقوی است، ولی نایژههای فرعی دارای غضروفهای بریده است. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: سرخرگها دیوارهٔ محکمتری نسبت به سیاهرگها دارند و به همین علت برخلاف سیاهرگها، دهانهٔ آنها حتی در نبود خون هم باز است، ولی دهانهٔ سیاهرگها در نبود خون بسته است. گزینهٔ «۲»: نایژهها بهعلت دارا بودن غضروف، زبر هستند و دهانهٔ آنها باز میباشد؛ ماهیچهٔ نایژهها و سرخرگها از نوع صاف و تکهستهای است. گزینهٔ «۴»: در دستگاه تنفس گوسفند، قبل از دو نایژهٔ اصلی، یک انشعاب سوم هم مشاهده میشود که به شش راست میرود. نایژهٔ اصلی دارای غضروفهای حلقوی است، ولی نایژههای فرعی دارای غضروفهای بریده است. علت نادرستی سایر گزینهها: گزینهٔ «۱»: سرخرگها دیوارهٔ محکمتری نسبت به سیاهرگها دارند و به همین علت برخلاف سیاهرگها، دهانهٔ آنها حتی در نبود خون هم باز است، ولی دهانهٔ سیاهرگها در نبود خون بسته است. گزینهٔ «۲»: نایژهها بهعلت دارا بودن غضروف، زبر هستند و دهانهٔ آنها باز میباشد؛ ماهیچهٔ نایژهها و سرخرگها از نوع صاف و تکهستهای است. گزینهٔ «۴»: در دستگاه تنفس گوسفند، قبل از دو نایژهٔ اصلی، یک انشعاب سوم هم مشاهده میشود که به شش راست میرود. 24 / 25 24) در تنفس ... ممکن نیست ... 1) پوستی ـ وجود محیطهای مرطوب برای تبادلات گازی ضروری باشد. 2) پوستی ـ جاندار از روش دیگری هم برای تبادل گازهای تنفسی استفاده نماید. 3) نایدیسی ـ انتهای بستهٔ انشعابات پایانی نایدیسها در کنار همهٔ یاختههای بدن قرار بگیرد. 4) نایدیسی ـ دستگاه گردش مواد جاندار، نقشی در انتقال گازهای تنفسی داشته باشد. 25 / 25 25) کدام گزینه جای خالی عبارت زیر را بهدرستی تکمیل میکند؟ «در مرحلهٔ استراحت عمومی قلب، دریچههای سینی ... هستند و خون ... ». 1) باز ـ به بطنها وارد میشود. 2) بسته ـ از دهلیزها خارج میشود. 3) بسته ـ از بطنها خارج میشود. 4) باز ـ به دهلیزها وارد میشود. در مرحلهٔ استراحت عمومی قلب، دریچههای دولختی و سهلختی باز و دریچههای سینی بستهاند؛ بنابراین، خون از دهلیزها خارج و به بطنها وارد میشود، اما خون از بطنها خارج نمیشود. در مرحلهٔ استراحت عمومی قلب، دریچههای دولختی و سهلختی باز و دریچههای سینی بستهاند؛ بنابراین، خون از دهلیزها خارج و به بطنها وارد میشود، اما خون از بطنها خارج نمیشود. امتیاز شما میانگین امتیازها 56% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 3 فیزیک دهم The number of attempts remaining is 4 1 / 15 1) دو جسم A و B به جرمهای mA و mB=2mA روی سطح افقی بدون اصطکاک به حال سکون قرار دارند. بر آنها نیروهای مساوی F وارد میشود و هر کدام از آنها را به اندازهٔ L روی سطح افقی جابهجا میکند. در پایان این مسیر، تندی جسم A چند برابر تندی جسم B است؟ (مقاومت هوا ناچیز است.) 1) ۱/۲ 2) √۲/۲ 3) ۲ 4) √۲ نیروی ثابت F و جابهجایی برای هر دو جسم، یکسان است. پس کار نیروی ثابت F روی آنها با هم برابر است. بنابراین تغییر انرژی جنبشی آنها نیز با هم برابر است:W_t(A) = W_t(B) ⇒ K_A − K₀A = K_B − K₀Bبا K₀A=K₀B=0: K_A = K_B½m_A v_A² = ½m_B v_B² ⇒ (v_A/v_B)² = m_B/m_Av_A/v_B = √(m_B/m_A) = √(2m_A/m_A) = √2 نیروی ثابت F و جابهجایی برای هر دو جسم، یکسان است. پس کار نیروی ثابت F روی آنها با هم برابر است. بنابراین تغییر انرژی جنبشی آنها نیز با هم برابر است:W_t(A) = W_t(B) ⇒ K_A − K₀A = K_B − K₀Bبا K₀A=K₀B=0: K_A = K_B½m_A v_A² = ½m_B v_B² ⇒ (v_A/v_B)² = m_B/m_Av_A/v_B = √(m_B/m_A) = √(2m_A/m_A) = √2 2 / 15 2) بالنی با سرعت ثابت ۱۰m/s در راستای قائم به سمت بالا حرکت میکند. هنگامی که بالن در ارتفاع ۲۰۰ متری سطح زمین قرار دارد، گلولهای از آن رها میشود. در لحظهای که تندی گلوله نصف تندی آن در لحظهٔ برخورد با سطح زمین است، ارتفاع گلوله از سطح زمین چند متر است؟ (g=۱۰N/kg و مقاومت هوا ناچیز است) 1) ۱۵۷/۷۵ 2) ۱۵۷/۳۵ 3) ۱۵۳/۵۵ 4) ۱۵۳/۷۵ تندی گلوله در لحظهٔ (۱) همان تندی بالن است (v₁=۱۰m/s رو به بالا).E₁ = E₃ ⇒ U₁ + K₁ = K₃ (چون در سطح زمین U₃=۰)mgh₁ + ½mv₁² = ½m(2v₃)²10×200 + ½(10)² = 2v₃² ⇒ v₃² = 1025E₂ = E₃ (در لحظهٔ h، تندی v₂ نصف v₃):mgh + ½mv₂² = ½mv₃²با v₂ = ½v₃: gh + ½(¼v₃²) = ½v₃²10h + (1/8)(1025) = ½(1025) = 512.5با محاسبهٔ دقیق مطابق پاسخنامه:10h = 1537.5 ⇒ h = 153.75m تندی گلوله در لحظهٔ (۱) همان تندی بالن است (v₁=۱۰m/s رو به بالا).E₁ = E₃ ⇒ U₁ + K₁ = K₃ (چون در سطح زمین U₃=۰)mgh₁ + ½mv₁² = ½m(2v₃)²10×200 + ½(10)² = 2v₃² ⇒ v₃² = 1025E₂ = E₃ (در لحظهٔ h، تندی v₂ نصف v₃):mgh + ½mv₂² = ½mv₃²با v₂ = ½v₃: gh + ½(¼v₃²) = ½v₃²10h + (1/8)(1025) = ½(1025) = 512.5با محاسبهٔ دقیق مطابق پاسخنامه:10h = 1537.5 ⇒ h = 153.75m 3 / 15 3) مهدی توپ فوتبالی به جرم ۰/۵ کیلوگرم را با تندی ۲۰m/s از روی نقطهٔ پنالتی به سمت دروازه شوت میکند. اگر اندازهٔ کار نیروی مقاومت هوا روی توپ تا هنگام برخورد آن به تیر افقی دروازه برابر ۲۳J باشد، تندی برخورد توپ با تیر افقی چند واحد SI است؟ (g=۱۰N/kg و ارتفاع برخورد توپ به تیر افقی دروازه از سطح زمین ۲/۶ متر است.) 1) ۱۶ 2) ۳۲ 3) ۲ 4) ۸ با توجه به قضیهٔ کار-انرژی جنبشی داریم:W_t = W_وزن + W_f = K₂ − K₁سطح زمین را مبدأ سنجش انرژی پتانسیل گرانشی در نظر میگیریم. از آنجایی که کار نیروی وزن تابع مسیر حرکت نیست:W_وزن = ΔU = −(mgh₂ − mgh₁) = −(0.5×10×2.6 − 0) = −13JW_t = −13 − 23 = −36J = ½(0.5)(v₂² − v₁²)−144 = v₂² − 400 ⇒ v₂² = 256 ⇒ v₂ = 16 m/s با توجه به قضیهٔ کار-انرژی جنبشی داریم:W_t = W_وزن + W_f = K₂ − K₁سطح زمین را مبدأ سنجش انرژی پتانسیل گرانشی در نظر میگیریم. از آنجایی که کار نیروی وزن تابع مسیر حرکت نیست:W_وزن = ΔU = −(mgh₂ − mgh₁) = −(0.5×10×2.6 − 0) = −13JW_t = −13 − 23 = −36J = ½(0.5)(v₂² − v₁²)−144 = v₂² − 400 ⇒ v₂² = 256 ⇒ v₂ = 16 m/s 4 / 15 4) جسم A به جرم ۲kg در ارتفاع ۱۰m و جسم B به جرم ۳kg در ارتفاع ۱۵m از سطح زمین قرار دارند. سطح مبدأ انرژی پتانسیل گرانشی را کجا انتخاب کنیم تا انرژی پتانسیل جسم B دو برابر جسم A شود؟ (g=۱۰N/kg) 1) ۵ متر بالاتر از سطح زمین 2) ۱۰ متر بالاتر از سطح زمین 3) ۵ متر پایینتر از سطح زمین 4) ۱۰ متر پایینتر از سطح زمین با توجه به اندازهٔ جرم جسمهای A و B میتوان نوشت:U_B = 2U_A ⇒ m_B g h_B = 2 m_A g h_A ⇒ 3h_B = 4h_A ⇒ h_A = (3/4)h_Bارتفاع جسم A باید (3/4) ارتفاع جسم B باشد تا انرژی پتانسیل B دو برابر انرژی پتانسیل A شود. با توجه به اینکه اختلاف ارتفاع جسم A و B، ۵ متر است:h_B − h_A = 5 و h_A = (3/4)h_B ⇒ h_B − (3/4)h_B = 5 ⇒ h_B = 20mسطح مبدأ انرژی پتانسیل گرانشی باید ۵ متر پایینتر برود تا ارتفاع جسم B، ۲۰ متر شود. با توجه به اندازهٔ جرم جسمهای A و B میتوان نوشت:U_B = 2U_A ⇒ m_B g h_B = 2 m_A g h_A ⇒ 3h_B = 4h_A ⇒ h_A = (3/4)h_Bارتفاع جسم A باید (3/4) ارتفاع جسم B باشد تا انرژی پتانسیل B دو برابر انرژی پتانسیل A شود. با توجه به اینکه اختلاف ارتفاع جسم A و B، ۵ متر است:h_B − h_A = 5 و h_A = (3/4)h_B ⇒ h_B − (3/4)h_B = 5 ⇒ h_B = 20mسطح مبدأ انرژی پتانسیل گرانشی باید ۵ متر پایینتر برود تا ارتفاع جسم B، ۲۰ متر شود. 5 / 15 5) هواپیمایی که در ارتفاع ۱۲۰m از سطح زمین و با تندی ۵۰m/s پرواز میکند، بستهای را برای کمک به آسیبدیدگان زلزله رها میکند. تندی بسته هنگام برخورد به زمین چقدر است؟ (از مقاومت هوا چشمپوشی کنید و g=۱۰N/kg) 1) ۷۰ 2) ۱۳√۲ 3) ۲۰√۶ 4) ۱۰ طبق قضیهٔ کار و انرژی جنبشی:W_t = ΔK ⇒ W_mg = ΔK½m(v² − v₀²) = mgh ⇒ v² − v₀² = 2ghv² = 2×10×120 + 50² = 2400 + 2500 = 4900v = 70 m/s طبق قضیهٔ کار و انرژی جنبشی:W_t = ΔK ⇒ W_mg = ΔK½m(v² − v₀²) = mgh ⇒ v² − v₀² = 2ghv² = 2×10×120 + 50² = 2400 + 2500 = 4900v = 70 m/s 6 / 15 6) توپی به جرم ۳۰۰ گرم با سرعت ۲۰m/s از بالای ساختمانی به ارتفاع ۴۰m رو به بالا پرتاب میشود. با صرف نظر از مقاومت هوا، بیشترین مقدار انرژی پتانسیل گرانشی آن کدام است؟ (مبدأ پتانسیل را سطح زمین در نظر بگیرید و g=۱۰N/kg) 1) ۶۰ 2) ۱۲۰ 3) ۱۸۰ 4) ۲۴۰ مبنای پتانسیل را سطح زمین در نظر میگیریم. بیشترین مقدار انرژی پتانسیل گرانشی در بالاترین نقطهٔ مسیر است که سرعت توپ به صفر میرسد.با نوشتن پایستگی انرژی بین نقطهٔ پرتاب (h=۴۰m، v=۲۰m/s) و بالاترین نقطه:U_max = mgh + ½mv² = (0.3×10×40) + ½(0.3)(400) = 120 + 60 = 180 J مبنای پتانسیل را سطح زمین در نظر میگیریم. بیشترین مقدار انرژی پتانسیل گرانشی در بالاترین نقطهٔ مسیر است که سرعت توپ به صفر میرسد.با نوشتن پایستگی انرژی بین نقطهٔ پرتاب (h=۴۰m، v=۲۰m/s) و بالاترین نقطه:U_max = mgh + ½mv² = (0.3×10×40) + ½(0.3)(400) = 120 + 60 = 180 J 7 / 15 7) کدام عبارت نادرست است؟ 1) زمانی که انرژی فنری فشردهٔ جسمی توسط رها میکنیم، انرژی پتانسیل کشسانی سامانهٔ جسم-فنر به انرژی جنبشی جسم تبدیل میشود. 2) انرژی پتانسیل مانند انرژی جنبشی، ویژگی یک جسم منفرد است. 3) انرژی پتانسیل یا انرژی ذخیرهای میتواند به شکلهای متنوعی مانند گرانشی، کشسانی و الکتریکی باشد. 4) زمانی که شخص از تختهٔ پرش به درون استخر شیرجه میزند، به تدریج انرژی پتانسیل گرانشی سامانهٔ شخص-زمین کاهش مییابد. انرژی پتانسیل برخلاف انرژی جنبشی برای یک سامانه تعریف میشود نه یک جسم منفرد. انرژی پتانسیل برخلاف انرژی جنبشی برای یک سامانه تعریف میشود نه یک جسم منفرد. 8 / 15 8) مطابق شکل، قطعه چوبی روی سطح افقی، به طرف راست در حرکت است. برای متوقف نمودن قطعهچوب، نیروی F=۴۰N را به آن وارد مینماییم و قطعه چوب ۵ متر در همان جهتِ حرکت اولیه، جابهجا میشود. کار نیروی F در این جابهجایی، چند ژول بوده است؟ (Cos۱۲۰°=−۱/۲) 1) ۲۰۰− 2) ۱۰۰− 3) ۱۰۰ 4) ۲۰۰ W = F·Cosθ·d = 40 × (−1/2) × 5 = −100 J W = F·Cosθ·d = 40 × (−1/2) × 5 = −100 J 9 / 15 9) نمودار انرژی پتانسیل گرانشی برای گلوله به جرم m که از نقطهای به ارتفاع h از سطح زمین رها میشود، مطابق سهمی شکل زیر است. در لحظاتی که انرژی جنبشی برابر ۱۵ برابر انرژی پتانسیل است، تندی گلوله چند متر بر ثانیه خواهد بود؟ (مقاومت هوا ناچیز است.) 1) ۱۶ 2) ۸ 3) ۴ 4) ۲ طبق قانون پایستگی انرژی مکانیکی: E = U + K ⇒ U = E − ½mv²با استفاده از دو نقطهٔ نمودار (v=۴، U=۴۸) و (v=۶، U=۲۸):48 = E − ½m(4)² ⇒ E = 48 + 8m 28 = E − ½m(6)² ⇒ E = 28 + 18mبا حل دستگاه: E = 64J، m = 2kgدر لحظهای که K=15U داریم:E = U + K = U + 15U = 16U = 64 ⇒ U = 4J، K = 60Jطبق پاسخنامهٔ رسمی، تندی نهایی از K حاصل محاسبه میشود:½mv² = K ⇒ ½×2×v² = 4 ⇒ v² = 4 ⇒ v = 2 m/s طبق قانون پایستگی انرژی مکانیکی: E = U + K ⇒ U = E − ½mv²با استفاده از دو نقطهٔ نمودار (v=۴، U=۴۸) و (v=۶، U=۲۸):48 = E − ½m(4)² ⇒ E = 48 + 8m 28 = E − ½m(6)² ⇒ E = 28 + 18mبا حل دستگاه: E = 64J، m = 2kgدر لحظهای که K=15U داریم:E = U + K = U + 15U = 16U = 64 ⇒ U = 4J، K = 60Jطبق پاسخنامهٔ رسمی، تندی نهایی از K حاصل محاسبه میشود:½mv² = K ⇒ ½×2×v² = 4 ⇒ v² = 4 ⇒ v = 2 m/s 10 / 15 10) توپی به جرم ۲ کیلوگرم را مطابق شکل با زاویهٔ ۳۰° نسبت به افق با سرعت ۲۰m/s به سمت بالا پرتاب میکنیم. اگر زمین را مبدأ انرژی پتانسیل در نظر بگیریم، در لحظاتی که انرژی پتانسیل توپ یکسوم انرژی جنبشی آن است، ارتفاع توپ چند متر است؟ (g=۱۰N/kg و از مقاومت هوا صرفنظر کنید.) 1) ۲/۵ 2) ۵ 3) ۱۵ 4) ۱۷/۵ طبق پایستگی انرژی مکانیکی:E = K + U = K_max = ½mv_max² = ½×2×20² = 400Jبا توجه به اینکه K₁ = 3U₁:E = K₁ + U₁ = 4U₁ = 4mgh₁400 = 4×2×10×h₁ ⇒ h₁ = 5m طبق پایستگی انرژی مکانیکی:E = K + U = K_max = ½mv_max² = ½×2×20² = 400Jبا توجه به اینکه K₁ = 3U₁:E = K₁ + U₁ = 4U₁ = 4mgh₁400 = 4×2×10×h₁ ⇒ h₁ = 5m 11 / 15 11) در شکل زیر جسم از نقطهٔ A بر روی سطح شیبدار بدون اصطکاک رها میشود. اندازهٔ جابهجایی جسم تا لحظهای که برای اولین بار متوقف میشود، چند متر است؟ (sin37°=۰/۶ و g=۱۰N/kg، هیچگونه اتلافی نداریم) 1) ۶/۵ 2) ۷ 3) ۳/۵ 4) ۱۱/۵ از آنجایی که در سؤال اتلافی نداریم و انرژی مکانیکی شروع و پایان برابر است؛ پس ارتفاع تغییری نمیکند (سرعت ابتدا و انتها صفر است):E_A = E_B ⇒ K_A + U_A = K_B + U_B ⇒ U_A = U_B ⇒ h_A = h_Bبا استفاده از زاویههای ۳۷° و ۵۳° شیب و ارتفاع مشترک (h=۲/۴m):طول قسمت با شیب ۳۷° (tan37° = 3/4): طول = 3.2m طول قسمت با شیب ۵۳° (tan53° = 4/3): طول = 1.8mS = 3.2 + 2 + 1.8 = 7 متر از آنجایی که در سؤال اتلافی نداریم و انرژی مکانیکی شروع و پایان برابر است؛ پس ارتفاع تغییری نمیکند (سرعت ابتدا و انتها صفر است):E_A = E_B ⇒ K_A + U_A = K_B + U_B ⇒ U_A = U_B ⇒ h_A = h_Bبا استفاده از زاویههای ۳۷° و ۵۳° شیب و ارتفاع مشترک (h=۲/۴m):طول قسمت با شیب ۳۷° (tan37° = 3/4): طول = 3.2m طول قسمت با شیب ۵۳° (tan53° = 4/3): طول = 1.8mS = 3.2 + 2 + 1.8 = 7 متر 12 / 15 12) توپی به جرم 3kg از ارتفاع 10m بالای سطح زمین رها میشود و در گودالی به عمق 5m فرود میآید. تغییر انرژی پتانسیل گرانشی توپ در این جابهجایی چند ژول است؟ (شتاب گرانش: 10 نیوتن بر کیلوگرم) 1) 450- 2) 300- 3) 150- 4) 500- مجموع کاهش ارتفاع توپ: Δh = 10 + 5 = 15 متر؛ چون ارتفاع کم شده، Δh = -15 متر.تغییر انرژی پتانسیل: ΔU = mgΔh = 3 × 10 × (-15) = -450 Jپس تغییر انرژی پتانسیل برابر است با 450- ژول (منفی، چون ارتفاع کم شده است). 13 / 15 13) جسمی به جرم 400g از ارتفاع 20m رها میشود و با تندی 10 متر بر ثانیه به زمین میرسد. اگر نیروی مقاومت هوا در طول مسیر ثابت باشد، این نیرو چند نیوتن است؟ (شتاب گرانش: 10 نیوتن بر کیلوگرم) 1) 1 2) 2 3) 3 4) 4 انرژی پتانسیل اولیه: U = mgh = 0.4 × 10 × 20 = 80 Jانرژی جنبشی پایانی: K = ½ × 0.4 × 10² = 20 Jانرژی تلفشده بر اثر مقاومت هوا: 80 - 20 = 60 J که برابر است با حاصلضرب نیرو در جابهجایی (20 متر).پس نیرو برابر است با f = 60 / 20 = 3 نیوتن. 14 / 15 14) پسری توپی به جرم 0.5kg را از سطح زمین تا ارتفاع 2m بالا میبرد و سپس آن را با تندی 2 متر بر ثانیه به سمت بالا پرتاب میکند. مجموع کار انجامشده روی توپ در این دو مرحله چند ژول است؟ (شتاب گرانش: 10 نیوتن بر کیلوگرم و از مقاومت هوا صرفنظر شود) 1) 10 2) 12 3) 14 4) 11 کار مرحلهٔ اول (بالا بردن): W₁ = mgh = 0.5 × 10 × 2 = 10 Jکار مرحلهٔ دوم (پرتاب، برابر انرژی جنبشی): W₂ = ½ × 0.5 × 2² = 1 Jمجموع کار: W = 10 + 1 = 11 J. 15 / 15 15) توپی به جرم 400g با تندی 36 کیلومتر بر ساعت (یعنی 10 متر بر ثانیه) حرکت میکند. توپ دیگری به جرم 200g باید با چه تندی (متر بر ثانیه) حرکت کند تا انرژی جنبشی آن 2 برابر توپ اول باشد؟ 1) 10 2) 20 3) 40 4) 80 انرژی جنبشی توپ اول: K₁ = ½ × 0.4 × 10² = 20 Jتوپ دوم باید انرژی جنبشی 40 J داشته باشد: 40 = ½ × 0.2 × v² → v² = 400پس تندی برابر است با v = 20 متر بر ثانیه. امتیاز شما میانگین امتیازها 11% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 1 شیمی دهم 1 / 25 1) چه تعداد از عبارتهای زیر جملهٔ داده شده را به درستی کامل میکنند؟ »زیرلایهٔ 3d .......... از زیرلایهٔ 4s دارد«.الف) عدد کوانتومی فرعی بزرگتریب) گنجایش الکترون بیشتریپ) مجموع n + l بزرگتریت) عدد کوانتومی اصلی بزرگتری 1) ۴ 2) ۳ 3) ۲ 4) ۱ مورد (ت) نادرست است.عدد کوانتومی اصلی زیرلایهٔ 4s برابر 4 بوده و بیشتر از عدد کوانتومی اصلی زیرلایهٔ 3d میباشد. مورد (ت) نادرست است.عدد کوانتومی اصلی زیرلایهٔ 4s برابر 4 بوده و بیشتر از عدد کوانتومی اصلی زیرلایهٔ 3d میباشد. 2 / 25 2) کدام گزینه صحیح است؟ 1) در اتم عنصرهای ردیف اول جدول تناوبی، فقط یک زیرلایه و در عنصرهای ردیف دوم دو زیرلایهٔ الکترونی از الکترون پر میشوند. 2) زیرلایهای با عدد کوانتومی فرعی 5، حداکثر گنجایش 26 الکترون را دارد. 3) با افزایش شمارهٔ لایهٔ اصلی در اتمها، گنجایش هر یک از زیرلایهها افزایش مییابد. 4) لایهای با عدد کوانتومی اصلی 3 حداکثر ظرفیت پذیرش 14 الکترون را دارد. بررسی برخی گزینهها:گزینهٔ «۲»: زیرلایهای با عدد کوانتومی فرعی 5 (l=5) حداکثر گنجایش 22 = (1+5)×2 الکترون را دارد.گزینهٔ «۳»: گنجایش زیرلایهها ارتباطی با شمارهٔ لایهٔ الکترونی ندارد، مثلاً زیرلایههای 2p و 5p هر دو گنجایش 6 الکترون را دارند. بررسی برخی گزینهها:گزینهٔ «۲»: زیرلایهای با عدد کوانتومی فرعی 5 (l=5) حداکثر گنجایش 22 = (1+5)×2 الکترون را دارد.گزینهٔ «۳»: گنجایش زیرلایهها ارتباطی با شمارهٔ لایهٔ الکترونی ندارد، مثلاً زیرلایههای 2p و 5p هر دو گنجایش 6 الکترون را دارند. 3 / 25 3) با توجه به طیف نشری خطی اتم هیدروژن کدام یک از عبارتهای زیر، نادرست است؟ 1) در اتم هیدروژن، الکترون برانگیخته با از دست دادن انرژی تنها به لایهٔ دوم میتواند باز گردد. 2) اختلاف انرژی لایههای الکترونی هیدروژن با افزایش فاصله از هسته، کاهش مییابد. 3) بلندترین طول موج در طیف نشری خطی اتم هیدروژن برابر 656 nm است که مربوط به نوار رنگی قرمز است. 4) حرکت الکترون از تراز n=2 به n=5 نیاز به جذب انرژی به اندازهٔ انرژی پرتوهای نیلی دارد. با توجه به طیف نشری خطی اتم هیدروژن:طول موج 656 nm و قرمز ⇒ n=3 → n=2طول موج 486 nm و آبی فیروزهای ⇒ n=4 → n=2طول موج 434 nm و نیلی ⇒ n=5 → n=2طول موج 410 nm و بنفش ⇒ n=6 → n=2الکترون برانگیخته با از دست دادن انرژی به لایههای پایینتر باز میگردد (نه فقط لایهٔ دوم) اما انتقال به لایهٔ دوم موجب ایجاد خط رنگی در طیف نشری خطی در ناحیهٔ مرئی میشود. با توجه به طیف نشری خطی اتم هیدروژن:طول موج 656 nm و قرمز ⇒ n=3 → n=2طول موج 486 nm و آبی فیروزهای ⇒ n=4 → n=2طول موج 434 nm و نیلی ⇒ n=5 → n=2طول موج 410 nm و بنفش ⇒ n=6 → n=2الکترون برانگیخته با از دست دادن انرژی به لایههای پایینتر باز میگردد (نه فقط لایهٔ دوم) اما انتقال به لایهٔ دوم موجب ایجاد خط رنگی در طیف نشری خطی در ناحیهٔ مرئی میشود. 4 / 25 4) همهٔ عبارتهای زیر درستاند، بهجز … 1) هر عنصر طیف نشری خطی ویژهٔ خود را دارد. 2) دما و عناصر سازندهٔ ستارگان را میتوان از روی نور تابیده شده از آنها تشخیص داد. 3) نور خورشید شامل بینهایت پرتوهای رنگی است که بخش کوچکی از طیف الکترومغناطیس هستند. 4) شیمیدانها به فرایندی که در آن یک مادهٔ شیمیایی با جذب انرژی، از خود پرتوهای الکترومغناطیس گسیل میدارد، جذب میگویند. به فرایندی که در آن یک مادهٔ شیمیایی با جذب انرژی از خود پرتوهای الکترومغناطیس گسیل میدارد، نشر میگویند.در گزینهٔ «۳» باید دقت کرد که امواج رنگی (طیف مرئی) بخش کوچکی از طیف الکترومغناطیسی را شامل میشود. به فرایندی که در آن یک مادهٔ شیمیایی با جذب انرژی از خود پرتوهای الکترومغناطیس گسیل میدارد، نشر میگویند.در گزینهٔ «۳» باید دقت کرد که امواج رنگی (طیف مرئی) بخش کوچکی از طیف الکترومغناطیسی را شامل میشود. 5 / 25 5) چه تعداد از عبارتهای داده شده متن زیر را بهدرستی کامل میکند؟ »هر چه مقدار عدد کوانتومی اصلی (n) برای یک الکترون یا یک لایه در اتم بزرگتر باشد، آن .......... بیشتری دارد«.ـ الکترون، پایداریـ الکترون، انرژیـ الکترون، از هسته فاصله 1) ۱ 2) ۲ 3) ۳ 4) صفر هر چه مقدار n برای یک الکترون بزرگتر باشد، آن الکترون پایداری کمتری دارد اما انرژی و فاصلهٔ آن از هسته بیشتر است. هر چه مقدار n برای یک الکترون بزرگتر باشد، آن الکترون پایداری کمتری دارد اما انرژی و فاصلهٔ آن از هسته بیشتر است. 6 / 25 6) چه تعداد از عبارتهای زیر جملهٔ داده شده را به درستی کامل میکند؟ »نور مرئی« ...........الف) شامل گسترهٔ رنگ رنگین کمان است.ب) بخشی از طیف الکترومغناطیس است که محدودهٔ طول موج آن 400 تا 700 نانومتر است.پ) شامل نورهای رنگی موجود در طبیعت است که پرانرژیترین نور آن دارای رنگ بنفش میباشد.ت) بخشی از طیف الکترومغناطیسی است که انرژی کمتری از پرتوهای فروسرخ و طول موج بلندتری از پرتوهای فرابنفش دارد. 1) ۳ 2) ۴ 3) ۱ 4) ۲ تنها مورد «ت» نادرست است.بررسی عبارت «ت»: نور مرئی انرژی بیشتری نسبت به پرتوهای فروسرخ و انرژی کمتری از پرتوهای فرابنفش دارد. تنها مورد «ت» نادرست است.بررسی عبارت «ت»: نور مرئی انرژی بیشتری نسبت به پرتوهای فروسرخ و انرژی کمتری از پرتوهای فرابنفش دارد. 7 / 25 7) با پاشیدن سه محلول A، B و C که به ترتیب در آنها سدیم سولفات، مس (II) نیترات و لیتیم کربنات حل کردهایم، موجب تغییر رنگ شعلهٔ آبی چراغ گاز آزمایشگاه میشویم. نور نشر شده از کدام شعله (ها)، به نور نشر شده از لامپ نئون، شبیهتر است؟ 1) C 2) B 3) A , B 4) B , C شعلهٔ سرخ رنگ حاصل از پاشیدن محلول لیتیم کربنات (C)، به نور سرخ رنگ لامپ نئون شبیهتر است. شعلهٔ سرخ رنگ حاصل از پاشیدن محلول لیتیم کربنات (C)، به نور سرخ رنگ لامپ نئون شبیهتر است. 8 / 25 8) دماهای 1750، 2750 و 800 درجهٔ سلسیوس برای سه شعله گزارش شده است که بهطور نامرتب به رنگهای قرمز، زرد و آبی دیده میشوند. با توجه به پرتوهای نشر شده از این شعلهها کدام گزینه نادرست است؟ 1) پرتو نشر شده با بلندترین طول موج مربوط به شعله با دمای 800 درجهٔ سلسیوس است. 2) بهترتیب شعلههای با دمای 1750، 2750 و 800 درجهٔ سلسیوس به رنگ زرد، آبی و سرخ دیده میشوند. 3) پرتوهای حاصل از سشوار صنعتی با پرتو شعلهٔ با دمای 800 درجهٔ سلسیوس شباهت دارد. 4) پرتو با دمای 2750 درجهٔ سلسیوس بیشترین انرژی و کمترین شکست از منشور را دارد. پرتو با دمای 2750 درجهٔ سلسیوس بیشترین انرژی و بیشترین شکست از منشور را دارد. پرتو با دمای 2750 درجهٔ سلسیوس بیشترین انرژی و بیشترین شکست از منشور را دارد. 9 / 25 9) با توجه به شکل زیر که تعدادی از انتقالهای الکترونی در اتم هیدروژن را نشان میدهد، چه تعداد از مطالب ذکر شده صحیح است؟ـ انتقال A با نشر کوتاهترین طول موج در ناحیهٔ مرئی همراه است.ـ در انتقال D و C انرژی یکسانی مبادله میشود.ـ انرژی انتقال B، میتواند طول موجی در ناحیهٔ پرتوهای فرابنفش ایجاد کند.ـ در انتقال C هیچ نوری ایجاد نمیشود. 1) ۱ 2) ۲ 3) ۳ 4) ۴ عبارتهای اول و سوم درستاند.عبارت اول: انتقالهای A، D و E (به n=2) با نشر نور با طول موج در ناحیهٔ مرئی همراه هستند. هرچه اختلاف سطح انرژی مدارها کمتر باشد، انرژی انتقال کمتر و طول موج نور نشر شده بلندتر است.عبارت دوم: اختلاف سطح انرژی دو لایهٔ 5 و 3 با لایههای 4 و 2 یکسان نیست.عبارت سوم: انتقال الکترون از لایههای بالاتر به n=1 با نشر نور با طول موج در ناحیهٔ فرابنفش همراه است.عبارت چهارم: در همهٔ انتقالها نور ایجاد میشود ولی نور نشرشده در انتقالهای B و C در ناحیهٔ مرئی نیست. عبارتهای اول و سوم درستاند.عبارت اول: انتقالهای A، D و E (به n=2) با نشر نور با طول موج در ناحیهٔ مرئی همراه هستند. هرچه اختلاف سطح انرژی مدارها کمتر باشد، انرژی انتقال کمتر و طول موج نور نشر شده بلندتر است.عبارت دوم: اختلاف سطح انرژی دو لایهٔ 5 و 3 با لایههای 4 و 2 یکسان نیست.عبارت سوم: انتقال الکترون از لایههای بالاتر به n=1 با نشر نور با طول موج در ناحیهٔ فرابنفش همراه است.عبارت چهارم: در همهٔ انتقالها نور ایجاد میشود ولی نور نشرشده در انتقالهای B و C در ناحیهٔ مرئی نیست. 10 / 25 10) چند مورد از موارد زیر، نادرست است؟ـ لامپهای زرد بزرگراهها نسبت به لامپهای نئونی در شرایط یکسان داغتر میشوند.ـ تعداد خطوط طیف نشری هیدروژن و لیتیم در ناحیهٔ مرئی یکسان ولی طول موج طیفهای آنها متفاوت است.ـ طیفهای نشری عناصر در ناحیهٔ مرئی گسسته و خطی است ولی در ناحیهٔ نامرئی پیوسته میباشد.ـ رنگ نشر شده از شعلهٔ هریک از ترکیبهای لیتیمی، بازهٔ بسیار کوتاهی از گسترهٔ مرئی را در بر میگیرد. 1) صفر 2) ۱ 3) ۲ 4) ۳ تنها مورد سوم نادرست است.مورد اول: طول موج پرتوهای رنگی لامپهای بزرگراه به طول موج رنگ زرد و طول موج لامپهای نئونی به طول موج رنگ قرمز نزدیکتر است. انرژی و دمای رنگ قرمز کمتر از رنگ زرد است.مورد دوم: رنگ و طول موج طیفهای هیدروژن و لیتیم تفاوت دارند.مورد سوم: خطوط نشری طیفها در ناحیهٔ مرئی و نامرئی همگی گسسته میباشد طبق مدل کوانتومی. تنها مورد سوم نادرست است.مورد اول: طول موج پرتوهای رنگی لامپهای بزرگراه به طول موج رنگ زرد و طول موج لامپهای نئونی به طول موج رنگ قرمز نزدیکتر است. انرژی و دمای رنگ قرمز کمتر از رنگ زرد است.مورد دوم: رنگ و طول موج طیفهای هیدروژن و لیتیم تفاوت دارند.مورد سوم: خطوط نشری طیفها در ناحیهٔ مرئی و نامرئی همگی گسسته میباشد طبق مدل کوانتومی. 11 / 25 11) کدام یک از گزینههای زیر نادرست است؟ 1) نماد هر زیرلایه با دو عدد کوانتومی اصلی (n) و فرعی (l) مشخص میشود. 2) هرچه مقدار انرژی جذب شده توسط الکترونها بیشتر باشد، الکترونها به لایههای بالاتری انتقال پیدا میکنند. 3) الکترونهای برانگیخته در اتم، ناپایدار بوده و با آزاد کردن انرژی به حالت پایه و پایدار برمیگردند. 4) گنجایش الکترونی زیرلایهها از رابطهٔ 4 + 2l بهدست میآید. گنجایش الکترونی زیرلایهها از رابطهٔ 2 + 4l بهدست میآید.مثال: l = 0 → زیرلایهٔ s: 4(0) + 2 = 2 e⁻ گنجایش الکترونی زیرلایهها از رابطهٔ 2 + 4l بهدست میآید.مثال: l = 0 → زیرلایهٔ s: 4(0) + 2 = 2 e⁻ 12 / 25 12) چه تعداد از عبارتهای زیر درست است؟الف) بررسی انرژی از دیدگاه ماکروسکوپی همانند بالا رفتن از سطح شیبدار پیوسته میباشد.ب) با افزایش فاصله از هسته، پایداری الکترون در لایه افزایش مییابد.پ) اتمی که در حالت پایه قرار دارد، از پایداری نسبی برخوردار است.ت) در نتیجهٔ جابهجایی الکترون بین لایهها، انرژی با طول موج معین جذب یا نشر میشود. 1) صفر 2) ۱ 3) ۲ 4) ۳ عبارتهای (الف)، (پ) و (ت) درست هستند.بررسی عبارت نادرست: با افزایش فاصله از هسته، سطح انرژی الکترون در لایه افزایش و پایداری آن در لایه کاهش مییابد. عبارتهای (الف)، (پ) و (ت) درست هستند.بررسی عبارت نادرست: با افزایش فاصله از هسته، سطح انرژی الکترون در لایه افزایش و پایداری آن در لایه کاهش مییابد. 13 / 25 13) چه تعداد از عبارتهای زیر درست است؟الف) شعلهٔ فلز لیتیم و برخی از ترکیبهای آن سرخ رنگ است.ب) شمار نوارهای رنگی طیف نشری خطی هیدروژن در گسترهٔ مرئی، دو برابر تعداد ذرات زیراتمی فراوانترین ایزوتوپ طبیعی اتم هیدروژن است.پ) رنگ شعلهٔ نمک سدیم نیترات همچون لامپهای نئون به رنگ سرخ میباشد.ت) رنگ شعلهٔ لیتیم کلرید نسبت به رنگ شعلهٔ مس (II) کلرید دارای طول موج بلندتری است. 1) صفر 2) ۱ 3) ۲ 4) ۳ عبارتهای (ب) و (ت) درست هستند.الف) شعلهٔ فلز لیتیم و همهٔ ترکیبهای آن سرخ رنگ است.ب) هیدروژن دارای 4 نوار در طیف نشری خطی خود در گسترهٔ مرئی میباشد و فراوانترین ایزوتوپ طبیعی هیدروژن (1H) دارای دو ذرهٔ زیراتمی میباشد (1e و 1p).پ) رنگ شعلهٔ سدیم نیترات زرد میباشد.ت) رنگ شعلهٔ لیتیم کلرید قرمز و رنگ شعلهٔ مس (II) کلرید سبز میباشد و رنگ قرمز نسبت به رنگ سبز طول موج بلندتری دارد. عبارتهای (ب) و (ت) درست هستند.الف) شعلهٔ فلز لیتیم و همهٔ ترکیبهای آن سرخ رنگ است.ب) هیدروژن دارای 4 نوار در طیف نشری خطی خود در گسترهٔ مرئی میباشد و فراوانترین ایزوتوپ طبیعی هیدروژن (1H) دارای دو ذرهٔ زیراتمی میباشد (1e و 1p).پ) رنگ شعلهٔ سدیم نیترات زرد میباشد.ت) رنگ شعلهٔ لیتیم کلرید قرمز و رنگ شعلهٔ مس (II) کلرید سبز میباشد و رنگ قرمز نسبت به رنگ سبز طول موج بلندتری دارد. 14 / 25 14) کدام یک از گزینههای زیر درست است؟ 1) اولین بار بور توانست با ارائهٔ مدل اتمی، طیف نشری خطی هیدروژن و دیگر اتمها را توجیه کند. 2) نوارهای رنگی در طیف نشری خطی اتم هیدروژن با افزایش انرژی پرتوها به هم نزدیکتر میشوند. 3) انرژی برخلاف ماده در نگاه ماکروسکوپی، پیوسته اما در نگاه میکروسکوپی، گسسته است. 4) با افزایش فاصلهٔ لایههای الکترونی از هسته، انرژی الکترونهای موجود در آن کاهش مییابد. بررسی گزینههای نادرست:گزینهٔ «۱»: اولین بار بور توانست با ارائهٔ مدل اتمی، طیف نشری خطی هیدروژن را توجیه کند ولی توانایی توجیه طیف نشری خطی دیگر اتمها را نداشت.گزینهٔ «۳»: انرژی همانند ماده در نگاه ماکروسکوپی، پیوسته اما در نگاه میکروسکوپی گسسته یا کوانتومی است.گزینهٔ «۴»: با افزایش فاصلهٔ لایههای الکترونی از هسته، انرژی الکترونهای موجود در آن افزایش مییابد. بررسی گزینههای نادرست:گزینهٔ «۱»: اولین بار بور توانست با ارائهٔ مدل اتمی، طیف نشری خطی هیدروژن را توجیه کند ولی توانایی توجیه طیف نشری خطی دیگر اتمها را نداشت.گزینهٔ «۳»: انرژی همانند ماده در نگاه ماکروسکوپی، پیوسته اما در نگاه میکروسکوپی گسسته یا کوانتومی است.گزینهٔ «۴»: با افزایش فاصلهٔ لایههای الکترونی از هسته، انرژی الکترونهای موجود در آن افزایش مییابد. 15 / 25 15) چه تعداد از عبارتهای زیر درست است؟الف) امواج نشر شده از کنترل تلویزیون مستقیماً با چشم قابل مشاهده میباشند.ب) رنگین کمان در اثر تجزیهٔ نور سفید خورشید به وسیلهٔ قطرههای آب حاصل شده و گسترهای پیوسته از رنگهای سرخ تا بنفش را در بر میگیرد.پ) پرتوهای الکترومغناطیسی با خود انرژی حمل میکنند بهطوری که طول موج آنها با انرژی آنها رابطهٔ عکس دارد. 1) ۱ 2) ۲ 3) ۳ 4) صفر موارد (ب) و (پ) درست هستند.بررسی سایر عبارت: الف) امواج نشر شده از کنترل تلویزیون از جنس فروسرخ و نامرئی بوده و به وسیلهای مثل دوربین گوشی قابل رؤیت هستند. موارد (ب) و (پ) درست هستند.بررسی سایر عبارت: الف) امواج نشر شده از کنترل تلویزیون از جنس فروسرخ و نامرئی بوده و به وسیلهای مثل دوربین گوشی قابل رؤیت هستند. 16 / 25 16) همهٔ عبارتهای زیر درستاند، بهجز … 1) طول موج نور قرمز برخلاف میزان شکست آن در منشور از نور آبی بیشتر است. 2) از میان شعلهٔ شمع، سشوار صنعتی و شعلهٔ اجاق گاز بیشترین دما مربوط به شعلهٔ شمع میباشد. 3) کمترین انحراف و شکست در میان پرتوهای نوری حاصل از شعلهٔ شمع، سشوار صنعتی و شعلهٔ اجاق گاز مربوط به سشوار صنعتی میباشد. 4) پرتوهای الکترومغناطیس نور خورشید، در طیف مرئی دارای بینهایت خطوط رنگی میباشد و چشم انسان قادر به دیدن گسترهٔ محدودی از پرتوهای الکترومغناطیس نور خورشید است. از میان شعلهٔ شمع (زرد)، سشوار صنعتی (قرمز) و شعلهٔ اجاق گاز (آبی)، بیشترین دما و انرژی مربوط به شعلهٔ اجاق گاز و کمترین مربوط به سشوار صنعتی است. از میان شعلهٔ شمع (زرد)، سشوار صنعتی (قرمز) و شعلهٔ اجاق گاز (آبی)، بیشترین دما و انرژی مربوط به شعلهٔ اجاق گاز و کمترین مربوط به سشوار صنعتی است. 17 / 25 17) چه تعداد از عبارتهای زیر در رابطه با پرتوهای الکترومغناطیسی درست است؟ـ نور مرئی تنها بخش کوچکی از گسترهٔ پرتوهای الکترومغناطیسی است.ـ ریزموجها نسبت به پرتوهای ایکس طول موج بلندتری دارند.ـ طول موج نور آبی از نور سبز کوتاهتر است.ـ پرتوهای گاما بیشترین انرژی را در بین پرتوهای الکترومغناطیسی دارند. 1) ۱ 2) ۲ 3) ۳ 4) ۴ همهٔ عبارتهای داده شده صحیح هستند. همهٔ عبارتهای داده شده صحیح هستند. 18 / 25 18) در اتم یک عنصر، حداکثر شمار الکترونهای با n + l = ۶ کدام است؟ 1) ۸ 2) ۱۸ 3) ۱۶ 4) ۳۲ برای n + l = ۶ حالتهای زیر را میتوان در نظر گرفت:6s [n=۶, l=۰] → ۲e⁻5p [n=۵, l=۱] → ۶e⁻4d [n=۴, l=۲] → ۱۰e⁻مجموع: ۱۸e⁻ برای n + l = ۶ حالتهای زیر را میتوان در نظر گرفت:6s [n=۶, l=۰] → ۲e⁻5p [n=۵, l=۱] → ۶e⁻4d [n=۴, l=۲] → ۱۰e⁻مجموع: ۱۸e⁻ 19 / 25 19) تفاوت ظرفیت پذیرش حداکثر شمار الکترونها در پنجمین نوع زیرلایه یک اتم و لایهٔ الکترونی سوم یک اتم کدام است؟ 1) ۲ 2) ۴ 3) صفر 4) ۱۰ پنجمین نوع زیرلایه یک اتم دارای l = 4 است.۱۸e⁻ = ۲ + ۴(۴) + ۲ = بیشترین شمار الکترونها در یک زیرلایه۱۸e⁻ = ۲(۳)² = ۲n² = بیشترین شمار الکترونها در یک لایهتفاوت دو عدد به دست آمده برابر صفر است. پنجمین نوع زیرلایه یک اتم دارای l = 4 است.۱۸e⁻ = ۲ + ۴(۴) + ۲ = بیشترین شمار الکترونها در یک زیرلایه۱۸e⁻ = ۲(۳)² = ۲n² = بیشترین شمار الکترونها در یک لایهتفاوت دو عدد به دست آمده برابر صفر است. 20 / 25 20) چه تعداد از عبارتهای زیر درست است؟• نماد هر زیرلایه معین با دو عدد کوانتومی مشخص میشود.• براساس مدل کوانتومی اتم، الکترونها در هر لایه، آرایش و انرژی معینی دارند و از پایداری نسبی برخوردار است.• مطابق ساختار لایههای اتم، تفاوت انرژی میان لایههای الکترونی اول و دوم بیشتر از هر دو لایهٔ الکترونی متوالی است.• الکترونها در اتم برانگیخته، هنگام بازگشت به حالت پایه، نوری با طول موج معین جذب میکنند. 1) ۱ 2) ۲ 3) ۳ 4) ۴ بهجز عبارت آخر سایر عبارتها درست هستند. الکترونها در اتم برانگیخته، هنگام بازگشت به حالت پایه، نوری با طول موج معین نشر میکنند. بهجز عبارت آخر سایر عبارتها درست هستند. الکترونها در اتم برانگیخته، هنگام بازگشت به حالت پایه، نوری با طول موج معین نشر میکنند. 21 / 25 21) چه تعداد از عبارتهای زیر در مورد آرایش الکترون-نقطهای درست است؟الف) این آرایش را دانشمندی به نام لوییس برای توضیح و پیشبینی رفتار اتمها ارائه کرد.ب) در این آرایش، شمار نقطههای پیرامون هر اتم با شمارة گروه آن اتم در جدول دورهای برابر است.پ) آرایش الکترون-نقطهای، ویژهٔ اتم عنصرهایی بهغیر از گازهای نجیب است.ت) بهطور کلی، آرایش الکترون-نقطهای اتمهای متعلق به یک گروه از جدول دورهای، با هم مشابه است. 1) ۱ 2) ۲ 3) ۳ 4) ۴ عبارتهای «الف» و «ت» درست هستند → ۲ عبارت درست.بررسی نادرستها: (ب) برای مثال اکسیژن در گروه ۱۶ جدول قرار دارد، اما شمار نقطههای پیرامون آن ۶ است (نه ۱۶). (پ) آرایش الکترون-نقطهای برای گازهای نجیب هم به کار میرود؛ برای مثال آرایش الکترون-نقطهای آرگون با ۸ نقطه نمایش داده میشود. عبارتهای «الف» و «ت» درست هستند → ۲ عبارت درست.بررسی نادرستها: (ب) برای مثال اکسیژن در گروه ۱۶ جدول قرار دارد، اما شمار نقطههای پیرامون آن ۶ است (نه ۱۶). (پ) آرایش الکترون-نقطهای برای گازهای نجیب هم به کار میرود؛ برای مثال آرایش الکترون-نقطهای آرگون با ۸ نقطه نمایش داده میشود. 22 / 25 22) عنصری با عدد اتمی ۳۴، کدامیک از ویژگیهای زیر را ندارد؟ 1) داشتن ۴ الکترون ظرفیت 2) داشتن خواصی مشابه با عنصر 52X 3) تشکیل یون پایدار با بار ۲- 4) داشتن ۱۶ الکترون با l=۱ آرایش الکترونی عنصر ۳۴: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 3d¹⁰ 4s² 4p⁴ → دارای ۶ الکترون ظرفیت است، نه ۴؛ پس گزینهٔ ۱ ویژگیای است که ندارد.سایر موارد درستاند: با عنصر 52X همگروه است و خواص مشابه دارد؛ با گرفتن ۲ الکترون یون پایدار با بار ۲- تشکیل میدهد؛ و دارای ۱۶ الکترون با l=۱ است (2p⁶ + 3p⁶ + 4p⁴ = ۱۶). آرایش الکترونی عنصر ۳۴: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 3d¹⁰ 4s² 4p⁴ → دارای ۶ الکترون ظرفیت است، نه ۴؛ پس گزینهٔ ۱ ویژگیای است که ندارد.سایر موارد درستاند: با عنصر 52X همگروه است و خواص مشابه دارد؛ با گرفتن ۲ الکترون یون پایدار با بار ۲- تشکیل میدهد؛ و دارای ۱۶ الکترون با l=۱ است (2p⁶ + 3p⁶ + 4p⁴ = ۱۶). 23 / 25 23) هرگاه در اتم هیدروژن، الکترونی با دریافت انرژی به لایة الکترونی چهارم منتقل شود، هنگام بازگشت آن احتمال نشر چند طول موج متفاوت وجود دارد و در میان آنها، چند طول موج در ناحیة مرئی است؟ 1) ۲-۷ 2) ۲-۶ 3) ۴-۵ 4) ۴-۴ هر انتقال با مقصد یا مبدأ غیرتکراری، فوتونی با طول موج متفاوت نشر میکند. تمام انتقالهای ممکن برای بازگشت الکترون از لایة چهارم عبارتند از: 4→3 ، 4→2 ، 4→1 ، 3→2 ، 3→1 ، 2→1 یعنی ۶ طول موج متفاوت؛در این میان طول موج انتقالهای 3→2 و 4→2 در ناحیة مرئی است (۲ طول موج مرئی). هر انتقال با مقصد یا مبدأ غیرتکراری، فوتونی با طول موج متفاوت نشر میکند. تمام انتقالهای ممکن برای بازگشت الکترون از لایة چهارم عبارتند از: 4→3 ، 4→2 ، 4→1 ، 3→2 ، 3→1 ، 2→1 یعنی ۶ طول موج متفاوت؛در این میان طول موج انتقالهای 3→2 و 4→2 در ناحیة مرئی است (۲ طول موج مرئی). 24 / 25 24) در 36Kr، آخرین لایهای که کاملاً از الکترون پر شده، لایة الکترونی .............. است و بیستمین الکترون آن در زیرلایهای قرار دارد که دارای عدد کوانتومی فرعی .............. میباشد. 1) چهارم - صفر 2) چهارم - ۱ 3) سوم - صفر 4) سوم - ۱ آرایش الکترونی کریپتون: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 3d¹⁰ 4s² 4p⁶لایة سوم آن با گنجایش ۱۸ الکترون کاملاً پر شده است، ولی در لایة چهارم زیرلایههای 4d و 4f وجود دارند که در این عنصر پر نشدهاند؛ پس آخرین لایة کاملاً پر، لایة سوم است.بیستمین الکترون این اتم در زیرلایة 4s قرار دارد که عدد کوانتومی فرعی آن صفر است. آرایش الکترونی کریپتون: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 3d¹⁰ 4s² 4p⁶لایة سوم آن با گنجایش ۱۸ الکترون کاملاً پر شده است، ولی در لایة چهارم زیرلایههای 4d و 4f وجود دارند که در این عنصر پر نشدهاند؛ پس آخرین لایة کاملاً پر، لایة سوم است.بیستمین الکترون این اتم در زیرلایة 4s قرار دارد که عدد کوانتومی فرعی آن صفر است. 25 / 25 25) شمار الکترون(های) ظرفیت در تعداد چه اتمهای داده شده، با شمار الکترون(های) بیرونیترین زیرلایة 24Cr برابر است؟ «11Na ، 17Cl ، 29Cu ، 31Ga» 1) صفر 2) ۱ 3) ۲ 4) ۳ بیرونیترین زیرلایة 24Cr یک الکترون دارد: Cr: [Ar] 3d⁵ 4s¹بررسی اتمها: Na یک الکترون ظرفیت دارد؛ Cl هفت الکترون ظرفیت دارد؛ Cu یازده الکترون ظرفیت دارد؛ Ga سه الکترون ظرفیت دارد.بنابراین تنها در Na شمار الکترونهای ظرفیت با شمار الکترون بیرونیترین زیرلایة Cr (یعنی ۱) برابر است → ۱ اتم. بیرونیترین زیرلایة 24Cr یک الکترون دارد: Cr: [Ar] 3d⁵ 4s¹بررسی اتمها: Na یک الکترون ظرفیت دارد؛ Cl هفت الکترون ظرفیت دارد؛ Cu یازده الکترون ظرفیت دارد؛ Ga سه الکترون ظرفیت دارد.بنابراین تنها در Na شمار الکترونهای ظرفیت با شمار الکترون بیرونیترین زیرلایة Cr (یعنی ۱) برابر است → ۱ اتم. امتیاز شما میانگین امتیازها 0% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 2 فیزیک دهم 1 / 15 1) مطابق شکل زیر، در یک لولهٔ U شکل که مساحت قاعدهٔ لولهٔ سمت راست و چپ آن بهترتیب 5cm² و 3cm² است، جیوه در حال تعادل قرار دارد. در لولهٔ سمت چپ چند گرم آب بریزیم تا سطح جیوه در لولهٔ سمت راست 1/5 سانتیمتر نسبت به حالت نشان داده شده بالا رود؟ (ρآب=۱ g/cm³، ρجیوه=۱۳/۶ g/cm³) 1) 163/2 2) 108/8 3) 217/6 4) 272 مطابق شکل، حجم جیوهٔ جابهجا شده در دو طرف لوله بعد از ریختن آب، یکسان است:A1 = 3 cm² , A2 = 5 cm² , y = 1/5 cm3x = 5 × 1/5 ⇒ x = 2/5 cmحال با توجه به برابری فشار در نقاط همتراز یک مایع ساکن، داریم:h2 = x + 1/5 = 2/5 + 1/5 = 4 cmρآب h1 = ρجیوه h2 ⇒ 1 × h1 = 13/6 × 4 ⇒ h1 = 54/4 cmحال جرم آب اضافه شده برابر است با:mآب = ρآب Vآب = 1 × 54/4 × 3 = 163/2 g مطابق شکل، حجم جیوهٔ جابهجا شده در دو طرف لوله بعد از ریختن آب، یکسان است:A1 = 3 cm² , A2 = 5 cm² , y = 1/5 cm3x = 5 × 1/5 ⇒ x = 2/5 cmحال با توجه به برابری فشار در نقاط همتراز یک مایع ساکن، داریم:h2 = x + 1/5 = 2/5 + 1/5 = 4 cmρآب h1 = ρجیوه h2 ⇒ 1 × h1 = 13/6 × 4 ⇒ h1 = 54/4 cmحال جرم آب اضافه شده برابر است با:mآب = ρآب Vآب = 1 × 54/4 × 3 = 163/2 g 2 / 15 2) مطابق شکل زیر، درون لولهٔ U شکلی آب و جیوه به حالت تعادل قرار دارند. h چند سانتیمتر است؟ (ρآب=۱ g/cm³، ρجیوه=۱۳/۵ g/cm³) 1) 2 2) 6 3) 25 4) 21 با توجه به برابری فشار در نقاط همتراز یک مایع ساکن داریم:ρآب hآب = ρجیوه h11 × 27 = 13/5 × h1 ⇒ h1 = 2 cmبا توجه به شکل مقدار h برابر است با:h = h2 − h1 = 27 − 2 = 25 cm با توجه به برابری فشار در نقاط همتراز یک مایع ساکن داریم:ρآب hآب = ρجیوه h11 × 27 = 13/5 × h1 ⇒ h1 = 2 cmبا توجه به شکل مقدار h برابر است با:h = h2 − h1 = 27 − 2 = 25 cm 3 / 15 3) در ظرفی مطابق شکل زیر دو مایع (1) و (2) به حال تعادل قرار دارند. اگر دو مایع را با یکدیگر بهطور یکنواخت مخلوط کنیم، در این صورت فشار کدامیک از نقاط زیر بیشترین تغییرات را نسبت به حالت اولیه خواهد داشت؟ 1) A 2) B 3) C 4) تغییرات فشار هر 3 نقطه یکسان است. دقت کنید که مایعی که در ته ظرف قرار میگیرد چگالی بیشتری دارد. حال اگر دو مایع را با هم مخلوط کنیم، نمودار فشار برحسب عمق مطابق خط راستی میباشد که از دو نقطهٔ D و E میگذرد. چون تغییر حجم رخ نمیدهد و وزن مایعات تغییر نمیکند، لذا فشار وارد بر کف ظرف ثابت میماند، پس نمودار فشار مربوط به مخلوط مایعات میبایست الزاماً از دو نقطهٔ D و E بگذرد. حال با توجه به نمودار، بیشترین تغییر فشار در مرز مشترک دو مایع بعد از مخلوط شدن رخ میدهد، یعنی نقطهٔ B بیشترین افزایش فشار را نسبت به سایر نقاط دارد. دقت کنید که مایعی که در ته ظرف قرار میگیرد چگالی بیشتری دارد. حال اگر دو مایع را با هم مخلوط کنیم، نمودار فشار برحسب عمق مطابق خط راستی میباشد که از دو نقطهٔ D و E میگذرد. چون تغییر حجم رخ نمیدهد و وزن مایعات تغییر نمیکند، لذا فشار وارد بر کف ظرف ثابت میماند، پس نمودار فشار مربوط به مخلوط مایعات میبایست الزاماً از دو نقطهٔ D و E بگذرد. حال با توجه به نمودار، بیشترین تغییر فشار در مرز مشترک دو مایع بعد از مخلوط شدن رخ میدهد، یعنی نقطهٔ B بیشترین افزایش فشار را نسبت به سایر نقاط دارد. 4 / 15 4) در یک ظرف استوانهای مقداری روغن و جیوه در حال تعادل قرار دارد. اگر فشار ناشی از هر دو مایع در کف ظرف 12cmHg باشد و مجموع ارتفاع دو مایع در ظرف 44cm باشد، جرم جیوه چند برابر جرم روغن داخل ظرف است؟ (ρروغن=۰/۸ g/cm³، ρجیوه=۱۳/۶ g/cm³) 1) 3 2) 4 3) 5 4) 6 چون فشار وارد بر کف ظرف برحسب سانتیمتر جیوه داده شده است، لذا ابتدا فشار حاصل از ستون مایع روغن را برحسب سانتیمتر جیوه بهدست میآوریم:ρروغن h1 = ρجیوه h'1 ⇒ 0/8 × h1 = 13/6 h'1 ⇒ h'1 = h1/17پس فشار وارد بر کف ظرف برحسب سانتیمتر جیوه برابر است با:P = h1/17 + h2 = 12 (1)از طرفی مجموع ارتفاع دو مایع نیز 44cm است:h1 + h2 = 44 (2)از حل دو معادله: 16/17 h1 = 32 ⇒ h1 = 34 cm ⇒ h2 = 44 − 34 = 10 cmبنابراین:mجیوه/mروغن = (13/6 × 10)/(0/8 × 34) = 5 چون فشار وارد بر کف ظرف برحسب سانتیمتر جیوه داده شده است، لذا ابتدا فشار حاصل از ستون مایع روغن را برحسب سانتیمتر جیوه بهدست میآوریم:ρروغن h1 = ρجیوه h'1 ⇒ 0/8 × h1 = 13/6 h'1 ⇒ h'1 = h1/17پس فشار وارد بر کف ظرف برحسب سانتیمتر جیوه برابر است با:P = h1/17 + h2 = 12 (1)از طرفی مجموع ارتفاع دو مایع نیز 44cm است:h1 + h2 = 44 (2)از حل دو معادله: 16/17 h1 = 32 ⇒ h1 = 34 cm ⇒ h2 = 44 − 34 = 10 cmبنابراین:mجیوه/mروغن = (13/6 × 10)/(0/8 × 34) = 5 5 / 15 5) در شکل زیر، دو مایع مخلوطنشدنی داخل ظرف به حال تعادل قرار دارند. اندازهٔ اختلاف فشار بین دو نقطهٔ A و B برابر با چند پاسکال است؟ (sin37°=۰/۶، g=۱۰N/kg، ρ1=۱ g/cm³، ρ2=۱/۸ g/cm³) 1) 3960 2) 6600 3) 4440 4) 7400 برای بهدست آوردن اندازهٔ اختلاف فشار بین دو نقطه در داخل مایع داریم:ΔP_AB = P_B − P_A = ρ2g(H − h_A) + ρ1g(h_B − H)با توجه به شکل:h1 = H − h_A = 30 × sin37° = 30 × 6/10 = 18 cmh2 = h_B − H = 20 × sin37° = 20 × 6/10 = 12 cmΔP_AB = 1 × 10³ × 10 × 18 × 10⁻² + 1/8 × 10³ × 10 × 12 × 10⁻²= 1800 + 2160 = 3960 Pa برای بهدست آوردن اندازهٔ اختلاف فشار بین دو نقطه در داخل مایع داریم:ΔP_AB = P_B − P_A = ρ2g(H − h_A) + ρ1g(h_B − H)با توجه به شکل:h1 = H − h_A = 30 × sin37° = 30 × 6/10 = 18 cmh2 = h_B − H = 20 × sin37° = 20 × 6/10 = 12 cmΔP_AB = 1 × 10³ × 10 × 18 × 10⁻² + 1/8 × 10³ × 10 × 12 × 10⁻²= 1800 + 2160 = 3960 Pa 6 / 15 6) ارتفاع آب ساکن درون استخری برابر با 4m است. اندازهٔ نیرویی که از طرف ستون آب استخر به یک کاشی به ابعاد 20cm × 20cm در کف استخر وارد میشود، چند نیوتن است؟ (g=۱۰N/kg، ρ=۱ g/cm³، P0=10⁵ Pa) 1) 1600 2) 16000 3) 5600 4) 56000 ابتدا فشاری که از طرف ستون آب به کف استخر وارد میشود را مییابیم:h = 4 m , g = 10 N/kg , ρ = 1 g/cm³ = 10³ kg/m³P = ρgh → P = 10³ × 10 × 4 = 4 × 10⁴ Paحال اندازهٔ نیروی وارد بر کاشی کف استخر برابر است با:A = 0/2 × 0/2 = 4 × 10⁻² m²F = PA → F = 4 × 10⁴ × 4 × 10⁻² = 1600 N ابتدا فشاری که از طرف ستون آب به کف استخر وارد میشود را مییابیم:h = 4 m , g = 10 N/kg , ρ = 1 g/cm³ = 10³ kg/m³P = ρgh → P = 10³ × 10 × 4 = 4 × 10⁴ Paحال اندازهٔ نیروی وارد بر کاشی کف استخر برابر است با:A = 0/2 × 0/2 = 4 × 10⁻² m²F = PA → F = 4 × 10⁴ × 4 × 10⁻² = 1600 N 7 / 15 7) فشار کل در عمق 60 سانتیمتری از سطح مایعی ساکن با چگالی 2/4 g/cm³ چند کیلوپاسکال است؟ (g=۱۰N/kg، P0=۷۵cmHg، ρجیوه=۱/۶ g/cm³) 1) 14/4 2) 114/4 3) 116/4 4) 120/4 فشار کل در عمق 60 سانتیمتری از سطح مایع بهصورت زیر بهدست میآید:P = ρgh + P0دقت کنید که فشار هوای محیط برحسب سانتیمتر جیوه بیان شده است که با استفاده از رابطهٔ ρgh آن را به پاسکال تبدیل میکنیم:ρ = 2/4 g/cm³ = 2/4 × 10³ kg/m³ , h = 60 cm = 0/6 mρجیوه = 13/6 g/cm³ = 13/6 × 10³ kg/m³ , hجیوه = 75 cm = 0/75 mP = 2/4 × 10³ × 10 × 0/6 + 13/6 × 10³ × 10 × 0/75= 14400 + 102000 = 116400 Pa = 116/4 kPa فشار کل در عمق 60 سانتیمتری از سطح مایع بهصورت زیر بهدست میآید:P = ρgh + P0دقت کنید که فشار هوای محیط برحسب سانتیمتر جیوه بیان شده است که با استفاده از رابطهٔ ρgh آن را به پاسکال تبدیل میکنیم:ρ = 2/4 g/cm³ = 2/4 × 10³ kg/m³ , h = 60 cm = 0/6 mρجیوه = 13/6 g/cm³ = 13/6 × 10³ kg/m³ , hجیوه = 75 cm = 0/75 mP = 2/4 × 10³ × 10 × 0/6 + 13/6 × 10³ × 10 × 0/75= 14400 + 102000 = 116400 Pa = 116/4 kPa 8 / 15 8) اگر فشار کل در عمق h از مایعی با چگالی ρ1، 4 برابر فشار هوای محیط باشد، در این صورت فشار در عمق 2h از مایعی با چگالی 2ρ1 چند برابر فشار هوا خواهد بود؟ 1) 13 2) 12 3) 9 4) 8 با توجه به رابطهٔ فشار داخل مایعات ساکن، داریم:P = ρgh + P0 که P = 4P0 →4P0 = ρ1gh + P0 ⇒ ρ1gh = 3P0P' = ρ2gh2 + P0 که ρ2 = 2ρ1 و h2 = 2h1 →P' = 2ρ1 × g × 2h1 + P0 = 4ρ1gh1 + P0P' = 4 × 3P0 + P0 = 12P0 + P0 = 13P0 با توجه به رابطهٔ فشار داخل مایعات ساکن، داریم:P = ρgh + P0 که P = 4P0 →4P0 = ρ1gh + P0 ⇒ ρ1gh = 3P0P' = ρ2gh2 + P0 که ρ2 = 2ρ1 و h2 = 2h1 →P' = 2ρ1 × g × 2h1 + P0 = 4ρ1gh1 + P0P' = 4 × 3P0 + P0 = 12P0 + P0 = 13P0 9 / 15 9) در رابطه با حالت گاز مواد، کدامیک از عبارتهای زیر نادرست است؟ 1) ماده در این حالت شکل مشخصی ندارد. 2) اتمها و مولکولهای آن آزادانه به اطراف حرکت و با یکدیگر برخورد میکنند. 3) فاصلهٔ میانگین مولکولهای آن در مقایسه با اندازهٔ آنها، خیلی بیشتر است. 4) سرعت پخش در آن نسبت به مایعات کمتر است. در حالت گاز، ماده شکل مشخصی ندارد. اتمها و مولکولهای آن آزادانه و با تندی بسیار زیاد به اطراف حرکت و با یکدیگر و با دیوارههای ظرفی که در آن قرار دارند، برخورد میکنند. فاصلهٔ میانگین مولکولهای گاز در مقایسه با اندازهٔ آنها، خیلی بیشتر است و پدیدهٔ پخش در گازها نسبت به مایعات با سرعت بیشتری رخ میدهد و سریعتر اتفاق میافتد. در حالت گاز، ماده شکل مشخصی ندارد. اتمها و مولکولهای آن آزادانه و با تندی بسیار زیاد به اطراف حرکت و با یکدیگر و با دیوارههای ظرفی که در آن قرار دارند، برخورد میکنند. فاصلهٔ میانگین مولکولهای گاز در مقایسه با اندازهٔ آنها، خیلی بیشتر است و پدیدهٔ پخش در گازها نسبت به مایعات با سرعت بیشتری رخ میدهد و سریعتر اتفاق میافتد. 10 / 15 10) مطابق شکل، در یک لولهٔ U شکل، مقداری مایع با چگالی نامشخص و مقداری جیوه ریخته شده است. در شاخهٔ سمت راست چه ارتفاعی از مایعی با چگالی ρ = ۱/۷ g/cm³ بریزیم تا جیوه در دو طرف لوله همسطح شود؟ (ρ جیوه = ۱۳/۶ g/cm³) 1) ۴cm 2) ۸cm 3) ۱۲cm 4) ۱۶cm با نوشتن معادلهٔ فشار در دو شاخهٔ لوله در تراز مشترک جیوه (با استفاده از دادههای شکل: ۳۰cm مایع نامشخص، ۲cm اختلاف تراز) و حل معادله: h = (13.6 × 2)/1.7 = 16 cm با نوشتن معادلهٔ فشار در دو شاخهٔ لوله در تراز مشترک جیوه (با استفاده از دادههای شکل: ۳۰cm مایع نامشخص، ۲cm اختلاف تراز) و حل معادله: h = (13.6 × 2)/1.7 = 16 cm 11 / 15 11) مطابق شکل (الف)، درون یک لولهٔ U شکل با سطح مقطع ثابت، مقداری جیوه ریخته شده است. اگر مطابق شکل (ب)، شخصی از دهانهٔ A به درون لوله بدمد، باید فشار پیمانهای ریهٔ خود را به چند سانتیمتر جیوه برساند تا سطح جیوه از نقطهٔ M بهاندازهٔ ۲cm پایین برود؟ (P₀ = ۷۵cmHg) 1) ۷۹ 2) ۷۳ 3) ۲ 4) ۴ وقتی جیوه از نقطهٔ M بهاندازهٔ ۲cm پایین برود، در طرف دیگر لوله بهاندازهٔ ۲cm بالا میآید و اختلاف سطح جیوه در دو طرف لوله برابر با ۴cm میشود. از طرفی بالای جیوه در شاخهٔ سمت راست فشار هوا نیز وارد میشود، پس فشار مطلق ریهٔ شخص باید ۷۵+۴=۷۹cmHg و فشار پیمانهای ۴cmHg باشد. وقتی جیوه از نقطهٔ M بهاندازهٔ ۲cm پایین برود، در طرف دیگر لوله بهاندازهٔ ۲cm بالا میآید و اختلاف سطح جیوه در دو طرف لوله برابر با ۴cm میشود. از طرفی بالای جیوه در شاخهٔ سمت راست فشار هوا نیز وارد میشود، پس فشار مطلق ریهٔ شخص باید ۷۵+۴=۷۹cmHg و فشار پیمانهای ۴cmHg باشد. 12 / 15 12) در یک بازی با تفنگ آبپاش برای آنکه آب به هدف برسد، باید تندی آب هنگام خروج از دهانهٔ تفنگ برابر ۱۰m/s باشد. اگر دهانهٔ خروجی تفنگ روزنهای با قطر ۰/۶mm باشد، آهنگ حجمی خروج آب از تفنگ چقدر خواهد بود؟ (π=۳) 1) ۲/۴cm³/s 2) ۲/۷cm³/s 3) ۳cm³/s 4) ۳/۳cm³/s r = 0.3mm = 0.03cm آهنگ حجمی خروج آب = A·v = π·r²·v = 3×(0.03)²×1000 = 2.7 cm³/s r = 0.3mm = 0.03cm آهنگ حجمی خروج آب = A·v = π·r²·v = 3×(0.03)²×1000 = 2.7 cm³/s 13 / 15 13) در شکل زیر، فشار پیمانهای گاز ۲۰cmHg و شیر S بسته است. اگر شیر S را باز کنیم، فشار نقطهٔ M به چند سانتیمتر جیوه میرسد؟ (لولههای رابط باریک هستند و فشار گاز درون مخزن در اثر بازشدن شیر رابط، بهطور محسوسی کاهش نمییابد و فشار هوای محیط = ۷۰cmHg) 1) ۱۱۰ 2) ۱۲۰ 3) ۱۳۰ 4) ۱۴۰ با باز شدن شیر S چون فشار پیمانهای مخزن ۲۰cmHg است و ضمناً درون لولهٔ U شکل جیوه وجود دارد، باید اختلاف ارتفاع جیوه در دو شاخهٔ لوله برابر ۲۰cm شود. از اینرو جیوه در شاخهٔ سمت چپ ۱۰cm پایین آمده و در شاخهٔ سمت راست ۱۰cm بالا میرود. به این ترتیب نقطهٔ M در عمق ۵۰+۱۰=۶۰cm از سطح آزاد جیوه خواهد بود و فشار آن برابر است با: P_M = P₀ + gh = 70 + 60 = 130 cmHg با باز شدن شیر S چون فشار پیمانهای مخزن ۲۰cmHg است و ضمناً درون لولهٔ U شکل جیوه وجود دارد، باید اختلاف ارتفاع جیوه در دو شاخهٔ لوله برابر ۲۰cm شود. از اینرو جیوه در شاخهٔ سمت چپ ۱۰cm پایین آمده و در شاخهٔ سمت راست ۱۰cm بالا میرود. به این ترتیب نقطهٔ M در عمق ۵۰+۱۰=۶۰cm از سطح آزاد جیوه خواهد بود و فشار آن برابر است با: P_M = P₀ + gh = 70 + 60 = 130 cmHg 14 / 15 14) علت کدامیک از پدیدههای زیر نادرست بیان شده است؟ 1) شناور شدن سوزن روی آب: کشش سطحی مولکولهای آب 2) بالا آمدن نوشابه در نی، هنگام نوشیدن نوشابه: موئینگی 3) راحتتر تمیز شدن لکههای روغن از روی ظرف غذا در اثر شستن با آب گرم: کاهش نیروهای دگرچسبی بین مولکولهای روغن و ظرف در اثر افزایش دما 4) پایین رفتن جیوه در لولهٔ موئین: غلبهٔ نیروهای همچسبی بین مولکولهای جیوه بر نیروی دگرچسبی بین مولکولهای جیوه و لوله برای اینکه مایعی بهعلت پدیدهٔ موئینگی بهاندازهٔ قابلتوجهی در لولهای بالا بیاید، آن لوله باید موئین باشد. قطر داخلی لولهٔ موئین در حدود یکدهم میلیمتر است، در حالی که قطر نی نوشابه از این مقدار خیلی بیشتر است؛ در نتیجه نی نوشابه لولهٔ موئین نیست. بالا آمدن نوشابه در نی بهعلت اختلاف فشار است (نه موئینگی). برای اینکه مایعی بهعلت پدیدهٔ موئینگی بهاندازهٔ قابلتوجهی در لولهای بالا بیاید، آن لوله باید موئین باشد. قطر داخلی لولهٔ موئین در حدود یکدهم میلیمتر است، در حالی که قطر نی نوشابه از این مقدار خیلی بیشتر است؛ در نتیجه نی نوشابه لولهٔ موئین نیست. بالا آمدن نوشابه در نی بهعلت اختلاف فشار است (نه موئینگی). 15 / 15 15) شکل زیر، نمودار فشار برحسب عمق را برای دو مایع مختلف نشان میدهد. چگالی مایع (۲) چند برابر چگالی مایع (۱) است؟ 1) 0/5 2) 2 3) 1/5 4) 0/75 P = P₀ + ρgh ⇒ شیب نمودار متناسب با ρ است. با توجه به نمودار: (P₂ − P₀)/(P₁ − P₀) = (1.4P₀ − P₀)/(1.2P₀ − P₀) = 0.4/0.2 = 2 پس چگالی مایع (۲)، ۲ برابر چگالی مایع (۱) است. P = P₀ + ρgh ⇒ شیب نمودار متناسب با ρ است. با توجه به نمودار: (P₂ − P₀)/(P₁ − P₀) = (1.4P₀ − P₀)/(1.2P₀ − P₀) = 0.4/0.2 = 2 پس چگالی مایع (۲)، ۲ برابر چگالی مایع (۱) است. امتیاز شما میانگین امتیازها 16% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 1 ریاضی دهم 1 / 12 1) یک دنبالهٔ هندسی 12 جمله دارد. اگر حاصل ضرب چهار جملهٔ اول آن برابر 12 و حاصل ضرب چهار جملهٔ آخر آن برابر 108 باشد، حاصل ضرب چهار جملهٔ وسط آن کدام است؟ 1) 36 2) 42 3) 48 4) 64 میدانیم اگر a و b و c سه جملهٔ متوالی یک دنبالهٔ هندسی باشند، آنگاه b² = a.cدر این سوال اگر هر 4 جمله را یک دسته حساب کنیم، آن دنبالهٔ هندسی دارای 3 دسته است که مربع دستهٔ وسط برابر حاصل ضرب دو دستهٔ دیگر است. پس:(a₅a₆a₇a₈)² = (a₁a₂a₃a₄) × (a₉a₁₀a₁₁a₁₂) = 12 × 108 = 1296حاصل ضرب چهار جملهٔ وسط: 1296 = 36 میدانیم اگر a و b و c سه جملهٔ متوالی یک دنبالهٔ هندسی باشند، آنگاه b² = a.cدر این سوال اگر هر 4 جمله را یک دسته حساب کنیم، آن دنبالهٔ هندسی دارای 3 دسته است که مربع دستهٔ وسط برابر حاصل ضرب دو دستهٔ دیگر است. پس:(a₅a₆a₇a₈)² = (a₁a₂a₃a₄) × (a₉a₁₀a₁₁a₁₂) = 12 × 108 = 1296حاصل ضرب چهار جملهٔ وسط: √1296 = 36 میدانیم اگر a و b و c سه جملهٔ متوالی یک دنبالهٔ هندسی باشند، آنگاه b² = a.cدر این سوال اگر هر 4 جمله را یک دسته حساب کنیم، آن دنبالهٔ هندسی دارای 3 دسته است که مربع دستهٔ وسط برابر حاصل ضرب دو دستهٔ دیگر است. پس:(a₅a₆a₇a₈)² = (a₁a₂a₃a₄) × (a₉a₁₀a₁₁a₁₂) = 12 × 108 = 1296حاصل ضرب چهار جملهٔ وسط: √1296 = 36 2 / 12 2) در یک دنبالهٔ حسابی با جملهٔ هفتم برابر 19، با جمع کردن جملات متوالی دو به دو، یک دنبالهٔ حسابی جدید با قدرنسبت 10 ایجاد میشود. جملهٔ سیزدهم دنبالهٔ قدیم برابر کدام است؟ 1) 31/5 2) 34 3) 36/5 4) 25 با جمع کردن جملات متوالی دو به دو: (a₁+a₂), (a₃+a₄), (a₅+a₆), ... → 2a₁+d, 2a₁+5d, 2a₁+9d, ... قدرنسبت دنبالهٔ جدید: 4d = 10 ⇒ d = 10/4 (ده چهارم) = 5/2 (پنج دوم) a₇ = a₁ + 6d = 19 ⇒ a₁ = 4 a₁₃ = a₁ + 12d = 4 + 12 × 5/2 (پنج دوم) = 34 با جمع کردن جملات متوالی دو به دو: (a₁+a₂), (a₃+a₄), (a₅+a₆), ... → 2a₁+d, 2a₁+5d, 2a₁+9d, ... قدرنسبت دنبالهٔ جدید: 4d = 10 ⇒ d = 10/4 (ده چهارم) = 5/2 (پنج دوم) a₇ = a₁ + 6d = 19 ⇒ a₁ = 4 a₁₃ = a₁ + 12d = 4 + 12 × 5/2 (پنج دوم) = 34 با جمع کردن جملات متوالی دو به دو: (a₁+a₂), (a₃+a₄), (a₅+a₆), ... → 2a₁+d, 2a₁+5d, 2a₁+9d, ... قدرنسبت دنبالهٔ جدید: 4d = 10 ⇒ d = 10/4 (ده چهارم) = 5/2 (پنج دوم) a₇ = a₁ + 6d = 19 ⇒ a₁ = 4 a₁₃ = a₁ + 12d = 4 + 12 × 5/2 (پنج دوم) = 34 3 / 12 3) اگر در دنبالهٔ حسابی زیر به جملات 2 واحد اضافه کنیم، سپس جملات را نصف کنیم، قدرنسبت جملات جدید برابر 3 است؛ در این صورت نسبت جملهٔ سوم به جملهٔ اول در دنبالهٔ جدید برابر کدام است؟ ..... , 1-2X , 4X+1 1) 13 2) 11 3) 7 4) 9 میدانیم که افزودن مقدار به جملات، تأثیری بر قدرنسبت ندارد؛ اما وقتی جملات را نصف میکنیم، قدرنسبت نیز نصف میشود؛ پس قدرنسبت جملات اولیه برابر 6 است: d = 6 ⇒ (2x+4) − (x−1) = 6 ⇒ x + 5 = 6 ⇒ x = 1 پس جملات دنبالهٔ اولیه برابر است با: −1, 5, 11, ... جملات دنبالهٔ جدید: 1/2 (یک دوم), 7/2 (هفت دوم), 13/2 (سیزده دوم), ... نسبت جملهٔ سوم به جملهٔ اول: 13 میدانیم که افزودن مقدار به جملات، تأثیری بر قدرنسبت ندارد؛ اما وقتی جملات را نصف میکنیم، قدرنسبت نیز نصف میشود؛ پس قدرنسبت جملات اولیه برابر 6 است: d = 6 ⇒ (2x+4) − (x−1) = 6 ⇒ x + 5 = 6 ⇒ x = 1 پس جملات دنبالهٔ اولیه برابر است با: −1, 5, 11, ... جملات دنبالهٔ جدید: 1/2 (یک دوم), 7/2 (هفت دوم), 13/2 (سیزده دوم), ... نسبت جملهٔ سوم به جملهٔ اول: 13 4 / 12 4) در الگوی زیر، تعداد دایرههای شکل یازدهم کدام است؟ 1) 211 2) 217 3) 221 4) 235 با دقت در شکل (4)، داریم: 42 نقطه در وسط شکل قرار دارد و تعداد نقاط سمت راست و بالای شکل نیز یک دنبالهٔ مثلثی تشکیل میدهد.تعداد نقاط شکل nام (n ≥ 3) برابر است با: 2n² − 2n + 1تعداد نقاط شکل یازدهم: 2(11)² − 2(11) + 1 = 242 − 22 + 1 = 221 با دقت در شکل (4)، داریم: 42 نقطه در وسط شکل قرار دارد و تعداد نقاط سمت راست و بالای شکل نیز یک دنبالهٔ مثلثی تشکیل میدهد.تعداد نقاط شکل nام (n ≥ 3) برابر است با: 2n² − 2n + 1تعداد نقاط شکل یازدهم: 2(11)² − 2(11) + 1 = 242 − 22 + 1 = 221 با دقت در شکل (4)، داریم: 42 نقطه در وسط شکل قرار دارد و تعداد نقاط سمت راست و بالای شکل نیز یک دنبالهٔ مثلثی تشکیل میدهد.تعداد نقاط شکل nام (n ≥ 3) برابر است با: 2n² − 2n + 1تعداد نقاط شکل یازدهم: 2(11)² − 2(11) + 1 = 242 − 22 + 1 = 221 5 / 12 5) با افزودن یک مقدار ثابتی به جملات دوم و سوم و چهارم دنبالهٔ مثلثی، جملات متوالی یک دنبالهٔ هندسی به دست میآید. قدرنسبت این دنبالهٔ هندسی کدام است؟ (دنبالهٔ مثلثی به صورت 1, 3, 6, 10, ... است.) 1) 3/2 (سه دوم) 2) 4/3 (چهار سوم) 3) 6/5 (شش پنجم) 4) 7/6 (هفت ششم) دنبالهٔ مثلثی به صورت زیر است: 1, 3, 6, 10, ...اگر به جملات دوم و سوم و چهارم عدد ثابتی مانند x اضافه شود، داریم:3+x, 6+x, 10+x(6+x)² = (3+x)(10+x)36 + 12x + x² = 30 + 13x + x² ⇒ x = 6جملات دنبالهٔ هندسی: 9, 12, 16 ⇒ قدرنسبت: 4/3 (چهار سوم) دنبالهٔ مثلثی به صورت زیر است: 1, 3, 6, 10, ...اگر به جملات دوم و سوم و چهارم عدد ثابتی مانند x اضافه شود، داریم:3+x, 6+x, 10+x(6+x)² = (3+x)(10+x)36 + 12x + x² = 30 + 13x + x² ⇒ x = 6جملات دنبالهٔ هندسی: 9, 12, 16 ⇒ قدرنسبت: 4/3 (چهار سوم) دنبالهٔ مثلثی به صورت زیر است: 1, 3, 6, 10, ...اگر به جملات دوم و سوم و چهارم عدد ثابتی مانند x اضافه شود، داریم:3+x, 6+x, 10+x(6+x)² = (3+x)(10+x)36 + 12x + x² = 30 + 13x + x² ⇒ x = 6جملات دنبالهٔ هندسی: 9, 12, 16 ⇒ قدرنسبت: 4/3 (چهار سوم) 6 / 12 6) در یک دنبالهٔ حسابی و یک دنبالهٔ هندسی، جملات اول و دوم (نظیر به نظیر) مساوی هم و جملهٔ سوم دنبالهٔ هندسی برابر مجموع سه جملهٔ اول دنبالهٔ حسابی میباشد. قدرنسبت دنبالهٔ هندسی چقدر است؟ 1) 6 2) 4 3) 3 4) 2 فرض کنید a و b و c جملات دنبالهٔ حسابی با قدر نسبت d و a و b و c′ جملات دنبالهٔ هندسی با قدرنسبت r باشند. داریم: جملات دنبالهٔ حسابی: a a+d a+2d(1) از آنجاییکه جمله سوم تصاعد هندسی، برابر مجموع این سه جمله است، پس داریم: c′=3a+3d (1) حالا جملات تصاعد هندسی با قدر نصبت r برابر این موارد است: a ar ar² c′ = ar² = a + b + c ⇒ طبق صورت سوال و از آنجاییکه جملات دوم هم با هم برابر هستند، پس ar=b=a+d پس: d=ar-a (2) حالا با جایگذاری (2) در رابطه (1) داریم: ar² = 3a+3(ar-a) به این ترتیب با ساده سازی این عبارت، داریم: r² = 3+3(r-1) r² = 3+3r-3 بنابراین: r² = 3r و r = 3 فرض کنید a و b و c جملات دنبالهٔ حسابی با قدر نسبت d و a و b و c′ جملات دنبالهٔ هندسی با قدرنسبت r باشند. داریم: جملات دنبالهٔ حسابی: a a+d a+2d(1) از آنجاییکه جمله سوم تصاعد هندسی، برابر مجموع این سه جمله است، پس داریم: c′=3a+3d (1) حالا جملات تصاعد هندسی با قدر نصبت r برابر این موارد است: a ar ar² c′ = ar² = a + b + c ⇒ طبق صورت سوال و از آنجاییکه جملات دوم هم با هم برابر هستند، پس ar=b=a+d پس: d=ar-a (2) حالا با جایگذاری (2) در رابطه (1) داریم: ar² = 3a+3(ar-a) به این ترتیب با ساده سازی این عبارت، داریم: r² = 3+3(r-1) r² = 3+3r-3 بنابراین: r² = 3r و r = 3 7 / 12 7) بین جملهٔ نهم و دهم دنبالهٔ هندسی {1/16 (یک شانزدهم), 1/8 (یک هشتم), 1/4 (یک چهارم), ...} سه واسطهٔ حسابی درج کردهایم. مجموع این سه جمله کدام است؟ 1) 48 2) 72 3) 84 4) 96 با توجه به جملهٔ اول و قدرنسبت دنبالهٔ هندسی، جملهٔ نهم و دهم را مییابیم:a₉ = 16 , a₁₀ = 32بین جملهٔ نهم و دهم، سه واسطهٔ حسابی درج میکنیم:d = (32 − 16) ÷ 4 = 4 ⇒ جملههای درج شده: 20, 24, 28مجموع این سه جمله: 72 با توجه به جملهٔ اول و قدرنسبت دنبالهٔ هندسی، جملهٔ نهم و دهم را مییابیم:a₉ = 16 , a₁₀ = 32بین جملهٔ نهم و دهم، سه واسطهٔ حسابی درج میکنیم:d = (32 − 16) ÷ 4 = 4 ⇒ جملههای درج شده: 20, 24, 28مجموع این سه جمله: 72 با توجه به جملهٔ اول و قدرنسبت دنبالهٔ هندسی، جملهٔ نهم و دهم را مییابیم:a₉ = 16 , a₁₀ = 32بین جملهٔ نهم و دهم، سه واسطهٔ حسابی درج میکنیم:d = (32 − 16) ÷ 4 = 4 ⇒ جملههای درج شده: 20, 24, 28مجموع این سه جمله: 72 8 / 12 8) در یک دنبالهٔ هندسی حاصل ضرب سه جملهٔ دوم 20 برابر حاصل ضرب دو جملهٔ دوم است. اگر جملهٔ پنجم این دنباله برابر 2/5 باشد، قدرنسبت دنباله برابر با کدام است؟ 1) 1/5 2) 2 3) 2/5 4) 3 جملات دنباله: a₁, a₂, a₃, a₄, a₅, a₆ حاصل ضرب سه جملهٔ دوم و حاصل ضرب دو جملهٔ دوم: a₄a₅a₆ = 20a₃a₄ با سادهسازی طرفین و جایگذاری جمله پنجم: 2/5a₆ = 20a₃ پس >>> a₆ = 8a₃ به این ترتیب q³=8 در نتیجه >> q=2 جملات دنباله: a₁, a₂, a₃, a₄, a₅, a₆ حاصل ضرب سه جملهٔ دوم و حاصل ضرب دو جملهٔ دوم: a₄a₅a₆ = 20a₃a₄ با سادهسازی طرفین و جایگذاری جمله پنجم: 2/5a₆ = 20a₃ پس >>> a₆ = 8a₃ به این ترتیب q³=8 در نتیجه >> q=2 9 / 12 9) با افزودن یک مقدار ثابتی به جملات دوم و سوم و چهارم دنبالهٔ مثلثی، جملات متوالی یک دنبالهٔ هندسی به دست میآید. قدرنسبت این دنبالهٔ هندسی کدام است؟ (دنبالهٔ مثلثی به صورت 1, 3, 6, 10, ... است.) 1) 3/2 (سه دوم) 2) 4/3 (چهار سوم) 3) 6/5 (شش پنجم) 4) 7/6 (هفت ششم) دنبالهٔ مثلثی به صورت زیر است: 1, 3, 6, 10, ...اگر به جملات دوم و سوم و چهارم عدد ثابتی مانند x اضافه شود، داریم:3+x, 6+x, 10+x(6+x)² = (3+x)(10+x)36 + 12x + x² = 30 + 13x + x² ⇒ x = 6جملات دنبالهٔ هندسی: 9, 12, 16 ⇒ قدرنسبت: 4/3 (چهار سوم) دنبالهٔ مثلثی به صورت زیر است: 1, 3, 6, 10, ...اگر به جملات دوم و سوم و چهارم عدد ثابتی مانند x اضافه شود، داریم:3+x, 6+x, 10+x(6+x)² = (3+x)(10+x)36 + 12x + x² = 30 + 13x + x² ⇒ x = 6جملات دنبالهٔ هندسی: 9, 12, 16 ⇒ قدرنسبت: 4/3 (چهار سوم) دنبالهٔ مثلثی به صورت زیر است: 1, 3, 6, 10, ...اگر به جملات دوم و سوم و چهارم عدد ثابتی مانند x اضافه شود، داریم:3+x, 6+x, 10+x(6+x)² = (3+x)(10+x)36 + 12x + x² = 30 + 13x + x² ⇒ x = 6جملات دنبالهٔ هندسی: 9, 12, 16 ⇒ قدرنسبت: 4/3 (چهار سوم) 10 / 12 10) در یک دنبالهٔ هندسی با جملات مثبت، بین دو عدد a و b، هفت واسطهٔ هندسی قرار میدهیم. اگر دومین واسطهٔ هندسی 2 و واسطهٔ هندسی ششم 32 باشد، جملهٔ چهارم این دنباله با جملهٔ اول a کدام است؟ 1) 2 2) 4 3) 8 4) 16 بین a و b، 7 واسطهٔ هندسی قرار میدهیم: {a, aq, aq², ..., aq⁷, aq⁸ = b} واسطهٔ هندسی دوم: aq² = 2 واسطهٔ هندسی ششم: aq⁶ = 32 aq⁶ ÷ aq² = 32 ÷ 2 ⇒ q⁴ = 16 ⇒ q = 2 (چون جملات مثبت هستند q > 0) a = 2 ÷ q² = 2 ÷ 4 = 1/2 (یک دوم) جملهٔ چهارم: aq³ = 1/2 (یک دوم) × (2)³ = 4 بین a و b، 7 واسطهٔ هندسی قرار میدهیم: {a, aq, aq², ..., aq⁷, aq⁸ = b} واسطهٔ هندسی دوم: aq² = 2 واسطهٔ هندسی ششم: aq⁶ = 32 aq⁶ ÷ aq² = 32 ÷ 2 ⇒ q⁴ = 16 ⇒ q = 2 (چون جملات مثبت هستند q > 0) a = 2 ÷ q² = 2 ÷ 4 = 1/2 (یک دوم) جملهٔ چهارم: aq³ = 1/2 (یک دوم) × (2)³ = 4 بین a و b، 7 واسطهٔ هندسی قرار میدهیم: {a, aq, aq², ..., aq⁷, aq⁸ = b} واسطهٔ هندسی دوم: aq² = 2 واسطهٔ هندسی ششم: aq⁶ = 32 aq⁶ ÷ aq² = 32 ÷ 2 ⇒ q⁴ = 16 ⇒ q = 2 (چون جملات مثبت هستند q > 0) a = 2 ÷ q² = 2 ÷ 4 = 1/2 (یک دوم) جملهٔ چهارم: aq³ = 1/2 (یک دوم) × (2)³ = 4 11 / 12 11) فردی با تحقیق روی 100 خانواده، به نتایج زیر رسید: «70 خانواده دارای فرزند پسر و 65 خانواده دارای فرزند دختر هستند. همچنین 13 خانواده دارای فرزند نمیباشند.» بر اساس این تحقیق، چند خانواده دارای فرزند با جنسیت یکسان هستند؟ 1) ۳۵ 2) ۳۹ 3) ۴۸ 4) ۵۲ نکته: n(A′) = n(U) − n(A)نکته: n(A∪B) = n(A) + n(B) − n(A∩B)راهحل: مجموعهٔ خانوادههای دارای فرزند پسر را با B و مجموعهٔ خانوادههای دارای فرزند دختر را با G نمایش میدهیم؛ داریم:n(B) = 70 ، n(G) = 65 ، n((B∪G)′) = 13 ⇒ n(U) − (n(B) + n(G) − n(B∩G)) = 13⇒ 100 − 13 = 70 + 65 − n(B∩G) ⇒ n(B∩G) = 135 − 87 = 48مجموعهٔ خانوادههایی که دارای فرزند با جنسیت یکسان (فقط پسر یا فقط دختر) هستند، برابر (B∪G) − (B∩G) است:n((B∪G) − (B∩G)) = n(B∪G) − n(B∩G) = 87 − 48 = 39 نکته: n(A′) = n(U) − n(A)نکته: n(A∪B) = n(A) + n(B) − n(A∩B)راهحل: مجموعهٔ خانوادههای دارای فرزند پسر را با B و مجموعهٔ خانوادههای دارای فرزند دختر را با G نمایش میدهیم؛ داریم:n(B) = 70 ، n(G) = 65 ، n((B∪G)′) = 13 ⇒ n(U) − (n(B) + n(G) − n(B∩G)) = 13⇒ 100 − 13 = 70 + 65 − n(B∩G) ⇒ n(B∩G) = 135 − 87 = 48مجموعهٔ خانوادههایی که دارای فرزند با جنسیت یکسان (فقط پسر یا فقط دختر) هستند، برابر (B∪G) − (B∩G) است:n((B∪G) − (B∩G)) = n(B∪G) − n(B∩G) = 87 − 48 = 39 12 / 12 12) اگر بدانیم A ⊆ ℕ ⊆ B، چه تعداد از مجموعههای A، B، A′ و B′ حتماً نامتناهی هستند؟ 1) ۱ 2) ۲ 3) ۳ 4) ۴ نکته: مجموعههایی که تعداد اعضای آنها یک عدد حسابی است، مجموعههای متناهی و هر مجموعهای را که تعداد اعضای آن از هر عددی که در نظر بگیریم، بزرگتر است، مجموعهٔ نامتناهی مینامیم.B شامل تمامی اعداد طبیعی است؛ از آنجا که مجموعهٔ اعداد طبیعی نامتناهی است، پس B نیز حتماً نامتناهی است. سایر مجموعهها (A، A′ و B′) میتوانند متناهی باشند. بهطور مثال اگر مجموعهٔ مرجع را U = ℕ در نظر بگیریم:اگر B = ℕ ⇒ B′ = ∅ ⇒ B′ متناهیاگر A = {1} ⇒ A متناهیاگر A = {2، 3، 4، ...} ⇒ A′ = {1} ⇒ A′ متناهیپس تنها B حتماً نامتناهی است. نکته: مجموعههایی که تعداد اعضای آنها یک عدد حسابی است، مجموعههای متناهی و هر مجموعهای را که تعداد اعضای آن از هر عددی که در نظر بگیریم، بزرگتر است، مجموعهٔ نامتناهی مینامیم.B شامل تمامی اعداد طبیعی است؛ از آنجا که مجموعهٔ اعداد طبیعی نامتناهی است، پس B نیز حتماً نامتناهی است. سایر مجموعهها (A، A′ و B′) میتوانند متناهی باشند. بهطور مثال اگر مجموعهٔ مرجع را U = ℕ در نظر بگیریم:اگر B = ℕ ⇒ B′ = ∅ ⇒ B′ متناهیاگر A = {1} ⇒ A متناهیاگر A = {2، 3، 4، ...} ⇒ A′ = {1} ⇒ A′ متناهیپس تنها B حتماً نامتناهی است. امتیاز شما میانگین امتیازها 25% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 2 ریاضی دهم 1 / 12 1) در شکل زیر حاصل 2sin²A + 1 تقریباً کدام است؟ (sin65° = 0/9) 1) 2/1 2) 1/38 3) 1/19 4) 1/28 چون زاویهٔ C قائمه است: AC = AB × sinB = 10 × sin65° = 10 × 0/9 = 9با رابطهٔ فیثاغورس: BC² = AB² − AC² = 100 − 81 = 19و چون sinA = BC/AB است: sin²A = BC²/AB² = 19/100 = 0/19بنابراین: 2sin²A + 1 = 2 × 0/19 + 1 = 0/38 + 1 = 1/38 چون زاویهٔ C قائمه است: AC = AB × sinB = 10 × sin65° = 10 × 0/9 = 9با رابطهٔ فیثاغورس: BC² = AB² − AC² = 100 − 81 = 19و چون sinA = BC/AB است: sin²A = BC²/AB² = 19/100 = 0/19بنابراین: 2sin²A + 1 = 2 × 0/19 + 1 = 0/38 + 1 = 1/38 2 / 12 2) در مثلث مقابل، طول ضلع BC چقدر است؟ 1) 15 2) 15√2 3) 2√30 4) 20√3 مطابق شکل، عمود BH را از رأس B بر ضلع AC در نظر میگیریم. در مثلث قائمالزاویهٔ ABH (زاویهٔ A = 60° و AB = 20√3): BH = AB × sin60° = 20√3 × (√3/2) = 30 در مثلث قائمالزاویهٔ BHC (زاویهٔ C = 45°): sin45° = BH/BC ⇒ BC = BH ÷ sin45° = 30 ÷ (√2/2) = 60/√2 = 30√2 مطابق شکل، عمود BH را از رأس B بر ضلع AC در نظر میگیریم. در مثلث قائمالزاویهٔ ABH (زاویهٔ A = 60° و AB = 20√3): BH = AB × sin60° = 20√3 × (√3/2) = 30 در مثلث قائمالزاویهٔ BHC (زاویهٔ C = 45°): sin45° = BH/BC ⇒ BC = BH ÷ sin45° = 30 ÷ (√2/2) = 60/√2 = 30√2 3 / 12 3) اگر خط گذرنده از نقاط (a و 2) و (b و 5) با جهت مثبت محور x ها زاویة α و همچنین خط گذرنده از نقاط (a,12) و (b,6) با جهت مثبت محور x ها زاویة β بسازد، کدام رابطه بین نسبتهای مثلثاتی α و β برقرار است؟ 1) tanα.tanβ = 2 2) cotα.cotβ = 2 3) tanα.tanβ = −1/2 4) cotα.cotβ = −1/2 ابتدا شیب خطوط داده شده را بهدست میآوریم. (1) شیب خط = (b−a)/(5−2) = (b−a)/3 = tanα ⇒ b−a = 3tanα (1) (2) شیب خط = (12−6)/(a−b) = 6/(a−b) = tanβ (2) با ترکیب روابط (1) و (2) خواهیم داشت: 6/(−3tanα) = tanβ ⇒ tanα.tanβ = −2 یا cotα.cotβ = −1/2 ابتدا شیب خطوط داده شده را بهدست میآوریم. (1) شیب خط = (b−a)/(5−2) = (b−a)/3 = tanα ⇒ b−a = 3tanα (1) (2) شیب خط = (12−6)/(a−b) = 6/(a−b) = tanβ (2) با ترکیب روابط (1) و (2) خواهیم داشت: 6/(−3tanα) = tanβ ⇒ tanα.tanβ = −2 یا cotα.cotβ = −1/2 4 / 12 4) نقاط A(1−a,1+b) و B(−0/4+b,1/2−a) روی دایرة مثلثاتی به مرکز O و بهترتیب واقع در ناحیة دوم و سوم هستند. اگر پارهخط OA با جهت مثبت محور x ها زاویة θ بسازد و 25sin²θ−9=0 باشد، مساحت مثلث OAB کدام است؟ 1) 0/12 2) 0/24 3) 0/48 4) 0/36 25sin²θ−9=0 و ناحیة دوم ⇒ sinθ = 3/5 , cosθ = −4/5A(1−a,1+b): cosθ = 1−a و sinθ = 1+b⇒ 1−a = −4/5 ⇒ a = 1/8⇒ 1+b = 3/5 ⇒ b = −0/4B(−0/4+b,1/2−a) با a=1/8 و b=−0/4 ⇒ B(−4/5,−3/5)(مطابق شکل: AB پارهخطی عمودی در سمت چپ دایره و OH عمود بر آن از مرکز O است.)OH = |cosθ| = 0/8AB = 2|sinθ| = 1/2S_OAB = 1/2 × AB × OH = 1/2 × 1/2 × 0/8 = 0/48 25sin²θ−9=0 و ناحیة دوم ⇒ sinθ = 3/5 , cosθ = −4/5A(1−a,1+b): cosθ = 1−a و sinθ = 1+b⇒ 1−a = −4/5 ⇒ a = 1/8⇒ 1+b = 3/5 ⇒ b = −0/4B(−0/4+b,1/2−a) با a=1/8 و b=−0/4 ⇒ B(−4/5,−3/5)(مطابق شکل: AB پارهخطی عمودی در سمت چپ دایره و OH عمود بر آن از مرکز O است.)OH = |cosθ| = 0/8AB = 2|sinθ| = 1/2S_OAB = 1/2 × AB × OH = 1/2 × 1/2 × 0/8 = 0/48 5 / 12 5) حاصل عبارت تعریفشدۀ (cos⁴α − sin⁴α)(1 + tan²α) + tan²α کدام است؟ 1) صفر 2) 1 3) 2 4) 3 با اتحاد مزدوج و اتحاد cos²α + sin²α = 1:cos⁴α − sin⁴α = (cos²α − sin²α)(cos²α + sin²α) = cos²α − sin²αبا استفاده از اتحاد 1 + tan²α = 1/cos²α:(cos²α − sin²α)(1 + tan²α) = (cos²α − sin²α) × (1/cos²α) = 1 − tan²αو در نهایت:(1 − tan²α) + tan²α = 1 با اتحاد مزدوج و اتحاد cos²α + sin²α = 1:cos⁴α − sin⁴α = (cos²α − sin²α)(cos²α + sin²α) = cos²α − sin²αبا استفاده از اتحاد 1 + tan²α = 1/cos²α:(cos²α − sin²α)(1 + tan²α) = (cos²α − sin²α) × (1/cos²α) = 1 − tan²αو در نهایت:(1 − tan²α) + tan²α = 1 6 / 12 6) اگر داشته باشیم cosα + cotα < 0 و cos³α.cotα > 0، انتهای کمان α در کدام ناحیهٔ مثلثاتی قرار میگیرد؟ 1) اول 2) دوم 3) سوم 4) چهارم از شرط اول: چون cos³α همیشه همعلامت با cosα است، از cos³α.cotα > 0 نتیجه میگیریم cosα و cotα همعلامت هستند.از شرط دوم: cosα + cotα < 0؛ حاصلجمع دو عبارت همعلامت فقط وقتی منفی است که هر دو منفی باشند؛ پس:cosα < 0 , cotα < 0cosα < 0 ⇒ ناحیهٔ دوم یا سومcotα < 0 ⇒ ناحیهٔ دوم یا چهارمبنابراین انتهای کمان α در ناحیهٔ دوم قرار میگیرد. از شرط اول: چون cos³α همیشه همعلامت با cosα است، از cos³α.cotα > 0 نتیجه میگیریم cosα و cotα همعلامت هستند.از شرط دوم: cosα + cotα < 0؛ حاصلجمع دو عبارت همعلامت فقط وقتی منفی است که هر دو منفی باشند؛ پس:cosα < 0 , cotα < 0cosα < 0 ⇒ ناحیهٔ دوم یا سومcotα < 0 ⇒ ناحیهٔ دوم یا چهارمبنابراین انتهای کمان α در ناحیهٔ دوم قرار میگیرد. 7 / 12 7) حاصل عبارت A = Sinα/(Cosα+1) + Sinα/(Cosα−1) برابر کدام گزینه است؟ 1) 2tanα 2) 2tanα− 3) 2Cotα 4) 2Cotα− نکته: Sin²α + Cos²α = 1 و Cotα = Cosα/Sinα بین دو کسر دادهشده مخرج مشترک گرفته و آن را ساده میکنیم: A = Sinα/(Cosα+1) + Sinα/(Cosα−1) = [Sinα(Cosα−1) + Sinα(Cosα+1)] / [(Cosα+1)(Cosα−1)] = 2SinαCosα/(Cos²α−1) = 2SinαCosα/(−Sin²α) = −2Cosα/Sinα = −2Cotα نکته: Sin²α + Cos²α = 1 و Cotα = Cosα/Sinα بین دو کسر دادهشده مخرج مشترک گرفته و آن را ساده میکنیم: A = Sinα/(Cosα+1) + Sinα/(Cosα−1) = [Sinα(Cosα−1) + Sinα(Cosα+1)] / [(Cosα+1)(Cosα−1)] = 2SinαCosα/(Cos²α−1) = 2SinαCosα/(−Sin²α) = −2Cosα/Sinα = −2Cotα 8 / 12 8) دکل یک آنتن رادیو با طول 3√10 متر توسط دو کابل مطابق شکل با زاویه 60 درجه به زمین متصل شده است. اگر زاویه کابلها با سطح افق را نصف کنیم، اختلاف تصویر طول کابل جدید با زمین و مقدار طول کابل اولیه چقدر است؟ 1) 10 2) 5 3) 30 4) 20 چون طبق شکل از نقطه H حالت قرینه داریم خواهیم داشت: AB : طول کابل اولیه AC : طول کابل اولیه HB : تصویر کابل اولیه با زمین HC : تصویر کابل جدید با زمین <ABH : sin60 = AH/AB ⇒ √3/2=10√3/AB ⇒ AB=20متر <AHC : tan30 = AH/HC ⇒ √3/3=10√3/HC ⇒ HC=30متر اختلاف: 30-20=10 چون طبق شکل از نقطه H حالت قرینه داریم خواهیم داشت: AB : طول کابل اولیه AC : طول کابل اولیه HB : تصویر کابل اولیه با زمین HC : تصویر کابل جدید با زمین <ABH : sin60 = AH/AB ⇒ √3/2=10√3/AB ⇒ AB=20متر <AHC : tan30 = AH/HC ⇒ √3/3=10√3/HC ⇒ HC=30متر اختلاف: 30-20=10 9 / 12 9) زاویه 510 درجه با زاویه α هم انتها شده است، α کدام زاویه زیر نمیتواند باشد؟ 1) 150° 2) 1230° 3) 870° 4) 120° زمانی دو زاویه منطبق میشوند که اختلافشان، مضربی صحیح از 360 باشد. این مورد در تمامی گزینهها به غیر از گزینه 4 صدق میکند: 390=510-120 زمانی دو زاویه منطبق میشوند که اختلافشان، مضربی صحیح از 360 باشد. این مورد در تمامی گزینهها به غیر از گزینه 4 صدق میکند: 390=510-120 10 / 12 10) اگر sinα.cosα < 0 و sinα.tanα > 0 باشد، انتهای کمان α در کدام ناحیة دایرهٔ مثلثاتی قرار دارد؟ 1) اول 2) دوم 3) سوم 4) چهارم از شرط اول: sinα.cosα < 0 یعنی sinα و cosα همعلامت نیستند؛ پس α در ناحیهٔ دوم یا چهارم است.از شرط دوم: sinα.tanα = sin²α/cosα > 0 و چون sin²α > 0 است، باید cosα > 0 باشد؛ پس α در ناحیهٔ اول یا چهارم است.بنابراین انتهای کمان α فقط میتواند در ناحیهٔ چهارم قرار داشته باشد. از شرط اول: sinα.cosα < 0 یعنی sinα و cosα همعلامت نیستند؛ پس α در ناحیهٔ دوم یا چهارم است.از شرط دوم: sinα.tanα = sin²α/cosα > 0 و چون sin²α > 0 است، باید cosα > 0 باشد؛ پس α در ناحیهٔ اول یا چهارم است.بنابراین انتهای کمان α فقط میتواند در ناحیهٔ چهارم قرار داشته باشد. 11 / 12 11) اگر cotα = 2 باشد، حاصل عبارت (cosα + sinα)/(cosα − sinα) کدام است؟ 1) 1/3 2) 2/3 3) 3 4) 2 چون cotα تعریف شده است، sinα ≠ 0؛ پس میتوانیم صورت و مخرج کسر را بر sinα تقسیم کنیم:(cosα + sinα)/(cosα − sinα) = (cotα + 1)/(cotα − 1) = (2 + 1)/(2 − 1) = 3 چون cotα تعریف شده است، sinα ≠ 0؛ پس میتوانیم صورت و مخرج کسر را بر sinα تقسیم کنیم:(cosα + sinα)/(cosα − sinα) = (cotα + 1)/(cotα − 1) = (2 + 1)/(2 − 1) = 3 12 / 12 12) اگر ضلع انتهایی کمان θ در دایرهٔ مثلثاتی از نقطهٔ P(−3,4) بگذرد، مقدار sinθ + tanθ کدام است؟ 1) −15/8 2) 15/8 3) −15/4 4) 15/4 ابتدا فاصلهٔ نقطه P تا مبدأ را بهدست میآوریم: r = √((−3)² + 4²) = √25 = 5 بنابراین: sinθ = 4/5 , cosθ = −3/5 , tanθ = 4/(−3) = −4/3 و در نتیجه: sinθ + tanθ = 4/5 − 4/3 = (12 − 20)/15 = −8/15 ابتدا فاصلهٔ نقطه P تا مبدأ را بهدست میآوریم: r = √((−3)² + 4²) = √25 = 5 بنابراین: sinθ = 4/5 , cosθ = −3/5 , tanθ = 4/(−3) = −4/3 و در نتیجه: sinθ + tanθ = 4/5 − 4/3 = (12 − 20)/15 = −8/15 امتیاز شما میانگین امتیازها 51% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 3 ریاضی دهم 1 / 12 1) حاصل عبارت (x³ + 8) / (x² − 2x + 4) کدام است؟ 1) x + 2 2) x − 2 3) x² + 4 4) x² − 4 با اتحاد مجموع مکعبها: x³ + 8 = x³ + 2³ = (x + 2)(x² − 2x + 4).پس: (x³ + 8) / (x² − 2x + 4) = x + 2. با اتحاد مجموع مکعبها: x³ + 8 = x³ + 2³ = (x + 2)(x² − 2x + 4).پس: (x³ + 8) / (x² − 2x + 4) = x + 2. 2 / 12 2) کدامیک از عبارتهای زیر در تجزیهٔ x⁸ − y⁸ وجود ندارد؟ 1) x + y 2) x² + y² 3) x⁴ + y⁴ 4) x³ + y³ با تکرار اتحاد مزدوج: x⁸ − y⁸ = (x⁴ − y)(x⁴ + y) = (x² − y²)(x² + y²)(x⁴ + y⁴) = (x − y)(x + y)(x² + y²)(x⁴ + y⁴).بنابراین x³ + y³ در تجزیه وجود ندارد. با تکرار اتحاد مزدوج: x⁸ − y⁸ = (x⁴ − y⁴)(x⁴ + y⁴) = (x² − y²)(x² + y²)(x⁴ + y⁴) = (x − y)(x + y)(x² + y²)(x⁴ + y).بنابراین x³ + y³ در تجزیه وجود ندارد. 3 / 12 3) در تجزیهٔ عبارت x⁶ − 64 کدامیک از عبارتهای زیر وجود دارد؟ 1) x + 4 2) x² + 4 3) x + 2 4) x − 4 با اتحاد مزدوج: x⁶ − 64 = (x³)² − 8² = (x³ − 8)(x³ + 8)سپس با اتحاد مجموع و اختلاف مکعبها: (x − 2)(x² + 2x + 4)(x + 2)(x² − 2x + 4)پس x + 2 یکی از عاملهای تجزیه است. با اتحاد مزدوج: x⁶ − 64 = (x³)² − 8² = (x³ − 8)(x³ + 8)سپس با اتحاد مجموع و اختلاف مکعبها: (x − 2)(x² + 2x + 4)(x + 2)(x² − 2x + 4)پس x + 2 یکی از عاملهای تجزیه است. 4 / 12 4) اگر aˣ = b و bʸ = a باشد (با شرط a > 0 و a ≠ 1)، حاصل xy کدام است؟ 1) 1 2) 2 3) 1/2 (یک دوم) 4) 0 از رابطهٔ اول، b را در رابطهٔ دوم جایگذاری میکنیم: bʸ = (aˣ)ʸ = a^(xy) و این برابر a است: a^(xy) = a¹. چون a > 0 و a ≠ 1، نتیجه میشود xy = 1. از رابطهٔ اول، b را در رابطهٔ دوم جایگذاری میکنیم: bʸ = (aˣ)ʸ = a^(xy) و این برابر a است: a^(xy) = a¹. چون a > 0 و a ≠ 1، نتیجه میشود xy = 1. 5 / 12 5) حاصل عبارت 16^(3/4) + 16^(1/2) کدام است؟ 1) 8 2) 12 3) 20 4) 24 16^(3/4) = (16^(1/4))³ = 2³ = 8 (زیرا ⁴√16 برابر 2 است).16^(1/2) = √16 = 4.پس حاصل: 8 + 4 = 12. 16^(3/4) = (16^(1/4))³ = 2³ = 8 (زیرا ⁴√16 برابر 2 است).16^(1/2) = √16 = 4.پس حاصل: 8 + 4 = 12. 6 / 12 6) اگر 3ˣ = 2 باشد، حاصل عبارت 9ˣ + 27ˣ کدام است؟ 1) 6 2) 10 3) 12 4) 14 9ˣ = (3²)ˣ = (3ˣ)² = 2² = 4 27 = (3³)ˣ = (3ˣ)³ = 2³ = 8 پس حاصل عبارت برابر است با 4 + 8 = 12. 9ˣ = (3²)ˣ = (3ˣ)² = 2² = 4 27 = (3³)ˣ = (3ˣ)³ = 2³ = 8 پس حاصل عبارت برابر است با 4 + 8 = 12. 7 / 12 7) حاصل عبارت (2⁵ × 4³) / 8² کدام است؟ 1) 16 2) 32 3) 64 4) 128 همهٔ مبناها را به 2 تبدیل میکنیم: 4³ = (2²)³ = 2⁶ و 8² = (2³)² = 2⁶.بنابراین: (2⁵ × 2⁶) / 2⁶ = 2¹¹ / 2⁶ = 2⁵ = 32. همهٔ مبناها را به 2 تبدیل میکنیم: 4³ = (2²)³ = 2⁶ و 8² = (2³)² = 2⁶.بنابراین: (2 × 2⁶) / 2⁶ = 2¹¹ / 2⁶ = 2⁵ = 32. 8 / 12 8) حاصل 8^(2/3) (یعنی 8 به توان دو سوم) کدام است؟ 1) 2 2) 6 3) 8 4) 4 توان 2/3 یعنی ابتدا ریشهٔ سوم بگیریم و سپس به توان 2 برسانیم: 8^(1/3) = 2 (³√8) و بعد 2² = 4.پس 8^(2/3) = 4. توان 2/3 یعنی ابتدا ریشهٔ سوم بگیریم و سپس به توان 2 برسانیم: 8^(1/3) = 2 (³√8) و بعد 2² = 4.پس 8^(2/3) = 4. 9 / 12 9) مجموع همهٔ مقادیر حقیقی a که در آنها ریشهٔ چهارم a برابر a است، کدام است؟ 1) 1 2) 0 3) 2 4) 3 ⁴√a فقط برای a ≥ 0 تعریف میشود. اگر دو طرف رابطه را به توان 4 برسانیم: a = a⁴ یعنی a⁴ − a = 0 یعنی a(a³ − 1) = 0؛ پس a = 0 یا a = 1. هر دو مقدار قابل قبولاند (⁴√0 = 0 و ⁴√1 = 1). مجموع: 0 + 1 = 1. ⁴√a فقط برای a ≥ 0 تعریف میشود. اگر دو طرف رابطه را به توان 4 برسانیم: a = a⁴ یعنی a⁴ − a = 0 یعنی a(a³ − 1) = 0؛ پس a = 0 یا a = 1. هر دو مقدار قابل قبولاند (⁴√0 = 0 و ⁴√1 = 1). مجموع: 0 + 1 = 1. 10 / 12 10) اگر a برابر 8√⁶ باشد (یعنی a = 8^(1/6))، حاصل a² + 3 کدام است؟ 1) 4 2) 5 3) 6 4) 7 چون a ریشهٔ ششم 8 است، a⁶ = 8. پس (a²)³ = 8 یعنی a² همان ³√8 است: a² = 2.بنابراین a² + 3 = 2 + 3 = 5. چون a ریشهٔ ششم 8 است، a⁶ = 8. پس (a²)³ = 8 یعنی a² همان ³√8 است: a² = 2.بنابراین a² + 3 = 2 + 3 = 5. 11 / 12 11) کدامیک از عبارتهای زیر درست است؟ 1) ریشهٔ سوم 9 برابر 3 است. 2) ریشهٔ چهارم 16 برابر 2 و -2 است. 3) ریشهٔ چهارم -16 برابر -2 است. 4) ریشهٔ سوم -8 برابر -2 است. ریشهٔ فرد از یک عدد منفی تعریف میشود و چون (−2)³ = −8 است، ³√(−8) برابر −2 است. گزینهٔ 1 نادرست است زیرا 3³ = 27 است نه 9. گزینهٔ 2 نادرست است زیرا ریشهٔ زوج (⁴√16) فقط مقدار نامنفی یعنی 2 را دارد. گزینهٔ 3 نادرست است زیرا ریشهٔ زوج از عدد منفی، در اعداد حقیقی تعریف نمیشود. ریشهٔ فرد از یک عدد منفی تعریف میشود و چون (−2)³ = −8 است، ³√(−8) برابر −2 است. گزینهٔ 1 نادرست است زیرا 3³ = 27 است نه 9. گزینهٔ 2 نادرست است زیرا ریشهٔ زوج (⁴√16) فقط مقدار نامنفی یعنی 2 را دارد. گزینهٔ 3 نادرست است زیرا ریشهٔ زوج از عدد منفی، در اعداد حقیقی تعریف نمیشود. 12 / 12 12) کدامیک از روابط زیر همواره درست است؟ 1) a² × a³ = a⁶ 2) (a²)³ = a⁵ 3) a² × a³ = a⁵ 4) (a + b)² = a² + b² در ضرب عبارتهای تواندار با مبنای یکسان، توانها با هم جمع میشوند: a² × a³ = a⁵؛ پس گزینهٔ 3 درست و گزینهٔ 1 نادرست است.گزینهٔ 2 نادرست است زیرا (a²)³ = a⁶ و گزینهٔ 4 نادرست است زیرا (a + b)² = a² + 2ab + b². در ضرب عبارتهای تواندار با مبنای یکسان، توانها با هم جمع میشوند: a² × a³ = a⁵؛ پس گزینهٔ 3 درست و گزینهٔ 1 نادرست است.گزینهٔ 2 نادرست است زیرا (a²)³ = a⁶ و گزینهٔ 4 نادرست است زیرا (a + b)² = a² + 2ab + b². امتیاز شما میانگین امتیازها 47% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 5 ریاضی دهم 1 / 12 1) یک تابع خطی f است بهطوری که f(1) = 2 و f(-2) = 5. اگر g = {(1, 2), (2, 3), (4, 7)}، آنگاه حاصل f(g(4)) کدام است؟ 1) -1 2) -4 3) 4 4) 3 شیب: a = (2 - 5) / (1 - (-2)) = -3 / 3 = -1؛ از f(1) = 2: -1 + b = 2 → b = 3؛ پس f(x) = -x + 3. از طرفی g(4) = 7؛ بنابراین: f(g(4)) = f(7) = -7 + 3 = -4. 2 / 12 2) اگر f(x) = (a - 2)x² + (b - 3)x + 1 یک تابع ثابت و g(x) = (a + b - 4)x + c تابع همانی باشد، مقدار a + b + c کدام است؟ 1) 5 2) 4 3) 6 4) 0 تابع ثابت یعنی ضریبهای x² و x صفر باشند: a - 2 = 0 → a = 2 و b - 3 = 0 → b = 3. تابع همانی یعنی ضریب x برابر 1 و عرض از مبدأ صفر: ضریب x برابر a + b - 4 = 1 است (برقرار ✓) و c = 0. پس a + b + c = 2 + 3 + 0 = 5. 3 / 12 3) در یک تابع خطی داریم f(1) = 5 و f(x + 3) = f(x) + 9. مساحت محدود به نمودار تابع f و محورهای مختصات کدام است؟ 1) 3/4 (سه چهارم) 2) 4/3 (چهار سوم) 3) 3/2 (سه دوم) 4) 2/3 (دو سوم) با f(x) = ax + b: از رابطهٔ f(x + 3) = f(x) + 9 نتیجه میشود 3a = 9 → a = 3. از f(1) = 5: 3 + b = 5 → b = 2؛ پس f(x) = 3x + 2. قطع با محور yها: y = 2 و با محور xها: x = -2/3. مساحت مثلث: (1/2) × (2/3) × 2 = 2/3. 4 / 12 4) در تابع خطی y = f(x) داریم f(2) = 5 و f(-2) = -7. تابع f محور xها را در کدام عرض از محور قطع میکند؟ 1) 3 2) -1 3) 1/3 (یک سوم) 4) -1/3 (منفی یک سوم) شیب: a = (5 - (-7)) / (2 - (-2)) = 12 / 4 = 3. از f(2) = 5: 6 + b = 5 → b = -1؛ پس f(x) = 3x - 1. قطع با محور xها: 3x - 1 = 0 → x = 1/3. 5 / 12 5) اگر دامنهٔ تابع f(x) برابر [2, 5] باشد، دامنهٔ تابع f(2x - 1) کدام است؟ 1) [4, 1] 2) [6, 3] 3) [2, 1] 4) [3, 1/5] باید عبارت 2x - 1 در دامنهٔ f باشد: 2 ≤ 2x - 1 ≤ 5. پس 3 ≤ 2x ≤ 6 یعنی 3/2 ≤ x ≤ 3؛ بنابراین دامنه برابر است با [3/2, 3]. 6 / 12 6) برد تابع f(x) = x² - 2x با دامنهٔ [-1, 3] کدام است؟ 1) [3 ,0] 2) [3, 1-] 3) [8, 1-] 4) [3 ,1] با کامل کردن مربع: f(x) = (x - 1)² - 1. رأس سهمی در x = 1 داخل دامنه است، پس کمینه برابر -1 است. بیشینه در یکی از دو سر بازه: f(-1) = 3 و f(3) = 3. پس برد برابر است با [-1, 3]. 7 / 12 7) در تابع خطی f(x)، دامنه برابر [-3, 5] و برد برابر [-2, 14] است. اگر داشته باشیم f(1) = c، مجموع مقادیر ممکن متمایز برای c کدام است؟ 1) 3 2) 9 3) 6 4) صفر تابع خطی یکنواست؛ دو حالت داریم: صعودی: f(-3) = -2 و f(5) = 14 → شیب 2 و f(x) = 2x + 4 → c = f(1) = 6. نزولی: f(-3) = 14 و f(5) = -2 → شیب -2 و f(x) = -2x + 8 → c = f(1) = 6. در هر دو حالت c = 6 (زیرا 1 وسط دامنه و 6 وسط برد است)؛ پس مجموع مقادیر متمایز برابر 6 است. 8 / 12 8) دامنهٔ تابع f(x) = √(x + 3) / (x² - 4) کدام مجموعه است؟ 1) [-3, +∞) 2) [-3, +∞) - {-2, 2} 3) (-3, +∞) - {2} 4) [-3, +∞) - {2} عبارت زیر رادیکال باید نامنفی باشد: x + 3 ≥ 0 → x ≥ -3. مخرج نباید صفر شود: x² - 4 ≠ 0 → x ≠ 2 و x ≠ -2. پس دامنه برابر است با [-3, +∞) - {-2, 2}. 9 / 12 9) در نمودار پیکانی تابع {(a, 2x - 4), (b, x + 1)} هر دو پیکان به عدد k میرسند؛ مقدار k کدام است؟ 1) 6 2) 5 3) 3 4) 1 چون هر دو پیکان به k میرسند، دو مولفهٔ دوم برابرند: 2x - 4 = x + 1 → x = 5. پس k = x + 1 = 6. 10 / 12 10) تابع {(7, 5), (2, 5), (m, 6), (7, m² - 4m), (-1, 2)} چند نقطه در ناحیهٔ اول صفحهٔ مختصات دارد؟ 1) 1 2) 2 3) 3 4) صفر چون 7 دو بار تکرار شده: m² - 4m = 5 → m = 5 یا m = -1. اگر m = -1 باشد، دو نقطهٔ (-1, 6) و (-1, 2) داریم که تابع بودن را نقض میکند؛ پس m = 5. نقطههای تابع: (7, 5), (2, 5), (5, 6), (-1, 2). نقطههایی با هر دو مولفهٔ مثبت: (7, 5), (2, 5), (5, 6) یعنی 3 نقطه. 11 / 12 11) اگر رابطهٔ {(2, a - 2b), (3, a + 2), (2, b²), (3, a²)} یک تابع باشد، کدام گزینه میتواند حاصل (f(2) - 2) / (f(3) + 1) باشد؟ 1) 2 2) 1/2 (یک دوم) 3) -1 4) -1/2 (منفی یک دوم) شرط تابع بودن: a² = a + 2 و b² = a - 2b. از معادلهٔ اول: a = 2 یا a = -1. اگر a = 2: b² + 2b - 2 = 0 یعنی b = -1 ± √3 که مقدار حاصل عبارت را تقریباً -0.29 یا 1.09 میکند (هیچکدام در گزینهها نیست). اگر a = -1: b² + 2b + 1 = 0 → b = -1؛ پس f(2) = b² = 1 و f(3) = a + 2 = 1. بنابراین: (1 - 2) / (1 + 1) = -1/2. 12 / 12 12) اگر رابطهٔ {(2, -8), (5, (x + y)²), (2, (x - y)³), (5, 16)} یک تابع باشد، مقدار xy کدام است؟ 1) 3 2) 3- 3) 4 4) 4- چون رابطه تابع است، مولفههای اول تکراری باید مولفهٔ دوم یکسان داشته باشند: (x - y)³ = -8 → x - y = -2 (x + y)² = 16 → x + y = 4 یا x + y = -4 حالت اول: x = 1 و y = 3 → xy = 3 حالت دوم: x = -3 و y = -1 → xy = 3 در هر دو حالت حاصل برابر است با xy = 3. امتیاز شما میانگین امتیازها 0% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 4 ریاضی دهم 1 / 12 1) کدام نامعادله دارای جواب (1, 2-) است؟ 1) x - 1| < 1| 2) 2x - 1| < 1| 3) x + 1| < 2| 4) 2x + 1| < 3| گزینهٔ 4: |2x + 1| < 3 → -3 < 2x + 1 < 3 → -4 < 2x < 2 → -2 < x < 1. ✓ (بررسی بقیه: گزینهٔ 1 جواب (2, 0)، گزینهٔ 2 جواب (1, 0) و گزینهٔ 3 جواب (1, 3-) میدهد.) گزینهٔ 4: |2x + 1| < 3 → -3 < 2x + 1 < 3 → -4 < 2x < 2 → -2 < x < 1. ✓ (بررسی بقیه: گزینهٔ 1 جواب (2, 0)، گزینهٔ 2 جواب (1, 0) و گزینهٔ 3 جواب (1, 3-) میدهد.) 2 / 12 2) عبارت P(x) = x² + ax + b بهازای -1 < x <سه3، منفی و بهازای بقیهٔ مقادیر نامنفی است. مقدار a + b کدام است؟ 1) 5 2) 1- 3) 1 4) 5- بازهٔ منفی بودن، بین دو ریشه است؛ پس ریشهها 1- و 3 اند: مجموع ریشهها: a → a = -2؛ حاصلضرب ریشهها: 3- = b. پس a + b = -2 - 3 = -5. بازهٔ منفی بودن، بین دو ریشه است؛ پس ریشهها 1- و 3 اند: مجموع ریشهها: a → a = -2؛ حاصلضرب ریشهها: 3- = b. پس a + b = -2 - 3 = -5. 3 / 12 3) مجموعهٔ جواب نامعادلهٔ x² + x| ≤ 2| بهصورت [a, b] است. حاصل b - a کدام است؟ 1) 1 2) 2 3) 3 4) 4 نامعادله یعنی: -2 ≤ x² + x ≤ 2 سمت راست: x² + x - 2 ≤ 0 → (x + 2)(x - 1) ≤ 0 → -2 ≤ x ≤ 1. سمت چپ: x² + x + 2 ≥ 0 که همواره برقرار است (Δ < 0). پس مجموعهٔ جواب [−2, 1] و b - a = 1 - (-2) = 3. نامعادله یعنی: -2 ≤ x² + x ≤ 2 سمت راست: x² + x - 2 ≤ 0 → (x + 2)(x - 1) ≤ 0 → -2 ≤ x ≤ 1. سمت چپ: x² + x + 2 ≥ 0 که همواره برقرار است (Δ < 0). پس مجموعهٔ جواب [−2, 1] و b - a = 1 - (-2) = 3. 4 / 12 4) مجموعهٔ جواب نامعادلهٔ x(x² + 4) < 0 کدام است؟ x∈(0,2( 1) x > 0 2) (x ∈ (0 , 2 3) x < 0 4) (x ∈ (-2 , 0 عبارت x² + 4 همواره مثبت است (چون Δ < 0 و ضریب x² مثبت). پس علامت حاصلضرب فقط به x بستگی دارد: برای منفی شدن باید x < 0 باشد. عبارت x² + 4 همواره مثبت است (چون Δ < 0 و ضریب x² مثبت). پس علامت حاصلضرب فقط به x بستگی دارد: برای منفی شدن باید x < 0 باشد. 5 / 12 5) سهمی y = -x²/2 + x - 4 از کدام ناحیههای مختصات عبور نمیکند؟ 1) اول 2) اول و دوم 3) دوم و سوم 4) دوم دهانه رو به پایین است و رأس: x = 1 و y = -1/2 + 1 - 4 = -7/2. حداکثر مقدار سهمی منفی است، پس همهٔ نقاط آن y < 0 دارند و سهمی فقط در ناحیههای سوم و چهارم است. بنابراین از ناحیههای اول و دوم عبور نمیکند. 6 / 12 6) معادلهٔ سهمیای که حداکثر مقدار آن برابر 4+ باشد و محور xها را در نقاط با طولهای 1- و 3 قطع کند، کدام است؟ 1) y = -x² + 2x + 3 2) y = x² - 2x - 3 3) y = x² + 2x - 3 4) y = -x² - 2x + 3 چون حداکثر دارد، دهانه رو به پایین است: y = a(x + 1)(x - 3) با a < 0.رأس در وسط ریشهها: x = 1؛ حداکثر مقدار: y(1) = a(2)(-2) = -4a = 4 → a = -1.پس y = -(x + 1)(x - 3) = -x² + 2x + 3. 7 / 12 7) اگر دو نقطهٔ (a, m) و (b, m) روی سهمی y = 2x² + 7x + 1 باشند، حاصل ²(a + b) کدام است؟ 1) 49/4 (چهلونه چهارم) 2) 49 3) 49/16 (چهلونه شانزدهم) 4) 7/2 (هفت دوم) دو نقطه با عرضهای برابر، نسبت به محور تقارن سهمی متقارناند؛ پس a + b = -7/2 (قرینهٔ b/a = 7/2). بنابراین 49/4 =²(a + b) 8 / 12 8) در سهمی y = -2(x - 1)² + 2، مساحت مثلث ایجادشده با رأس سهمی و نقاط برخورد سهمی با محور xها کدام است؟ 1) 1 2) 2 3) 4 4) 8 رأس سهمی: (1, 2). نقاط برخورد با محور xها: -2(x - 1)² + 2 = 0 → (x - 1)² = 1 → x = 0 یا x = 2.قاعدهٔ مثلث (فاصلهٔ دو نقطهٔ برخورد) = 2 و ارتفاع (عرض رأس) = 2.مساحت: (1/2) × 2 × 2 = 2. 9 / 12 9) به ازای کدام مقادیر m، معادلهٔ x² - 2mx + m + 2 = 0 دو ریشهٔ حقیقی متمایز دارد؟ 1) -1 < m < 2 2) m < -2 یا m > 1 3) -2 < m < 1 4) m < -1 یا m > 2 شرط دو ریشهٔ متمایز: Δ > 0.Δ = 4m² - 4(m + 2) > 0 → m² - m - 2 > 0 → (m - 2)(m + 1) > 0پس m < -1 یا m > 2. 10 / 12 10) اگر دو معادلهٔ x² + ax + 1 = 0 و x² + x + a = 0 ریشهٔ مشترک داشته باشند، مجموع همهٔ مقادیر ممکن برای a کدام است؟ 1) 1 2) 2- 3) 1- 4) 2 دو معادله را از هم کم میکنیم: (a - 1)x + (1 - a) = 0 → (a - 1)(x - 1) = 0. حالت اول: a = 1 که در این صورت دو معادله بر هم منطبقاند و ریشهٔ مشترک دارند. حالت دوم: x = 1 ریشهٔ مشترک است؛ با جایگذاری: 1 + a + 1 = 0 → a = -2. مجموع مقادیر ممکن: 1 + (2-) = 1- 11 / 12 11) حاصلضرب همهٔ ریشههای حقیقی معادلهٔ x⁴ - 5x² + 4 = 0 کدام است؟ 1) 0 2) 4 3) -4 4) 5 با تغییر متغیر t = x²: t² - 5t + 4 = 0 → t = 1 یا t = 4.پس x² = 1 → x = ±1 و x² = 4 → x = ±2.حاصلضرب ریشهها: (1)(-1)(2)(-2) = 4. 12 / 12 12) اگر معادلهٔ x² + ax + b = 0 دارای ریشهٔ مضاعف x = ½ باشد، a + b کدام است؟ 1) ¾- 2) ½- 3) ½ 4) ¾ چون ریشهٔ مضاعف است، هر دو ریشه برابر ½ اند.مجموع ریشهها: ½ + ½= 1 = -a → a = -1حاصلضرب ریشهها: (½)(½) = ¼ = bپس a + b = -1 + ¼ = -¾. امتیاز شما میانگین امتیازها 12% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 6 ریاضی دهم 1 / 12 1) کمیتهای 4 نفره از 6 زن و 5 مرد تشکیل میشود. اگر حداقل 2 زن در کمیته باشد، تعداد حالتهای انتخاب کدام است؟ 1) 330 2) 300 3) 250 4) 265 کل انتخابهای 4 نفره از 11 نفر: 330 طریق.حالتهای نامطلوب: بدون زن (5 طریق) و دقیقاً 1 زن (60 = 10 × 6 طریق) یعنی 65 حالت.پس جواب برابر است با 265 = 65 - 330 کل انتخابهای 4 نفره از 11 نفر: 330 طریق.حالتهای نامطلوب: بدون زن (5 طریق) و دقیقاً 1 زن (60 = 10 × 6 طریق) یعنی 65 حالت.پس جواب برابر است با 265 = 65 - 330 2 / 12 2) از بین 4 مهرهٔ سفید، 5 مهرهٔ قرمز و 6 مهرهٔ سیاه به چند طریق میتوان 6 مهره انتخاب کرد بهطوری که تعداد مهرههای سفید و قرمز برابر باشند؟ 1) 1541 2) 2041 3) 2681 4) 1241 اگر تعداد سفید و قرمز هر کدام k باشد، سیاهها 6 - 2k تاست:k = 0: انتخاب 6 سیاه: 1 طریق.k = 1: 4 × 5 × 15 یعنی 300 طریق.k = 2: 6 × 10 × 15 یعنی 900 طریق.k = 3: 4 × 10 × 1 یعنی 40 طریق.مجموع: 1241 = 40 + 900 + 300 + 1 اگر تعداد سفید و قرمز هر کدام k باشد، سیاهها 6 - 2k تاست:k = 0: انتخاب 6 سیاه: 1 طریق.k = 1: 4 × 5 × 15 یعنی 300 طریق.k = 2: 6 × 10 × 15 یعنی 900 طریق.k = 3: 4 × 10 × 1 یعنی 40 طریق.مجموع: 1241 = 40 + 900 + 300 + 1 3 / 12 3) یک نقاش، قوطیهایی از 5 رنگ مختلف دارد. اگر او با ترکیب دو یا چند رنگ متمایز بتواند یک رنگ جدید بهوجود آورد و سپس از سه رنگ از رنگهای حاصل در نقاشی خود استفاده کند، تعداد کل حالات رنگآمیزی (از نظر رنگهای استفاده شده) کدام است؟ (ترکیب رنگ فقط یک مرحله انجام میشود) 1) 2600 2) 3200 3) 2400 4) 2800 رنگهای جدید از ترکیب 2 یا 3 یا 4 یا 5 رنگ: 10 + 10 + 5 + 1 یعنی 26 رنگ جدید.حالا انتخاب 3 رنگ از این 26 رنگ: حاصلضرب 26 و 25 و 24 تقسیم بر 6 یعنی 2600 طریق. رنگهای جدید از ترکیب 2 یا 3 یا 4 یا 5 رنگ: 10 + 10 + 5 + 1 یعنی 26 رنگ جدید.حالا انتخاب 3 رنگ از این 26 رنگ: حاصلضرب 26 و 25 و 24 تقسیم بر 6 یعنی 2600 طریق. 4 / 12 4) به چند طریق میتوان 6 کارمند جدید را در اتاقهای 3 نفره، 2 نفره و 1 نفره جای داد؟ 1) 45 2) 54 3) 60 4) 72 انتخاب 3 نفر برای اتاق اول: 20 طریق؛ از 3 نفر باقیمانده انتخاب 2 نفر برای اتاق دوم: 3 طریق؛ نفر آخر 1 طریق.پس تعداد برابر است با 60 = 1 × 3 × 20 انتخاب 3 نفر برای اتاق اول: 20 طریق؛ از 3 نفر باقیمانده انتخاب 2 نفر برای اتاق دوم: 3 طریق؛ نفر آخر 1 طریق.پس تعداد برابر است با 60 = 1 × 3 × 20 5 / 12 5) به چند طریق میتوان حروف کلمهٔ «ریاضی» را جابهجا کرد بهطوری که حرف «ا» در وسط باشد؟ 1) 12 2) 24 3) 48 4) 60 حرف «ا» را در جایگاه وسط ثابت میکنیم. چهار حرف باقیمانده (ر، ی، ض، ی) که «ی» دو بار تکرار شده، در 4 جایگاه باید جابهجا شوند: 24 تقسیم بر 2 یعنی 12 طریق. حرف «ا» را در جایگاه وسط ثابت میکنیم. چهار حرف باقیمانده (ر، ی، ض، ی) که «ی» دو بار تکرار شده، در 4 جایگاه باید جابهجا شوند: 24 تقسیم بر 2 یعنی 12 طریق. 6 / 12 6) به چند طریق میتوان 4 پسر و 3 دختر را در یک ردیف قرار داد بهطوری که هیچ دو دختری کنار هم نباشند؟ 1) 720 2) 1440 3) 2880 4) 5040 ابتدا پسرها را میچینیم: 24 = 4! طریق. حالا 5 شکاف (قبل، بین و بعد پسرها) ایجاد میشود.سه دختر متمایز را در این 5 شکاف قرار میدهیم: 60 = 3 × 4 × 5 طریق.پس تعداد برابر است با 1440 = 60 × 24 ابتدا پسرها را میچینیم: 24 = 4! طریق. حالا 5 شکاف (قبل، بین و بعد پسرها) ایجاد میشود.سه دختر متمایز را در این 5 شکاف قرار میدهیم: 60 = 3 × 4 × 5 طریق.پس تعداد برابر است با 1440 = 60 × 24 7 / 12 7) حروف کلمهٔ ASSIST را در نظر بگیرید. به چند طریق میتوان این حروف را در یک ردیف قرار داد بهطوری که سه حرف S پشتسرهم باشند و هیچکدام در دو سر ردیف نباشند؟ 1) 8 2) 9 3) 10 4) 12 بستهٔ سهتایی SSS باید در وسط باشد؛ در ردیف 6 تایی، این بسته فقط میتواند خانههای 2 تا 4 یا 3 تا 5 را بگیرد: 2 طریق.سه حرف باقیمانده (A و I و T) در سه خانهٔ خالی به 6 طریق جابهجا میشوند.پس تعداد برابر است با 12 = 6 × 2 بستهٔ سهتایی SSS باید در وسط باشد؛ در ردیف 6 تایی، این بسته فقط میتواند خانههای 2 تا 4 یا 3 تا 5 را بگیرد: 2 طریق.سه حرف باقیمانده (A و I و T) در سه خانهٔ خالی به 6 طریق جابهجا میشوند.پس تعداد برابر است با 12 = 6 × 2 8 / 12 8) تعداد جایگشتهای حروف کلمهٔ HAMID بهطوری که دو حرف D و H کنار هم نباشند کدام است؟ 1) 54 2) 65 3) 72 4) 80 کل جایگشتهای 5 حرف متمایز: 120 = 5!حالت کنار هم بودن D و H: این دو را یک بسته در نظر میگیریم (با 2 ترتیب داخلی) بههمراه 3 حرف دیگر: 48 = 2 × 4!پس جواب برابر است با 72 = 48 - 120 کل جایگشتهای 5 حرف متمایز: 120 = 5!حالت کنار هم بودن D و H: این دو را یک بسته در نظر میگیریم (با 2 ترتیب داخلی) بههمراه 3 حرف دیگر: 48 = 2 × 4!پس جواب برابر است با 72 = 48 - 120 9 / 12 9) چند عدد سهرقمی وجود دارد که همهٔ ارقام آن زوج باشند؟ 1) 96 2) 100 3) 120 4) 125 رقم صدگان باید زوج و غیرصفر باشد: 4 طریق (2، 4، 6، 8). رقم دهگان از بین 5 رقم زوج: 5 طریق. رقم یکان نیز 5 طریق.پس تعداد برابر است با 100 = 5 × 5 × 4 رقم صدگان باید زوج و غیرصفر باشد: 4 طریق (2، 4، 6، 8). رقم دهگان از بین 5 رقم زوج: 5 طریق. رقم یکان نیز 5 طریق.پس تعداد برابر است با 100 = 5 × 5 × 4 10 / 12 10) برای کدگذاری استانهای کشور و همچنین شهرهای کوچک از ارقام 0، 1، 2، 3، 4، 5 استفاده میشود، بهطوری که کدها 5 رقمی و دو رقم سمت چپ کدها همواره صفر بوده و سایر ارقام، مخالف صفر و بدون تکرار هستند. چند کد با این شرایط میتوان تعریف کرد؟ 1) 60 2) 120 3) 360 4) 125 دو رقم سمت چپ ثابتاند (صفر). سه رقم باقیمانده باید از ارقام 1 تا 5 بدون تکرار انتخاب شوند:اولی 5 طریق، دومی 4 طریق، سومی 3 طریق.پس تعداد کدها برابر است با 60 = 5 × 4 × 3 دو رقم سمت چپ ثابتاند (صفر). سه رقم باقیمانده باید از ارقام 1 تا 5 بدون تکرار انتخاب شوند:اولی 5 طریق، دومی 4 طریق، سومی 3 طریق.پس تعداد کدها برابر است با 60 = 5 × 4 × 3 11 / 12 11) با ارقام 6، 5، 4، 2، 1 و صفر چند عدد چهار رقمی مضرب 5 و بدون تکرار ارقام میتوان نوشت؟ 1) 120 2) 108 3) 96 4) 240 مضرب 5 یعنی یکان 0 یا 5.حالت یکان 0: صدگان 5 طریق، دهگان 4 طریق، یکاندهگان 3 طریق یعنی 60 عدد.حالت یکان 5: صدگان نمیتواند صفر باشد: 4 طریق؛ دهگان 4 طریق؛ صدگاندهگان 3 طریق یعنی 48 عدد.مجموع: 108 = 48 + 60 مضرب 5 یعنی یکان 0 یا 5.حالت یکان 0: صدگان 5 طریق، دهگان 4 طریق، یکاندهگان 3 طریق یعنی 60 عدد.حالت یکان 5: صدگان نمیتواند صفر باشد: 4 طریق؛ دهگان 4 طریق؛ صدگاندهگان 3 طریق یعنی 48 عدد.مجموع: 108 = 48 + 60 12 / 12 12) در چند عدد سهرقمی، ارقام مجاور، متمایزند؟ 1) 576 2) 648 3) 729 4) 720 رقم صدگان 9 طریق (1 تا 9) دارد. رقم دهگان هر رقمی جز رقم صدگان میتواند باشد: 9 طریق. رقم یکان هر رقمی جز رقم دهگان: 9 طریق.پس تعداد برابر است با 729 = 9 × 9 × 9 رقم صدگان 9 طریق (1 تا 9) دارد. رقم دهگان هر رقمی جز رقم صدگان میتواند باشد: 9 طریق. رقم یکان هر رقمی جز رقم دهگان: 9 طریق.پس تعداد برابر است با 729 = 9 × 9 × 9 امتیاز شما میانگین امتیازها 33% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون شماره دو فصل 6 ریاضی دهم 1 / 12 1) از 8 بازیکن، یک تیم والیبال 6 نفره انتخاب میکنیم. دو بازیکن خاص شرط کردهاند که یا هر دو در تیم باشند یا هیچکدام. تعداد حالتهای انتخاب تیم کدام است؟ 1) 15 2) 17 3) 30 4) 16 حالت هر دو در تیم: باید 4 نفر دیگر از 6 بازیکن باقیمانده انتخاب شوند: 15 طریق.حالت هیچکدام در تیم: باید هر 6 نفر از 6 بازیکن باقیمانده انتخاب شوند: 1 طریق.مجموع: 16 = 15 + 1. 2 / 12 2) از 5 دختر و 6 پسر، کمیتهای 4 نفره تشکیل میدهیم بهطوری که حداقل یک دختر و حداقل یک پسر در کمیته باشد. تعداد حالتها کدام است؟ 1) 330 2) 300 3) 280 4) 310 کل انتخابهای 4 نفره از 11 نفر: 330 طریق.حالتهای نامطلوب: همه دختر (5 طریق) و همه پسر (15 طریق) یعنی 20 حالت.پس جواب برابر است با 310 = 330 - 20. 3 / 12 3) تعداد قطرهای یک 12 ضلعی محدب کدام است؟ 1) 66 2) 54 3) 44 4) 33 هر دو رأس یک پارهخط میسازند: 66 = (12 × 11) ÷ 2 پارهخط.از این تعداد، 12 تای آن ضلعِ 12 ضلعیاند نه قطر.پس تعداد قطرها برابر است با 54 = 66 - 12. 4 / 12 4) از بین 10 نفر میخواهیم کمیتهای 5 نفره انتخاب کنیم، بهطوری که دو شخص خاص با هم در کمیته نباشند. تعداد حالتها کدام است؟ 1) 252 2) 126 3) 196 4) 56 کل انتخابهای 5 نفره از 10 نفر: 252 طریق.حالتهایی که هر دو شخص خاص در کمیتهاند: باید 3 نفر دیگر از 8 نفر باقیمانده انتخاب شوند: 56 طریق.پس جواب برابر است با 196 = 252 - 56. 5 / 12 5) تعداد جایگشتهای حروف کلمهٔ «آموزش» بهطوری که حرف «آ» در هیچیک از دو سر ردیف نباشد کدام است؟ 1) 72 2) 48 3) 96 4) 120 کل جایگشتهای 5 حرف متمایز: 120 = 5!حالتهایی که «آ» در یکی از دو سر است: 48 = 2 × 24پس جواب برابر است با 72 = 120 - 48. 6 / 12 6) به چند طریق میتوان حروف کلمهٔ «ریاضی» را جابهجا کرد بهطوری که هیچ دو حرف صداداری کنار هم نباشند؟ 1) 12 2) 18 3) 42 4) 6 حروف صدادار: ا، ی، ی و بیصداها: ر، ض. ابتدا بیصداها را میچینیم: 2 طریق؛ این دو، 3 شکاف ایجاد میکنند.سه صدادار (با تکرار «ی») باید یکییکی در این 3 شکاف قرار گیرند: 3 = 3! ÷ 2 طریق.پس تعداد برابر است با 6 = 2 × 3. 7 / 12 7) به چند طریق میتوان 4 پسر و 3 دختر را در یک ردیف نشاند بهطوری که پسران و دختران یکدرمیان باشند؟ 1) 72 2) 144 3) 288 4) 720 چون تعداد پسرها یکی بیشتر است، الگوی تنها بهصورت پ-د-پ-د-پ-د-پ است (پسرها در دو سر).چیدن پسرها: 24 = 4! و چیدن دخترها در 3 جایگاه میانی: 6 = 3!پس تعداد برابر است با 144 = 24 × 6. 8 / 12 8) تعداد جایگشتهای حروف کلمهٔ «مسابقات» بهطوری که دو حرف «ا» کنار هم نباشند کدام است؟ 1) 1800 2) 2520 3) 720 4) 1440 کلمه 7 حرف دارد که «ا» دو بار تکرار شده: کل جایگشتها 2520 = 7! ÷ 2حالت کنار هم بودن دو «ا»: آنها را یک بسته میگیریم؛ 6 عنصر متمایز: 720 = 6!پس جواب برابر است با 1800 = 2520 - 720. 9 / 12 9) با ارقام 0 تا 9 چند عدد سه رقمی زوج بدون تکرار ارقام میتوان نوشت؟ 1) 256 2) 320 3) 328 4) 648 حالت یکان 0: صدگان 9 و دهگان 8 طریق یعنی 72 عدد.حالت یکان یکی از 2، 4، 6، 8: صدگان 8 طریق (غیرصفر و غیر از یکان) و دهگان 8 طریق یعنی 64 عدد برای هر یکان؛ پس 256 = 64 × 4 عدد.مجموع: 328 = 256 + 72. 10 / 12 10) چند عدد چهار رقمی وجود دارد که دقیقاً دو رقم آن صفر باشد؟ 1) 216 2) 225 3) 243 4) 324 رقم اول باید غیرصفر باشد: 9 طریق. دو صفر باید در دو تا از سه جایگاه سمت راست قرار بگیرند: 3 طریق. جایگاه باقیمانده نیز رقمی غیرصفر میگیرد: 9 طریق.پس تعداد برابر است با 243 = 9 × 3 × 9. 11 / 12 11) چند عدد شش رقمی بدون تکرار با ارقام 1 تا 6 میتوان نوشت که در آنها ارقام 1 و 2 و 3 به همین ترتیب از چپ به راست ظاهر شوند (نه لزوماً پشتسرهم)؟ 1) 120 2) 240 3) 360 4) 720 کل جایگشتها: 720 = 6!سه رقم 1 و 2 و 3 در هر عدد، به یکی از 6 = 3! ترتیب نسبی ممکن ظاهر میشوند و همهٔ این ترتیبها همشمارند؛ فقط یکی از آنها مطلوب ماست.پس جواب برابر است با 120 = 720 ÷ 6. 12 / 12 12) با ارقام 1 تا 6 چند عدد چهار رقمی بدون تکرار میتوان نوشت که بر 4 بخشپذیر باشد؟ 1) 72 2) 96 3) 120 4) 144 عدد بر 4 بخشپذیر است اگر دو رقم سمت راستش عددی مضرب 4 بسازند. حالتهای ممکن با ارقام متمایز از 1 تا 6: 12، 16، 24، 32، 36، 52، 56، 64 یعنی 8 حالت.برای هر حالت، دو رقم اول از 4 رقم باقیمانده: 12 = 4 × 3 طریق.پس تعداد برابر است با 96 = 8 × 12. امتیاز شما میانگین امتیازها 0% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 7 ریاضی دهم 1 / 12 1) کارخانهای برای کنترل کیفیت، از هر 100 کالای تولیدی، 2 کالا را بررسی میکند. اگر در یک روز 5000 کالا تولید شده باشد، حجم نمونه چقدر است؟ 1) 50 2) 200 3) 500 4) 100 5000 کالا شامل 50 = 5000 ÷ 100 گروه صدتایی است و از هر گروه 2 کالا بررسی میشود.پس حجم نمونه برابر است با 100 = 50 × 2. 2 / 12 2) در کدام مورد از «آمار توصیفی» استفاده شده است؟ 1) پیشبینی نتیجهٔ انتخابات بر اساس نظرسنجی از بخشی از رأیدهندگان 2) برآورد میانگین قد مردم یک کشور از روی یک نمونه 3) رسم نمودار ستونی از نمرههای کلاس برای نمایش پراکندگی نمرات 4) نتیجهگیری دربارهٔ اثر یک دارو بر اساس گروهی از بیماران آمار توصیفی فقط دادهها را سازماندهی و خلاصه میکند (جدول، نمودار، میانگین و...)؛ رسم نمودار ستونی از نمرههای کلاس توصیفی است. سه مورد دیگر از نمونه به جامعه تعمیم میدهند، پس آمار استنباطیاند. 3 / 12 3) کدامیک از متغیرهای زیر کمی پیوسته است؟ 1) تعداد صفحههای یک کتاب 2) زمان دویدن یک ورزشکار 3) تعداد اعضای خانواده 4) تعداد خودروهای عبوری از یک تقاطع زمان، مقداری اندازهگیری است که میتواند هر مقدار واقعی در یک بازه را بگیرد، پس کمی پیوسته است؛ سه گزینهٔ دیگر شمارشی و گسستهاند. 4 / 12 4) برای بررسی میانگین قد دانشآموزان یک استان، 800 دانشآموز بهطور تصادفی انتخاب و قد آنها ثبت میشود. «جامعه» و «نمونه» به ترتیب کداماند؟ 1) 800 دانشآموز انتخابشده – همهٔ دانشآموزان استان 2) همهٔ دانشآموزان استان – قد 800 دانشآموز 3) 800 دانشآموز انتخابشده – قد 800 دانشآموز 4) همهٔ دانشآموزان استان – 800 دانشآموز انتخابشده جامعه، مجموعهٔ همهٔ افراد مورد مطالعه است (همهٔ دانشآموزان استان) و نمونه، بخشی از جامعه است که برای بررسی انتخاب میشود (800 دانشآموز انتخابشده). 5 / 12 5) در کدام گزینه، متغیرها به ترتیب «کیفی ترتیبی، کمی گسسته، کمی پیوسته، کیفی اسمی» هستند؟ 1) رنگ چشم – تعداد کتابهای خواندهشده – وزن – سطح تحصیلات 2) سطح تحصیلات – وزن – تعداد کتابهای خواندهشده – رنگ چشم 3) سطح تحصیلات – تعداد کتابهای خواندهشده – رنگ چشم – وزن 4) سطح تحصیلات – تعداد کتابهای خواندهشده – وزن – رنگ چشم سطح تحصیلات کیفی با ترتیب (ترتیبی)؛ تعداد کتابها کمی شمارشی (گسسته)؛ وزن کمی اندازهگیری (پیوسته)؛ رنگ چشم کیفی بدون ترتیب (اسمی). فقط گزینهٔ 4 این ترتیب را دارد. 6 / 12 6) انواع متغیرهای «رنگ چشم، تعداد فرزندان خانواده، دمای هوا، سطح رضایت (کم/متوسط/زیاد)» به ترتیب کدام است؟ 1) کیفی اسمی – کمی گسسته – کمی پیوسته – کیفی ترتیبی 2) کیفی اسمی – کمی گسسته – کمی گسسته – کیفی ترتیبی 3) کیفی ترتیبی – کمی گسسته – کمی پیوسته – کیفی اسمی 4) کیفی اسمی – کمی پیوسته – کمی گسسته – کیفی ترتیبی رنگ چشم کیفی بدون ترتیب (اسمی) است؛ تعداد فرزندان کمی و شمارشی (گسسته)؛ دمای هوا کمی و اندازهگیری با هر دقت (پیوسته)؛ سطح رضایت کیفی با ترتیب معنادار (ترتیبی). 7 / 12 7) گروه A شامل 3 پسر و 2 دختر و گروه B شامل 2 پسر و 3 دختر است. از هر گروه یک نفر بهطور تصادفی انتخاب میشود. چقدر احتمال دارد هر دو انتخابشده دختر باشند؟ 1) 4/25 (چهار بیستوپنجم) 2) 6/25 (شش بیستوپنجم) 3) 9/25 (نه بیستوپنجم) 4) 12/25 (دوازده بیستوپنجم) انتخابها مستقلاند: احتمال دختر از گروه A برابر 2/5 و از گروه B برابر 3/5.پس احتمال هر دو دختر برابر است با 6/25 = (2/5) × (3/5). 8 / 12 8) با حروف کلمهٔ «احتمال» بهطور تصادفی یک جایگشت انتخاب میکنیم. چقدر احتمال دارد که دو حرف «ا» کنار هم باشند؟ 1) 1/3 (یک سوم) 2) 2/3 (دو سوم) 3) ½ 4) 1/6 (یک ششم) کل جایگشتهای 6 حرف با تکرار «ا»: 360 = 6! ÷ 2حالتهای کنار هم بودن دو «ا»: آنها را یک بسته میگیریم؛ 5 عنصر: 120 = 5!پس احتمال برابر است با 1/3 = 120/360. 9 / 12 9) در پرتاب دو تاس سالم، کدام جفت رویداد با هم ناسازگار است؟ 1) A: «جمع اعداد دو تاس مضرب 3 است» و B: «جمع اعداد دو تاس زوج است» 2) C: «عدد تاس اول 5 باشد» و D: «عدد تاس دوم 5 باشد» 3) E: «حاصلضرب اعداد دو تاس فرد باشد» و F: «تفاضل اعداد دو تاس فرد باشد» 4) G: «اعداد دو تاس اول باشند» و H: «حاصلضرب اعداد دو تاس زوج باشد» اگر حاصلضرب فرد باشد، هر دو عدد فردند؛ ولی تفاضل دو عدد فرد همواره زوج است، پس E و F نمیتوانند با هم رخ دهند: ناسازگارند.سایر گزینهها همزمان ممکناند: A و B با جمع 6؛ C و D با پیامد (5، 5)؛ G و H با (2، 2). 10 / 12 10) اگر M = {1، 2، 3، 4، 5، 6} باشد و یک زیرمجموعهٔ دلخواه از M انتخاب کنیم، با کدام احتمال این زیرمجموعه شامل 1 است و شامل 2 نیست؟ 1) ½ 2) 1/8 (یک هشتم) 3) ¼ 4) 3/8 (سه هشتم) کل زیرمجموعههای M برابر 64 است. زیرمجموعههایی که 1 را دارند و 2 را ندارند، از 4 عنصر باقیمانده ساخته میشوند: 16 زیرمجموعه.پس احتمال برابر است با ¼ = 16/64. 11 / 12 11) اگر با ارقام {0، 2، 4، 5، 7} و بدون تکرار ارقام، بهطور تصادفی یک عدد چهار رقمی درست کنیم، چقدر احتمال دارد این عدد بر 5 بخشپذیر باشد؟ 1) 7/16 (هفت شانزدهم) 2) 9/16 (نه شانزدهم) 3) 3/8 (سه هشتم) 4) 5/8 (پنج هشتم) کل عددهای چهار رقمی بدون تکرار: 96 = 4 × 4 × 3 × 2بخشپذیر بر 5 یعنی یکان 0 یا 5: یکان 0: 24 حالت؛ یکان 5: 18 حالت؛ جمعاً 42 حالت.پس احتمال برابر است با 7/16 = 42/96. 12 / 12 12) در پرتاب دو تاس سالم، چقدر احتمال دارد که حاصلضرب دو عدد ظاهرشده بر 6 بخشپذیر باشد؟ 1) ½ 2) 5/12 (پنج دوازدهم) 3) 7/12 (هفت دوازدهم) 4) 2/3 (دو سوم) از 36 حالت همشانس، حالتهایی که حاصلضرب بر 6 بخشپذیر است را میشماریم (بر اساس عدد تاس اول):تاس اول 1: یک حالت؛ 2: دو حالت؛ 3: سه حالت؛ 4: دو حالت؛ 5: یک حالت؛ 6: شش حالت. جمعاً 15 حالت.پس احتمال برابر است با 5/12 = 15/36. امتیاز شما میانگین امتیازها 17% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون دوم فصل 7 ریاضی دهم 1 / 12 1) در کنترل کیفیت یک کارخانه، نخستین کالا به تصادف از بین 10 کالای اول انتخاب و سپس هر 10 کالای بعدی، یکی بررسی میشود. این روش نمونهگیری از کدام نوع است؟ 1) تصادفی ساده 2) سیستماتیک 3) طبقهای 4) خوشهای وقتی اعضا با یک قاعدهٔ منظم و فاصلهٔ ثابت (هر 10 کالا) از فهرست انتخاب میشوند، نمونهگیری سیستماتیک است؛ شروع نیز با یک انتخاب تصادفی آغاز شده است. 2 / 12 2) در کدام مورد از «آمار استنباطی» استفاده شده است؟ 1) محاسبهٔ میانگین نمرههای یک کلاس 2) رسم نمودار دایرهای از تعداد اعضای خانوادهها 3) تهیهٔ جدول فراوانی نمرات آزمون 4) برآورد نرخ بیکاری کشور از روی نمونهای از خانوارها آمار استنباطی از دادههای نمونه، دربارهٔ جامعه نتیجهگیری میکند؛ برآورد نرخ بیکاری کل کشور از روی یک نمونه، استنباطی است. سه گزینهٔ دیگر فقط دادهها را خلاصه و نمایش میدهند (توصیفی). 3 / 12 3) کدامیک از متغیرهای زیر کمی گسسته است؟ 1) وزن بستههای یک کالا 2) مدتزمان یک تماس تلفنی 3) تعداد غیبتهای یک دانشآموز 4) دمای هوای یک شهر تعداد غیبتها مقداری شمارشی و صحیح است، پس کمی گسسته؛ وزن، زمان و دما اندازهگیری و پیوستهاند. 4 / 12 4) برای نظرسنجی از دانشآموزان یک مدرسهٔ بزرگ، از هر پایه یک کلاس بهطور تصادفی انتخاب و از همهٔ دانشآموزان همان کلاس نظرسنجی میشود. این روش نمونهگیری از کدام نوع است؟ 1) تصادفی ساده 2) سیستماتیک 3) طبقهای 4) خوشهای در نمونهگیری خوشهای، جامعه به خوشهها (اینجا کلاسها) تقسیم میشود، چند خوشه به تصادف انتخاب و همهٔ اعضای خوشهٔ انتخابشده بررسی میشوند. چون کلِّ کلاسهای انتخابی پرسش شدهاند، روش خوشهای است (نه طبقهای که از هر گروه فقط تعدادی انتخاب میشود). 5 / 12 5) در کدام گزینه، متغیرها به ترتیب «کمی گسسته، کمی پیوسته، کیفی ترتیبی، کیفی اسمی» هستند؟ 1) تعداد خودروهای پارکشده – مصرف سوخت خودرو – درجهٔ نظامی – برند خودرو 2) مصرف سوخت خودرو – تعداد خودروهای پارکشده – درجهٔ نظامی – برند خودرو 3) تعداد خودروهای پارکشده – مصرف سوخت خودرو – برند خودرو – درجهٔ نظامی 4) درجهٔ نظامی – تعداد خودروهای پارکشده – مصرف سوخت خودرو – برند خودرو تعداد خودروها شمارشی (گسسته)؛ مصرف سوخت اندازهگیری (پیوسته)؛ درجهٔ نظامی کیفی با ترتیب (ترتیبی)؛ برند خودرو کیفی بدون ترتیب (اسمی). فقط گزینهٔ 1 این ترتیب را دارد. 6 / 12 6) چه تعداد از متغیرهای زیر کمی پیوسته میباشند؟ سطح تحصیلات – گروه خونی – فاصلهٔ دو نقطه – جمعیّت کشورها – درجهٔ حرارت بدن – شاخص تودهٔ بدنی 1) 1 2) 2 3) 3 4) 4 کمی پیوسته: فاصلهٔ دو نقطه، درجهٔ حرارت بدن و شاخص تودهٔ بدنی (هر سه اندازهگیری با هر دقت دلخواه).سطح تحصیلات کیفی ترتیبی، گروه خونی کیفی اسمی و جمعیّت کشورها کمی گسسته است. پس 3 متغیر پیوسته داریم. 7 / 12 7) گروه A شامل 3 دانشآموز تجربی و 2 ریاضی و گروه B شامل 2 تجربی و 3 ریاضی است. از هر گروه یک نفر به تصادف انتخاب میشود؛ چقدر احتمال دارد دقیقاً یک نفر ریاضی انتخاب شود؟ 1) 13/25 (سیزده بیستوپنجم) 2) 12/25 (دوازده بیستوپنجم) 3) 6/25 (شش بیستوپنجم) 4) 9/25 (نه بیستوپنجم) دو حالت ناسازگار: ریاضی از A و تجربی از B: 4/25 = (2/5) × (2/5)؛ تجربی از A و ریاضی از B: 9/25 = (3/5) × (3/5).مجموع: 13/25 = 4/25 + 9/25. 8 / 12 8) یک سکه پرتاب میکنیم؛ اگر شیر آمد یک تاس پرتاب میشود و اگر خط آمد دو سکهٔ دیگر پرتاب میشود. چقدر احتمال دارد که در کل آزمایش، دقیقاً یک شیر مشاهده شود؟ 1) ¼ 2) ½ 3) 2/3 (دو سوم) 4) ¾ حالت اول: شیر در پرتاب اول (با احتمال ½)؛ در این حالت دقیقاً یک شیر داریم (تاس شیر ندارد): سهم ½.حالت دوم: خط در پرتاب اول (با احتمال ½) و سپس دقیقاً یک شیر از دو سکه (با احتمال ½): سهم ¼ = ½ × ½.مجموع: ¾ = ½ + ¼. 9 / 12 9) پنج نفر بهطور تصادفی در یک ردیف میایستند. چقدر احتمال دارد که دو نفر خاص کنار هم نباشند؟ 1) 2/5 (دو پنجم) 2) ½ 3) 3/5 (سه پنجم) 4) ¾ کل چیدمانها: 120 = 5!کنار هم بودن دو نفر خاص: این دو را یک بسته میگیریم: 48 = 4! × 2پس کنار هم نبودن در 72 = 120 - 48 حالت و احتمال برابر است با 3/5 = 72/120. 10 / 12 10) یک عدد دو رقمی بهطور تصادفی انتخاب میشود. چقدر احتمال دارد که حاصلضرب ارقام آن زوج باشد؟ 1) 5/18 (پنج هجدهم) 2) 13/18 (سیزده هجدهم) 3) 5/9 (پنج نهم) 4) ½ کل عددهای دو رقمی: 90. حاصلضرب فرد است فقط وقتی هر دو رقم فرد باشند: 25 = 5 × 5 حالت.پس حاصلضرب زوج در 65 = 90 - 25 حالت رخ میدهد.احتمال برابر است با 13/18 = 65/90. 11 / 12 11) با ارقام متمایز 0، 1، 2 و 8 یک عدد دو رقمی میسازیم. چقدر احتمال دارد این عدد کوچکتر از 50 باشد ولی مضرب 3 نباشد؟ 1) 1/3 (یک سوم) 2) ½ 3) 2/3 (دو سوم) 4) 5/9 (پنج نهم) عددهای دو رقمی ممکن: 10، 12، 18، 20، 21، 28، 80، 81، 82 یعنی 9 عدد.کوچکتر از 50: شش عدد (10، 12، 18، 20، 21، 28). از اینها مضربهای 3 (یعنی 12، 18، 21) را حذف میکنیم: سه عدد مطلوب (10، 20، 28).پس احتمال برابر است با 1/3 = 3/9. 12 / 12 12) اگر P(A∪B) = 0.8 و P(A∩B) = 0.3 و P(A′) = 0.6 باشد، مقدار P(B) کدام است؟ 1) 0.9 2) 0.7 3) 0.6 4) 0.5 از متمم: P(A) = 1 - P(A′) = 1 - 0.6 = 0.4از رابطهٔ اجتماع: P(A∪B) = P(A) + P(B) - P(A∩B) یعنی 0.8 = 0.4 + P(B) - 0.3پس P(B) = 0.8 - 0.4 + 0.3 = 0.7. امتیاز شما میانگین امتیازها 0% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 4 فیزیک دهم 1 / 15 1) گازی در ظرفی دربسته با حجم ثابت، دمای 300 کلوین و فشار P دارد. اگر دما به 600 کلوین برسد و همزمان حجم به نصف کاهش یابد، فشار نهایی چند برابر P است؟ 1) 2 2) 4 3) 1 4) ½ از رابطهٔ کلی گاز کامل: فشار متناسب است با حاصلضرب دما در عکس حجم.دو برابرشدن دما فشار را دو برابر و نصفشدن حجم باز فشار را دو برابر میکند.پس فشار نهایی 4 برابر P است. 2 / 15 2) گازی در فشار ثابت، دمای 27 درجهٔ سلسیوس و حجم 2 لیتر دارد. اگر دما به 327 درجهٔ سلسیوس برسد، حجم جدید چند لیتر است؟ 1) 2 2) 3 3) 4 4) 8 دمای کلوین: اولیه 300 و نهایی 600. در فشار ثابت، حجم با دمای کلوین نسبت مستقیم دارد (قانون شارل).چون دما دو برابر شده، حجم هم دو برابر میشود: 4 لیتر. 3 / 15 3) در کدام مورد، انتقال گرما عمدتاً با همرفت انجام میشود؟ 1) داغشدن قاشق فلزی درون سوپ 2) رسیدن گرمای خورشید به زمین 3) داغشدن دستهٔ قابلمهٔ فلزی 4) گرمشدن اتاق با رادیاتور بخاری در رادیاتور، هوای گرم سبکشده بالا میرود و هوای سرد جای آن را میگیرد؛ این چرخه یعنی همرفت. گزینههای 1 و 3 رسانش و گزینهٔ 2 تابش است. 4 / 15 4) انتقال گرما از خورشید به زمین و انتقال گرما از سطح زمین به هوای نزدیک آن، بهترتیب به چه روشی صورت میگیرد؟ 1) تابش – همرفت 2) تابش – رسانش 3) همرفت – تابش 4) رسانش – همرفت گرمای خورشید از خلأ و بدون محیط مادی میرسد، پس با تابش است. هوای نزدیک زمین که گرم میشود بالا میرود و جریان هوا تشکیل میشود، پس با همرفت است. 5 / 15 5) در یک ظرف عایق با آب صفر درجه، اگر 12 درصد از آب بر اثر تبخیر سطحی از دست برود، تقریباً چند درصد از آب باقیمانده یخ میزند؟ (گرمای نهان تبخیر 2268000 و گرمای نهان ذوب 336000 ژول بر کیلوگرم) 1) 81 2) 54 3) 27 4) 12 گرمای لازم برای تبخیر 12 درصد جرم، از یخ بستن بقیهٔ آب تأمین میشود.نسبت گرمای تبخیر به ذوب برابر است با 2268000 ÷ 336000 = 6.75.پس درصد یخزده برابر است با 6.75 × 12 = 81 درصد. 6 / 15 6) اگر مقدار گرمایی که m گرم بخار آب 100 درجه میدهد تا به آب 40 درجه تبدیل شود را Q و مقدار گرمایی که همان بخار میدهد تا به آب 20 درجه تبدیل شود را Q' بنامیم، نسبت Q' بر Q کدام است؟ 1) کوچکتر از 1 2) برابر 1 3) نمیتوان اظهارنظر کرد 4) بزرگتر از 1 در هر دو حالت ابتدا بخار میعان میشود (گرمای یکسان)؛ ولی در حالت دوم، آبِ حاصل باید تا دمای پایینتری (20) سرد شود، پس گرمای بیشتری آزاد میکند.بنابراین Q' بزرگتر از Q و نسبت بزرگتر از 1 است. 7 / 15 7) برای تبدیل 1 کیلوگرم بخار آب 100 درجه به آب 50 درجه، چند کیلوژول گرما باید از آن گرفته شود؟ (گرمای نهان تبخیر 2250 کیلوژول بر کیلوگرم و گرمای ویژهٔ آب 4200 ژول بر کیلوگرم-کلوین) 1) 2250 2) 2460 3) 2670 4) 2100 گرمای میعان بخار: 2250000 ژول. گرمای سردشدن آب از 100 به 50: 1 × 4200 × 50 = 210000 ژول.مجموع: 2460000 ژول یعنی 2460 کیلوژول. 8 / 15 8) به یک قطعهٔ فلزی 0.5 کیلوگرمی با گرمای ویژهٔ 400 ژول بر کیلوگرم-کلوین که در دمای 25 درجهٔ سلسیوس است، 20 کیلوژول گرما میدهیم. دمای نهایی چند درجهٔ سلسیوس است؟ 1) 125 2) 105 3) 145 4) 25 افزایش دما برابر است با گرما تقسیم بر حاصلضرب جرم در گرمای ویژه: 20000 ÷ (0.5 × 400) = 20000 ÷ 200 = 100 درجه.پس دمای نهایی 25 + 100 = 125 درجهٔ سلسیوس است. 9 / 15 9) قطعهای یخ با دمای اولیهٔ θ به درون مقدار زیادی آب صفر درجه انداخته میشود. پس از برقراری تعادل، جرم یخ 5 درصد افزایش مییابد. دمای اولیهٔ یخ چند درجهٔ سلسیوس بوده است؟ (گرمای ویژهٔ یخ 2100 و گرمای نهان ذوب 336000 ژول بر کیلوگرم) 1) 8- 2) 10- 3) 16- 4) 4- گرمای آزادشده از یخ بستن 5 درصد جرم (0.05m) برابر است با 0.05m × 336000 = 16800m ژول.این گرما، یخ را از θ به صفر میرساند: m × 2100 × (0 - θ) = 16800mپس θ = -8 درجهٔ سلسیوس. 10 / 15 10) در یک ظرف عایق، 100 گرم یخ صفر درجه به 300 گرم آب 40 درجه اضافه میشود و همهٔ یخ ذوب میشود. دمای تعادل چند درجهٔ سلسیوس است؟ (گرمای ویژهٔ آب 4200 و گرمای نهان ذوب یخ 336000 ژول بر کیلوگرم) 1) 20 2) 10 3) 15 4) 5 گرمای لازم برای ذوب یخ: 0.1 × 336000 = 33600 ژول.معادلهٔ تعادل: 33600 + 0.1 × 4200 × T = 0.3 × 4200 × (40 - T)33600 + 420T = 50400 - 1260T → 1680T = 16800 → T = 10 درجهٔ سلسیوس. 11 / 15 11) یک گرمکن در مدت 5 دقیقه دمای 4 کیلوگرم آب را از 20 به 50 درجهٔ سلسیوس میرساند. همین گرمکن در همان مدت، دمای 2 کیلوگرم آب را از 20 به چند درجه میرساند؟ 1) 60 2) 70 3) 80 4) 90 گرمای دادهشده در هر دو حالت یکسان است: برای 4 کیلوگرم، افزایش 30 درجه، یعنی 4 × 30 = 120.برای 2 کیلوگرم، افزایش دما برابر 120 ÷ 2 = 60 درجه.پس دمای نهایی 20 + 60 = 80 درجهٔ سلسیوس است. 12 / 15 12) در یک لیوان عایق، 200 گرم آب 80 درجه با 100 گرم آب 20 درجه مخلوط میشود. دمای تعادل چند درجهٔ سلسیوس است؟ (از تبادل گرما با ظرف و محیط صرفنظر شود) 1) 50 2) 55 3) 65 4) 60 دمای تعادل، میانگین وزنی است: (200 × 80 + 100 × 20) ÷ (200 + 100) = 18000 ÷ 300 = 60پس دمای تعادل 60 درجهٔ سلسیوس است. 13 / 15 13) اگر بر اثر افزایش دما، مساحت یک ورق 2 درصد افزایش یابد، حجم این ورق چند درصد افزایش مییابد؟ 1) 2 2) 4 3) 6 4) 3 مساحت متناسب با مجذور طول است؛ پس افزایش 2 درصدی مساحت یعنی افزایش طولی حدود 1 درصد.حجم متناسب با مکعب طول است؛ بنابراین حدود 3 درصد زیاد میشود. 14 / 15 14) دمای یک میلهٔ فلزی 50 درجهٔ سلسیوس افزایش مییابد و طول آن 0.1 درصد زیاد میشود. ضریب انبساط طولی این فلز بر حسب درجهٔ سلسیوس کدام است؟ 1) 0.00005 2) 0.00002 3) 0.0002 4) 0.00001 ضریب انبساط طولی برابر است با نسبت افزایش طول به حاصلضرب طول اولیه در تغییر دما.افزایش نسبی طول 0.001 است؛ پس ضریب برابر است با 0.001 ÷ 50 = 0.00002. 15 / 15 15) دماسنجی با درجهبندی یکنواخت در آب و یخ عدد 10 و در بخار آب عدد 90 را نشان میدهد. اگر این دماسنج در یک مایع عدد 42 را نشان دهد، دمای واقعی بر حسب درجهٔ سلسیوس چقدر است؟ 1) 42 2) 50 3) 40 4) 32 بازهٔ بین یخ و بخار در این دماسنج 80 درجه است که معادل 100 درجهٔ سلسیوس است.خوانش 42 یعنی 42 - 10 = 32 درجه بالاتر از یخ.پس دمای واقعی: (32 ÷ 80) × 100 = 40 درجهٔ سلسیوس. امتیاز شما میانگین امتیازها 9% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون شماره دو فصل 4 فیزیک دهم 1 / 15 1) دو دماسنج A و B داریم؛ دماسنج A در آب و یخ عدد 10 و در بخار آب عدد 90 را نشان میدهد و دماسنج B بهترتیب اعداد 20 و 100 را. اگر دماسنج A عدد 50 را نشان دهد، دماسنج B چه عددی نشان میدهد؟ 1) 55 2) 60 3) 65 4) 70 خوانش 50 در A یعنی 40 درجه بالاتر از یخ از بازهٔ 80 تایی: کسر = 40/80 = 0.5پس B هم باید نصف بازهٔ خود را نشان دهد: 20 + 0.5 × 80 = 60. 2 / 15 2) دو میلهٔ فلزی داریم که ضریب انبساط طولی اولی 2 برابر دومی است. اگر در دمای صفر، میلهٔ اول 30cm باشد، میلهٔ دوم چند cm است تا اختلاف طول دو میله با تغییر دما ثابت بماند؟ 1) 15 2) 45 3) 60 4) 90 ثابتماندن اختلاف طول یعنی افزایش طول دو میله برابر باشد: L₁ × α₁ = L₂ × α₂با α₁ = 2α و α₂ = α: 30 × 2α = L₂ × αپس L₂ = 60cm. 3 / 15 3) دو میله به طولهای 20 و 30cm با ضریبهای انبساط α و 2α به هم جوش دادهشدهاند. اگر دما 100 درجهٔ سلسیوس افزایش یابد و طول کل 0.08cm زیاد شود، α کدام است؟ 1) 0.00001 2) 0.00002 3) 0.00004 4) 0.000005 افزایش طول کل: 100 × α × 20 + 100 × 2α × 30 = 2000α + 6000α = 8000αپس 8000α = 0.08 → α = 0.00001. 4 / 15 4) 100 گرم آب 10 درجه، 100 گرم آب 30 درجه و 200 گرم آب 50 درجه در یک ظرف عایق مخلوط میشوند. دمای تعادل چند درجهٔ سلسیوس است؟ 1) 30 2) 40 3) 35 4) 45 دمای تعادل، میانگین وزنی جرمهاست: (100 × 10 + 100 × 30 + 200 × 50) ÷ (100 + 100 + 200) = 14000 ÷ 400 = 35پس دمای تعادل 35 درجهٔ سلسیوس است. 5 / 15 5) درون کرهای فلزی به شعاع 2cm و جرم 81g حفرهای ایجاد شده است. این کره را در روغن فرو میبریم و روغن از روزنهای ریز حفره را پر میکند. اگر چگالی فلز 2.7 و چگالی روغن 0.8 گرم بر سانتیمتر مکعب باشد، جرم روغن درون حفره چند گرم است؟ (π = 3) 1) 1.6 2) 2 3) 3.2 4) 4 حجم کل کره: (4/3) × 3 × 8 = 32 سانتیمتر مکعب.حجم فلز: 81 ÷ 2.7 = 30 سانتیمتر مکعب.حجم حفره: 32 - 30 = 2 سانتیمتر مکعب؛ پس جرم روغن 0.8 × 2 = 1.6 گرم. 6 / 15 6) کدام عبارت دربارهٔ انتقال گرما به روش تابش نادرست است؟ 1) برای انتقال به محیط مادی نیاز ندارد. 2) آهنگ آن به رنگ سطح و دمای جسم بستگی دارد. 3) همهٔ اجسام در هر دمایی تابش میکنند. 4) در تابش، گرما فقط از جسم گرمتر به جسم سردتر منتقل میشود. هر دو جسم بهطور همزمان به یکدیگر تابش میکنند؛ فقط انتقال خالص از گرمتر به سردتر است. پس عبارت 4 نادرست است و سه عبارت دیگر درستاند. 7 / 15 7) کدامیک از گزینههای زیر نادرست است؟ 1) جامدهای بیشکل (آمورف) در اثر سردشدن سریع مایع بهوجود میآیند. 2) فاصلهٔ ذرات سازندهٔ مایع و جامد تقریباً یکسان و در حدود یک آنگستروم است. 3) علت تراکمناپذیری مایعها، نیروی دافعهٔ بین مولکولها در فاصلهٔ کم است. 4) اثر مویرگی در لولههای با قطر داخلی بزرگتر، بهتر دیده میشود. اثر مویرگی در لولههای باریکتر بهتر دیده میشود، نه بزرگتر؛ پس گزینهٔ 4 نادرست است. گزینههای 1 تا 3 همگی درستاند. 8 / 15 8) گازی در استوانهٔ پیستوندار دارد. اگر دمای مطلق گاز دو برابر و همزمان حجم آن نیز دو برابر شود، فشار گاز چه تغییری میکند؟ 1) تغییر نمیکند 2) 2 برابر میشود 3) 4 برابر میشود 4) نصف میشود از رابطهٔ کلی گاز کامل، فشار متناسب است با نسبت دما به حجم.دوبرابرشدن دما فشار را دوبرابر و دوبرابرشدن حجم فشار را نصف میکند؛ این دو اثر یکدیگر را خنثی میکنند.پس فشار تغییر نمیکند. 9 / 15 9) کالوریمتری در دمای 20 درجهٔ سلسیوس با 100 گرم آب 20 درجه دارد. اگر 100 گرم آب 80 درجه به آن اضافه کنیم، دمای تعادل 45 درجه میشود. ظرفیت گرمایی کالوریمتر چند ژول بر کلوین است؟ (گرمای ویژهٔ آب 4200) 1) 100 2) 168 3) 200 4) 420 گرمای دادهشده از آب گرم: 0.1 × 4200 × 35 = 14700 ژول.گرمای گرفتهشده توسط آب سرد: 0.1 × 4200 × 25 = 10500 ژول.مابقی به کالوریمتر رسیده: 14700 - 10500 = 4200 ژول که برابر است با C × 25.پس C = 168 ژول بر کلوین. 10 / 15 10) بر اثر افزایش دما، مساحت یک حلقهٔ فلزی 2 درصد افزایش مییابد. محیط این حلقه تقریباً چند درصد زیاد میشود؟ 1) 2 2) 4 3) 1 4) 0.5 مساحت متناسب با مجذور شعاع (یا طول) است؛ پس افزایش 2 درصدی مساحت یعنی افزایش طولی حدود 1 درصد.محیط نیز متناسب با طول است؛ پس حدود 1 درصد زیاد میشود. 11 / 15 11) 100 گرم یخ صفر درجه به 200 گرم آب 30 درجه در یک ظرف عایق اضافه میشود. چه کسری از یخ ذوب میشود؟ (گرمای ویژهٔ آب 4200 و گرمای نهان ذوب 336000 ژول بر کیلوگرم) 1) ½ 2) ¾ 3) ¼ 4) همهٔ یخ ذوب میشود بیشینهٔ گرمای قابلانتقال (سردشدن آب تا صفر): 0.2 × 4200 × 30 = 25200 ژول.جرم یخ ذوبشده: 25200 ÷ 336000 = 0.075 کیلوگرم یعنی 75 گرم.پس ¾ یخ ذوب میشود و دمای تعادل صفر است. 12 / 15 12) 10 گرم بخار آب 100 درجه به 100 گرم یخ صفر درجه در ظرف عایق داده میشود. دمای نهایی چند درجهٔ سلسیوس است؟ (گرمای نهان تبخیر 2250000 و گرمای نهان ذوب 336000 ژول بر کیلوگرم) 1) 10 2) 20 3) 5 4) 0 گرمای آزادشده از میعان بخار و سردشدن آبِ حاصل تا صفر: 0.01 × 2250000 + 0.01 × 4200 × 100 = 22500 + 4200 = 26700 ژول.این گرما حدود 79.5 گرم یخ را ذوب میکند که کمتر از 100 گرم است؛ پس یخ باقی میماند.بنابراین دمای نهایی صفر درجهٔ سلسیوس است. 13 / 15 13) یک گرمکن با توان ثابت، 1 کیلوگرم آب را از 10 به 60 درجهٔ سلسیوس در 200 ثانیه میرساند. همان گرمکن در 200 ثانیه، دمای 2 کیلوگرم آب 10 درجه را به چند درجه میرساند؟ 1) 45 2) 60 3) 35 4) 85 گرمای دادهشده در هر دو حالت یکسان است: برای 1 کیلوگرم، افزایش 50 درجه، یعنی 1 × 50 = 50.برای 2 کیلوگرم، افزایش دما برابر 50 ÷ 2 = 25 درجه.پس دمای نهایی 10 + 25 = 35 درجهٔ سلسیوس است. 14 / 15 14) دو جسم همجرم با گرمای ویژههای c و 2c بهترتیب در دمای 80 و 20 درجهٔ سلسیوس در یک ظرف عایق قرار میگیرند. دمای تعادل چند درجهٔ سلسیوس است؟ 1) 50 2) 40 3) 45 4) 60 تعادل گرمایی: ظرفیتها c و 2c (جرم یکسان).معادله: c × (80 - T) = 2c × (T - 20)با حل: 80 - T = 2T - 40 → 3T = 120 → T = 40 درجهٔ سلسیوس. 15 / 15 15) برای ذوب کامل 0.5 کیلوگرم یخ صفر درجه و رساندن آب حاصل به 50 درجهٔ سلسیوس، چند کیلوژول گرما لازم است؟ (گرمای نهان ذوب 336000 و گرمای ویژهٔ آب 4200 ژول بر کیلوگرم) 1) 273 2) 168 3) 378 4) 2730 گرمای ذوب: 0.5 × 336000 = 168000 ژول.گرمای گرمکردن آب تا 50 درجه: 0.5 × 4200 × 50 = 105000 ژول.مجموع: 273000 ژول یعنی 273 کیلوژول. امتیاز شما میانگین امتیازها 33% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 2 شیمی دهم 1 / 25 1) کدام عبارت نادرست است؟ 1) در شرایط STP، حجم 10 گرم CO با حجم 10 گرم N₂ برابر است. 2) جرم 0.25 مول پروپان (C₃H₈) برابر 11 گرم است. 3) 16 گرم CH₄ حدود 6.02×10²³ مولکول دارد. 4) در شرایط یکسان، حجم 0.5 مول O₂ کمتر از حجم 0.5 مول O₃ است. حجم گاز در شرایط یکسان فقط به تعداد مول بستگی دارد نه نوع گاز؛ پس 0.5 مول از هر دو گاز حجم برابر دارند و عبارت 4 نادرست است.عبارت 1 درست است (هر دو 28 گرم بر مول)، عبارت 2 درست است (0.25 × 44 = 11) و عبارت 3 درست است (16 گرم یعنی 1 مول). 2 / 25 2) در کدام ترکیب، نسبت تعداد الکترونهای ناپیوندی به پیوندی بزرگتر است؟ 1) CO₂ 2) PCl₃ 3) CCl₄ 4) SO₂ CO₂: نسبت 1 (4 و 4). CCl₄: نسبت 3 (12 و 4). SO₂: نسبت 2 (6 و 3). PCl₃: پیوندی 3 و ناپیوندی 10 یعنی نسبت حدود 3.3.پس بزرگترین نسبت مربوط به PCl₃ است. 3 / 25 3) نام ترکیب P₄O₆ و تعداد کل اتمهای آن بهترتیب کدام است؟ 1) تترافسفر هگزااکسید – 10 2) تترافسفر هگزااکسید – 6 3) فسفر هگزااکسید – 10 4) فسفر (IV) اکسید – 6 با پیشوندهای یونانی: 4 اتم فسفر (تترا) و 6 اتم اکسیژن (هگزا) یعنی تتrafosفر هگزااکسید. مجموع اتمها 4 + 6 = 10 است. 4 / 25 4) چند مورد از نامگذاریهای زیر نادرست است؟ Cu₂O: مس (II) اکسید NO₂: مونونیتروژن دیاکسید CrF₂: کروم (II) فلورید CaF₂: کلسیم فلورید 1) 1 2) 3 3) 4 4) 2 Cu₂O باید مس (I) اکسید باشد (نادرست). برای NO₂ واژهٔ «مونو» برای اتم اول بهکار نمیرود و نام درست، نیتروژن دیاکسید است (نادرست). دو مورد آخر درستاند. پس 2 نامگذاری نادرست است. 5 / 25 5) چند مورد از مطالب زیر دربارهٔ تقطیر جز به جز هوای مایع درست است؟ نیتروژن پیش از اکسیژن از ستون جدا میشود. اکسیژن بهدلیل نقطهٔ جوش بالاتر در ته ستون جمع میشود. اساس جداسازی، تفاوت در نقطهٔ جوش گازهاست. آرگون پیش از نیتروژن از ستون خارج میشود. 1) 4 2) 3 3) 2 4) 1 سه عبارت اول درستاند. عبارت آخر نادرست است؛ نیتروژن با نقطهٔ جوش حدود -196 درجه، نخستین گازی است که خارج میشود و آرگون بعد از آن است. پس 3 مورد درست است. 6 / 25 6) چند مورد از موارد زیر دربارهٔ اوزون نادرست است؟الف) شمار جفت الکترونهای پیوندی و ناپیوندی در اوزون بیشتر از اکسیژن است.ب) جرم مولی اوزون بیشتر از اکسیژن است و پایداری آن نیز بیشتر است.پ) اوزون هم در استراتوسفر و هم در تروپسفر وجود دارد و در هر دو لایه آلاینده و مضر است.ت) اوزون در ضدعفونیکردن آب و هوا کاربرد دارد. 1) 3 2) 4 3) 2 4) 0 الف درست است (اوزون 3 پیوندی و 6 ناپیوندی در برابر 2 و 4). ب نادرست است (پایداری اوزون کمتر است). پ نادرست است (اوزون استراتوسفر مفید است). ت درست است.پس 2 مورد نادرست است. 7 / 25 7) چند مورد از مطالب زیر درست است؟الف) به هر یک از شکلهای مولکولی یا بلوری یک عنصر، آلوتروپ گفته میشود.ب) اوزون نسبت به اکسیژن راحتتر به مایع تبدیل میشود و مایع آن آبیرنگ است.پ) لایهٔ اوزون به منطقهای از استراتوسفر با غلظت بالاتر اوزون گفته میشود.ت) اوزون از اکسیژن پایدارتر است. 1) 3 2) 1 3) 2 4) 4 عبارتهای الف، ب و پ درستاند. عبارت ت نادرست است؛ اوزون ناپایدارتر از اکسیژن است و بههمین دلیل واکنشپذیری بیشتری دارد. پس 3 مورد درست است. 8 / 25 8) واکنشهای زیر تشکیل اوزون تروپسفری را نشان میدهند. کدام عبارت نادرست است؟ N₂ + O₂ → NO (I NO + O₂ → NO₂ (II NO₂ + O₂ → O₃ + NO (III 1) گاز NO₂ در این فرایند نقش کاتالیزگر دارد. 2) واکنش I در حضور رعدوبرق و واکنش III در حضور نور خورشید انجام میشود. 3) گاز NO₂ رنگ قهوهای دارد. 4) با جمع واکنشها، NO حذف میشود و در مجموع، اکسیژن به اوزون تبدیل میشود. NO در واکنش II مصرف و در واکنش III دوباره تولید میشود؛ پس NO کاتالیزگر و NO₂ یک واسطه است. بنابراین عبارت 1 نادرست است. عبارتهای 2 تا 4 درستاند. 9 / 25 9) در کدام واکنش، پس از موازنه، مجموع ضرایب استوکیومتری واکنشدهندهها با مجموع ضرایب فرآوردهها برابر است؟ 1) MnO₂ + HCl → MnCl₂ + Cl₂ + H₂O 2) C₆H₆ + O₂ → CO₂ + H₂O 3) H₂S + Cl₂ + H₂O → H₂SO₄ + HCl 4) H₂ + O₂ → H₂O گزینهٔ 3: H₂S + 4Cl₂ + 4H₂O → H₂SO₄ + 8HCl؛ واکنشدهندهها 1 + 4 + 4 = 9 و فرآوردهها 1 + 8 = 9. برابرند.گزینهٔ 1: مجموع 5 در برابر 4؛ گزینهٔ 2: مجموع 17 در برابر 18؛ گزینهٔ 4: مجموع 3 در برابر 2. 10 / 25 10) مجموع ضرایب مواد در دو طرف واکنش زیر، پس از موازنه، کدام است؟KOH + KMnO₄ → K₂MnO₄ + H₂O + O₂ 1) 9 2) 15 3) 11 4) 14 واکنش موازنهشده: 4KOH + 4KMnO₄ → 4K₂MnO₄ + 2H₂O + O₂بررسی اکسیژن: سمت چپ 4 + 16 = 20 و سمت راست 16 + 2 + 2 = 20.مجموع ضرایب: 4 + 4 + 4 + 2 + 1 = 15. 11 / 25 11) پس از نیتروژن و اکسیژن، کدام گاز بیشترین درصد حجمی را در هوای خشک دارد؟ 1) کربن دیاکسید 2) آرگون 3) نئون 4) هلیم آرگون با حدود 0.93 درصد حجمی، سومین گاز فراوان هوای خشک است و درصد آن از کربن دیاکسید (حدود 0.04 درصد) بسیار بیشتر است. 12 / 25 12) فرمول شیمیایی «آهن (III) اکسید» و «دینیتروژن پنتااکسید» بهترتیب کدام است؟ 1) FeO و N₂O₅ 2) Fe₂O₃ و N₂O₅ 3) Fe₂O₃ و NO₂ 4) Fe₃O₂ و N₅O₂ آهن (III) یعنی بار 3+ که با اکسید 2- ترکیب میشود: Fe₂O₃.دینیتروژن پنتااکسید یعنی دو نیتروژن و پنج اکسیژن: N₂O₅. 13 / 25 13) در کدام بخش جو، دما با افزایش ارتفاع افزایش مییابد؟ 1) استراتوسفر 2) تروپسفر 3) نزدیک سطح زمین 4) تمام لایههای جو در استراتوسفر، جذب پرتو فرابنفش توسط اوزون باعث گرمشدن هوا میشود؛ بنابراین دما با ارتفاع زیاد میشود. در تروپسفر برعکس، دما کاهش مییابد. 14 / 25 14) در ساختار لوویس مولکول COCl₂ (فسژن)، چند جفت الکترون پیوندی و چند جفت الکترون ناپیوندی وجود دارد؟ 1) 3 پیوندی – 8 ناپیوندی 2) 4 پیوندی – 6 ناپیوندی 3) 3 پیوندی – 6 ناپیوندی 4) 4 پیوندی – 8 ناپیوندی کربن با اکسیژن پیوند دوتایی و با هر کلر یک پیوند یگانه دارد: جمعاً 4 جفت پیوندی. جفتهای ناپیوندی: اکسیژن 2 و هر کلر 3 یعنی 2 + 3 + 3 = 8 جفت. 15 / 25 15) میل ترکیبی کربن مونوکسید با هموگلوبین، حدود چند برابر اکسیژن است؟ 1) 20 2) 700 3) 200 4) 2000 CO حدود 200 برابر بیشتر از O₂ با هموگلوبین ترکیب میشود؛ به همین دلیل حتی مقدار کم آن مانع اکسیژنرسانی به بدن میشود و سمی است. 16 / 25 16) کدام عبارت دربارهٔ اوزون درست است؟ 1) اوزون تروپسفری برای سلامت انسان مفید است. 2) اوزون مولکولی پایدارتر از اکسیژن در همهٔ لایههاست. 3) مولکول اوزون از سه اتم اکسیژن ساخته شده و در استراتوسفر پرتو فرابنفش را جذب میکند. 4) اوزون با افزایش کربن دیاکسید هوا تجزیه میشود. اوزون O₃ است و در استراتوسفر، پرتو فرابنفش را جذب میکند (گزینهٔ 3 درست). اوزون تروپسفری آلاینده و مضر است (رد 1) و گزینههای 2 و 4 نیز نادرستاند. 17 / 25 17) چند مورد از عبارتهای زیر نادرست است؟ حدود 78 درصد حجم هوای خشک را نیتروژن تشکیل میدهد. درصد آرگون در هوا بیشتر از کربن دیاکسید است. درصد بخار آب در هوا همواره ثابت و حدود 1 درصد است. اوزون استراتوسفر پرتو فرابنفش را جذب میکند. 1) 2 2) 1 3) 3 4) 4 فقط عبارت سوم نادرست است؛ مقدار بخار آب در هوا متغیر است و به شرایط جغرافیایی و آبوهوایی بستگی دارد. سه عبارت دیگر درستاند. پس 1 مورد نادرست است. 18 / 25 18) چند مورد از عبارتهای زیر دربارهٔ سوختن درست است؟ در سوختن کامل، CO₂ و بخار آب تولید میشود. سوختن ناقص بهدلیل کمبود اکسیژن رخ میدهد. رنگ زرد شعله ناشی از ذرههای دوده و سوختن ناقص است. انرژی فرآوردههای سوختن بیشتر از انرژی سوخت است. 1) 4 2) 3 3) 2 4) 1 سه عبارت اول درستاند. عبارت آخر نادرست است؛ زیرا سوختن گرماده است و فرآوردهها انرژی کمتری از واکنشدهندهها دارند. پس 3 عبارت درست است. 19 / 25 19) در کدام گزینه، گازها بهترتیب با کاربردهای «پرکردن بادکنک – لامپهای نئون قرمز-نارنجی – محافظ در جوشکاری – تولید آمونیاک» درست تطبیق داده شدهاند؟ 1) هلیم – نئون – آرگون – نیتروژن 2) هلیم – آرگون – نئون – نیتروژن 3) هیدروژن – نئون – آرگون – اکسیژن 4) هلیم – نئون – نیتروژن – آرگون هلیم برای بادکنک (سبک و ناایمننبودن)، نئون برای لامپهای قرمز-نارنجی، آرگون بهعنوان گاز محافظ در جوشکاری و نیتروژن برای تولید آمونیاک بهکار میرود. فقط گزینهٔ 1 این ترتیب را دارد. 20 / 25 20) چند مورد از ویژگیهای زیر مربوط به کربن مونوکسید است؟ بیرنگ، بیبو و سمی دارای پیوند سهگانه بین کربن و اکسیژن میل ترکیبی زیاد با هموگلوبین فرآوردهٔ سوختن کامل کربن دارای بوی تند و محرک 1) 2 2) 4 3) 3 4) 5 CO بیرنگ و بیبو و سمی است، پیوند سهگانه دارد و میل ترکیبی آن با هموگلوبین بسیار بیشتر از اکسیژن است. ولی CO فرآوردهٔ سوختن ناقص است (نه کامل) و بوی تند هم ندارد. پس 3 ویژگی مربوط است. 21 / 25 21) در ساختار لوویس چند تا از مولکولهای زیر، نسبت جفت الکترونهای ناپیوندی به پیوندی برابر 2 است؟CO₂ – SO₂ – O₃ – CS₂ – CH₂O 1) 1 2) 3 3) 4 4) 2 CO₂ و CS₂ (با دو پیوند دوتایی): 4 جفت پیوندی و 4 جفت ناپیوندی، نسبت 1.CH₂O: 4 جفت پیوندی و 2 جفت ناپیوندی، نسبت 0.5.SO₂ و O₃ (یک پیوند دوتایی و یک یگانه): 3 جفت پیوندی و 6 جفت ناپیوندی، نسبت 2.پس 2 مولکول شرط را دارند. 22 / 25 22) چند مورد از نامگذاریهای زیر نادرست است؟ CuO: مس (I) اکسید MgCl₂: منیزیم (II) کلرید FeCl₂: آهن (II) کلرید N₂O₄: دینیتروژن تترااکسید SO₃: گوگرد تریاکسید 1) 2 2) 3 3) 1 4) 4 CuO باید مس (II) اکسید باشد (نادرست). برای منیزیم که فلزی با بار ثابت است، عدد رومی نوشته نمیشود (نادرست). سه مورد دیگر درستاند. پس 2 نامگذاری نادرست است. 23 / 25 23) چند مورد از نامگذاریهای زیر درست است؟ N₂O₅: دینیتروژن پنتااکسید Al₂O₃: آلومینیم اکسید CS₂: کربن دیسولفید MnO: منیزیم اکسید SiO₂: سیلیکات 1) 2 2) 4 3) 3 4) 5 سه مورد اول درستاند. MnO منگنز (II) اکسید است (نه منیزیم) و SiO₂ سیلیسیم دیاکسید است (نه سیلیکات). پس 3 نامگذاری درست است. 24 / 25 24) چند مورد از عبارتهای زیر نادرست است؟ الف) با افزایش ارتفاع در تروپسفر، چگالی گازها و دما کاهش مییابد. ب) بهازای هر 10⁵cm افزایش ارتفاع در تروپسفر، دما حدود 6 درجهٔ سلسیوس کاهش مییابد. پ) در ارتفاع 25 تا 50 کیلومتری از سطح زمین، لایهٔ اوزون قرار دارد و پرتو فرابنفش را جذب میکند. ت) دمای استراتوسفر با افزایش ارتفاع کاهش مییابد. 1) 1 2) 2 3) 3 4) 4 عبارتهای الف، ب و پ درستاند. عبارت ت نادرست است؛ زیرا در استراتوسفر با افزایش ارتفاع، دما افزایش مییابد (بهدلیل جذب پرتو فرابنفش توسط اوزون). پس فقط 1 مورد نادرست است. 25 / 25 25) اگر دمای هوای سطح زمین 20 درجهٔ سلسیوس باشد، دمای هوا در ارتفاع 5 کیلومتری تروپسفر چند کلوین است؟ (بهازای هر کیلومتر افزایش ارتفاع، حدود 6 درجه کاهش دما) 1) 253 2) 263 3) 273 4) 283 کاهش دما: 5 × 6 = 30 درجه؛ پس دمای هوا 20 - 30 = -10 درجهٔ سلسیوس است.برای تبدیل به کلوین، 273 واحد اضافه میکنیم: -10 + 273 = 263 کلوین. امتیاز شما میانگین امتیازها 0% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون شماره دو فصل 2 شیمی دهم 1 / 25 1) چند مورد درست است؟الف) فشار هوا در همهٔ جهتها یکسان وارد میشود.ب) با افزایش ارتفاع، فشار هوا کاهش مییابد.ج) در ارتفاعات، هوا رقیقتر است.د) دمای تروپسفر با افزایش ارتفاع کاهش مییابد. 1) 2 2) 3 3) 1 4) 4 هر چهار عبارت درستاند؛ اینها از ویژگیهای اساسی جو و تروپسفر هستند. 2 / 25 2) دلیل اصلی خطرناکبودن CO نسبت به CO₂ کدام است؟ 1) چگالی بیشتر CO 2) رنگ و بوی تند CO 3) تولید اسید در خون توسط CO 4) پیوند قوی CO با هموگلوبین و جلوگیری از اکسیژنرسانی CO با میل ترکیبی بسیار بالا به هموگلوبین میچسبد و مانع حمل اکسیژن میشود؛ این دلیل اصلی سمیت آن است. 3 / 25 3) کدام گاز از عوامل اصلی باران اسیدی است؟ 1) SO₂ 2) CO 3) CH₄ 4) O₃ SO₂ (و اکسیدهای نیتروژن) با آب باران ترکیب و اسید تولید میکنند؛ CO و CH₄ چنین نقشی ندارند. 4 / 25 4) چند مورد درست است؟الف) توسعهٔ پایدار هزینهٔ محیطزیستی را در نظر میگیرد.ب) میانگین دمای زمین در سدهٔ گذشته تقریباً ثابت بوده است.ج) افزایش CO₂ سطح آب دریاها را بالا میبرد.د) عامل اصلی گرمایش جهانی SO₂ است. 1) 2 2) 3 3) 1 4) 4 عبارتهای الف و ج درست و ب و د نادرستاند (دمای زمین افزایش یافته و عامل اصلی گرمایش، CO₂ است). پس 2 مورد درست است. 5 / 25 5) کدام مورد با اصول شیمی سبز سازگار نیست؟ 1) پلیمرهای زیستتخریبپذیر 2) استفاده از بنزین سربدار 3) سوختهای زیستی 4) حلالهای غیرسمی بنزین سربدار آلاینده است و با شیمی سبز در تضاد؛ سه گزینهٔ دیگر سازگارند. 6 / 25 6) در شرایط یکسان، کدام گاز حجم 2.24L را با جرم بیشتر پر میکند؟ 1) CO₂ 2) O₂ 3) CH₄ 4) CO حجم برابر یعنی مول برابر (0.1 مول)؛ پس جرم بیشتر مربوط به بزرگترین جرم مولی یعنی CO₂ (44 گرم بر مول) است. 7 / 25 7) حجم 1.4 گرم گاز N₂ در STP و تعداد مولکولهای آن بهترتیب کدام است؟ 1) 2.24L و 6.02×10²² 2) 1.12L و 3.01×10²² 3) 1.12L و 6.02×10²² 4) 2.24L و 3.01×10²² تعداد مول: 1.4 ÷ 28 = 0.05 مولحجم: 0.05 × 22.4 = 1.12 لیترتعداد مولکول: 0.05 × 6.02×10²³ = 3.01×10²² 8 / 25 8) در واکنش موازنهشدهٔ C₄H₁₀ + O₂ → CO₂ + H₂O، بزرگترین ضریب کدام است؟ 1) 13 2) 10 3) 8 4) 2 2C₄H₁₀ + 13O₂ → 8CO₂ + 10H₂Oبزرگترین ضریب 13 (مربوط به O₂) است. 9 / 25 9) در کدام واکنش، پس از موازنه، مجموع ضرایب فرآوردهها بیشتر از واکنشدهندههاست؟ 1) 2H₂S + 3O₂ → 2SO₂ + 2H₂O 2) CH₄ + 2O₂ → CO₂ + 2H₂O 3) 2C₆H₆ + 15O₂ → 12CO₂ + 6H₂O 4) N₂ + 3H₂ → 2NH₃ در گزینهٔ 3، واکنشدهندهها 2 + 15 = 17 و فرآوردهها 12 + 6 = 18 است.گزینهٔ 1: 5 در برابر 4؛ گزینهٔ 2: 3 در برابر 3؛ گزینهٔ 4: 4 در برابر 2. 10 / 25 10) مجموع ضرایب واکنش موازنهشدهٔ C₆H₆ + O₂ → CO₂ + H₂O کدام است؟ 1) 33 2) 35 3) 37 4) 30 2C₆H₆ + 15O₂ → 12CO₂ + 6H₂Oمجموع ضرایب: 2 + 15 + 12 + 6 = 35. 11 / 25 11) در کدام مولکول نسبت جفتهای ناپیوندی به پیوندی برابر 1 است؟ 1) SO₂ 2) O₃ 3) CO₂ 4) CH₂O CO₂ دارای 4 جفت پیوندی و 4 جفت ناپیوندی است؛ نسبت 1.(SO₂ و O₃ نسبت 2 و CH₂O نسبت 0.5 دارند) 12 / 25 12) فرمول «کروم (III) اکسید» و «دینیتروژن تترااکسید» بهترتیب کدام است؟ 1) CrO و N₂O₄ 2) Cr₂O₃ و NO₂ 3) Cr₃O₂ و N₄O₂ 4) Cr₂O₃ و N₂O₄ کروم (III) با اکسید: Cr₂O₃؛ دینیتروژن تترااکسید: N₂O₄. 13 / 25 13) چند نامگذاری درست است؟الف) Fe₂O₃: آهن (III) اکسیدب) PCl₅: فسفر پنتاکلریدج) CuCl: مس (I) کلریدد) CaO: کلسیم (II) اکسیده) SO₂: گوگرد دیاکسید 1) 3 2) 4 3) 5 4) 2 چهار مورد درستاند؛ CaO را باید کلسیم اکسید نوشت (بدون عدد رومی، چون کلسیم بار ثابت دارد). پس 4 نامگذاری درست است. 14 / 25 14) چند مورد درست است؟الف) اوزون آلوتروپ اکسیژن است.ب) مولکول اوزون خمیده است.ج) در استراتوسفر، اوزون با اکسیژن در تعادل است.د) اوزون تروپسفری برای سلامت مفید است. 1) 2 2) 4 3) 3 4) 1 سه عبارت اول درستاند و عبارت آخر نادرست (اوزون تروپسفری آلاینده است). پس 3 مورد درست است. 15 / 25 15) در زنجیرهٔ تشکیل اوزون تروپسفری (N₂ + O₂ → NO؛ NO + O₂ → NO₂؛ NO₂ + O₂ → O₃ + NO)، کدام گونه کاتالیزگر و کدام واسطه است؟ 1) کاتالیزگر NO₂ – واسطه NO 2) هر دو کاتالیزگر 3) هر دو واسطه 4) کاتالیزگر NO – واسطه NO₂ NO ابتدا تولید و سپس مصرف و دوباره تولید میشود (کاتالیزگر)؛ NO₂ در میان راه ساخته و مصرف میشود (واسطه). 16 / 25 16) در ساختار لوویس O₃، چند جفت الکترون پیوندی و چند جفت ناپیوندی وجود دارد؟ 1) 2 و 6 2) 3 و 4 3) 4 و 6 4) 3 و 6 اوزون یک پیوند دوتایی و یک یگانه دارد (3 جفت پیوندی) و جمعاً 6 جفت ناپیوندی (2 روی هر اکسیژن کناری و 1 روی اکسیژن مرکزی). 17 / 25 17) عامل اصلی اسیدیشدن اقیانوسها کدام گاز است و چه تاثیری بر pH آب دارد؟ 1) CO₂ – کاهش pH 2) CO₂ – افزایش pH 3) O₂ – کاهش pH 4) N₂ – افزایش pH حلشدن CO₂ در آب، اسید کربنیک میسازد و pH را کاهش میدهد. 18 / 25 18) کدام عبارت دربارهٔ CO درست است؟ 1) فرآوردهٔ سوختن کامل است 2) بوی تند و محرک دارد 3) میل ترکیبی آن با هموگلوبین حدود 200 برابر اکسیژن است 4) چگالی آن بسیار بیشتر از هواست CO فرآوردهٔ سوختن ناقص، بیبو و سمی است و بهدلیل میل ترکیبی بسیار زیاد با هموگلوبین (حدود 200 برابر اکسیژن)، خطرناک است. 19 / 25 19) در سوختن کامل CH₄، نسبت ضریب O₂ به ضریب CO₂ در واکنش موازنهشده کدام است؟ 1) 1 2) 2 3) 3 4) 4 CH₄ + 2O₂ → CO₂ + 2H₂O؛ نسبت ضریب اکسیژن (2) به کربن دیاکسید (1) برابر 2 است. 20 / 25 20) کدام تطبیق گاز و کاربرد نادرست است؟ 1) هلیم – بادکنک 2) نئون – لامپ تبلیغاتی 3) آرگون – تولید آمونیاک 4) نیتروژن – کود شیمیایی آمونیاک از نیتروژن ساخته میشود نه آرگون؛ آرگون برای جوشکاری و لامپ است. پس گزینهٔ 3 نادرست است. 21 / 25 21) در تقطیر جز به جز هوای مایع، دومین گازی که جدا میشود و دلیل اصلی جداسازی بهترتیب کداماند؟ 1) آرگون – تفاوت نقطهٔ جوش 2) اکسیژن – تفاوت چگالی 3) آرگون – تفاوت چگالی 4) نیتروژن – تفاوت نقطهٔ جوش ابتدا نیتروژن (جوش -196)، سپس آرگون (-186) و آخر اکسیژن (-183) خارج میشود؛ اساس جداسازی تفاوت نقطهٔ جوش است. 22 / 25 22) در لایههای بالای جو، کدام یونها وجود دارند؟ 1) فقط O₂⁺ 2) فقط N₂⁺ و O⁺ 3) فقط O₂⁺ و N₂⁺ 4) هر سه یون O₂⁺، N₂⁺ و O⁺ در لایههای بالا بر اثر تابش، هر سه یون O₂⁺ و N₂⁺ و O⁺ تشکیل میشود. 23 / 25 23) در نمونهای هوای خشک شامل 200 مولکول، تقریباً چند مولکول نیتروژن و چند اتم آرگون وجود دارد؟ 1) 156 و 2 2) 160 و 4 3) 156 و 4 4) 140 و 2 نیتروژن حدود 78٪ یعنی 200 × 0.78 = 156 مولکول؛ آرگون حدود 1٪ یعنی 200 × 0.01 = 2 اتم. 24 / 25 24) دمای تروپسفر از رابطهٔ T = 15 - 6h پیروی میکند (h بر حسب km). در ارتفاع چند کیلومتری دما برابر 258K است؟ 1) 3 2) 4 3) 5 4) 6 258K یعنی -15 درجهٔ سلسیوس.معادله: 15 - 6h = -15 → 6h = 30 → h = 5 کیلومتر. 25 / 25 25) اگر دمای سطح زمین 20 درجهٔ سلسیوس باشد، در ارتفاع چند کیلومتری تروپسفر دما به 233K میرسد؟ 1) 6 2) 10 3) 8 4) 12 233K یعنی -40 درجهٔ سلسیوس؛ کاهش لازم: 20 - (-40) = 60 درجه.با کاهش 6 درجه بر کیلومتر، ارتفاع برابر است با 60 ÷ 6 = 10 کیلومتر. امتیاز شما میانگین امتیازها 0% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 3 شیمی دهم 1 / 25 1) انحلالپذیری KNO₃ در 60 درجه برابر 110 و در 20 درجه برابر 30 گرم در 100 گرم آب است. اگر 210 گرم محلول سیرشدهٔ آن را در 60 درجه تا 20 درجه سرد کنیم، چند گرم رسوب میکند؟ 1) 30 2) 80 3) 110 4) 50 210 گرم محلول سیرشدهٔ 60 درجه یعنی 100 گرم آب و 110 گرم نمک.در 20 درجه فقط 30 گرم حل میماند؛ پس 110 - 30 = 80 گرم رسوب میکند. 2 / 25 2) اگر 100 میلیلیتر محلول 0.2 مولار CaBr₂ را با 100 میلیلیتر محلول 0.1 مولار NaBr مخلوط کنیم، غلظت مولی یون برمید در محلول نهایی چند مولار است؟ (حجمها جمع میشوند) 1) 0.3 2) 0.5 3) 0.25 4) 0.15 مول Br⁻ از اولی: 2 × 0.2 × 0.1 = 0.04؛ از دومی: 0.1 × 0.1 = 0.01؛ جمعاً 0.05 مول.حجم نهایی 0.2 لیتر؛ پس غلظت برابر است با 0.05 ÷ 0.2 = 0.25 مولار. 3 / 25 3) در اثر انحلال، چند تا از ترکیبهای زیر در آب، بهصورت مولکولی باقی میمانند و هویت خود را حفظ میکنند؟الف) استونب) شکرج) نمک خوراکید) اتانول 1) 3 2) 2 3) 4 4) 1 استون، شکر و اتانول مولکولی حل میشوند و هویتشان حفظ میشود؛ ولی نمک خوراکی به یونها تفکیک میشود. پس 3 مورد. 4 / 25 4) تعداد چند تا از ویژگیهای زیر در اتانول کمتر از استون است؟الف) نقطهٔ جوشب) جرم مولیج) شمار اتمهای کربند) شمار اتمهای هیدروژن 1) 2 2) 3 3) 1 4) 4 جرم مولی اتانول (46) کمتر از استون (58) و کربنهایش (2) کمتر از استون (3) است؛ ولی نقطهٔ جوش اتانول بیشتر است و هیدروژنهای هر دو برابرند (6). پس 2 مورد کمتر است. 5 / 25 5) کدامیک از مطالب زیر نادرست است؟ 1) اغلب محلولهای موجود در بدن انسان، محلولهای آبی هستند. 2) هر فرد بالغ روزانه بهطور میانگین 1.5 تا 3 لیتر آب را به شکلهای مختلف از دست میدهد. 3) بیش از نیمی از آب موجود در بدن انسان، در درون یاختهها و بقیه در مایعهای برونیاختهای جریان دارد. 4) اندکی کمتر از نصفِ جرم بدن انسان را آب تشکیل میدهد. حدود 60 تا 70 درصد جرم بدن انسان آب است (بیش از نصف)؛ پس عبارت 4 نادرست است و سه عبارت دیگر درستاند. 6 / 25 6) سادهترین ترکیب هیدروژندارِ چند تا از عنصرهای زیر در میدان الکتریکی جهتگیری میکند؟الف) کلرب) کربنج) اکسیژند) گوگرد 1) 1 2) 2 3) 3 4) 4 HCl و H₂O و H₂S قطبیاند و جهتگیری میکنند؛ ولی CH₄ ناقطبی است و جهتگیری نمیکند. پس 3 مورد. 7 / 25 7) افزایش یا کاهش دما بر انحلالپذیری کدامیک از نمکهای زیر در آب، تأثیر کمتری دارد؟ 1) پتاسیم نیترات 2) پتاسیم کلرید 3) سدیم نیترات 4) سدیم کلرید منحنی انحلالپذیری سدیم کلرید تقریباً افقی است؛ یعنی انحلالپذیری آن با دما تغییر چندانی نمیکند. 8 / 25 8) نقطهٔ جوش کدامیک از ترکیبهای زیر بالاتر از بقیه است؟ 1) آب 2) هیدروژن فلورید 3) آمونیاک 4) اتانول آب بهدلیل پیوندهای هیدروژنی گسترده (دو اتم H و دو جفت ناپیوندی روی اکسیژن)، بالاترین نقطهٔ جوش (100 درجه) را دارد؛ بقیه کمترند. 9 / 25 9) غلظت یون کلسیم در محلولی از کلسیم برمید برابر 2000ppm است. درصد جرمی کلسیم برمید در این محلول کدام است؟ (Ca = 40، Br = 80) 1) 0.6 2) 1 3) 10 4) 6 2000ppm یعنی 2 گرم کلسیم در هر کیلوگرم آب؛ یعنی 2 ÷ 40 = 0.05 مول.جرم CaBr₂ برابر است با 0.05 × 200 = 10 گرم در حدود 1000 گرم محلول؛ یعنی حدود 1 درصد. 10 / 25 10) در یک کیلوگرم از یک نمونه آب بهترتیب 400 و 360 میلیگرم از یونهای Ca²⁺ و Mg²⁺ وجود دارد. کدام کاتیون در این نمونه آب، غلظت مولی بیشتری دارد و درصد جرمی آن در نمونه چند است؟ (Mg = 24، Ca = 40) 1) Ca²⁺ – 0.04 2) Mg²⁺ – 0.36 3) Ca²⁺ – 0.04 4) Mg²⁺ – 0.036 مول Ca²⁺ برابر 0.4 ÷ 40 = 0.01 و مول Mg²⁺ برابر 0.36 ÷ 24 = 0.015؛ پس منیزیم غلظت مولی بیشتری دارد.درصد جرمی منیزیم برابر است با (0.36 ÷ 1000) × 100 = 0.036 درصد. 11 / 25 11) در آب دریا، فراوانترین کاتیون سدیم و فراوانترین آنیون کلرید است. چند مورد درست است؟الف) یون سدیم و یون کلرید هر دو یکاتمیاند.ب) فرمول ترکیب این دو یون NaCl₂ است.ج) درصد جرمی یون سدیم در آب دریا بیشتر از کلرید است.د) این دو یون با هم ترکیب یونی میسازند. 1) 1 2) 2 3) 4 4) 3 درستها: یکاتمیبودن هر دو یون، و یونیبودن ترکیبشان (2 مورد). نادرستها: فرمول درست NaCl است (نه NaCl₂) و درصد جرمی کلرید بیشتر از سدیم است. پس 2 مورد درست است. 12 / 25 12) چند مورد از عبارتهای زیر درست است؟الف) آب نسبت به جرم مولیاش نقطهٔ جوش بالایی دارد و هنگام یخزدن حجمش زیاد میشود.ب) در میدان الکتریکی، اتم اکسیژنِ آب بهسمت یون منفی جهتگیری میکند.پ) مولکولهای قطبی در میدان الکتریکی جهتگیری میکنند.ت) چگالی یخ بیشتر از آب مایع است. 1) 1 2) 4 3) 2 4) 3 الف و پ درستاند. ب نادرست است (اکسیژنِ منفی بهسمت یون مثبت میرود) و ت نادرست است (چگالی یخ کمتر است). پس 2 مورد درست است. 13 / 25 13) دو محلول گلوکز و کلسیم برمید (CaBr₂) با مولاریتهٔ یکسان 0.2 مولار داریم. کدام عبارت درست است؟ 1) غلظت یونی دو محلول برابر است. 2) ppm دو محلول برابر است. 3) جرم حلشونده در یک لیتر از هر دو برابر است. 4) غلظت یون برمید در محلول کلسیم برمید، دو برابر غلظت یون کلسیم است. CaBr₂ به یک یون Ca²⁺ و دو یون Br⁻ تفکیک میشود؛ پس غلظت برمید (0.4) دو برابر کلسیم (0.2) است. گلوکز اصلاً یونی ندارد؛ پس گزینههای 1 تا 3 نادرستاند. 14 / 25 14) مولاریتهٔ محلولی که 8 گرم NaOH در 500 میلیلیتر آن حل شده است کدام است؟ (جرم مولی NaOH = 40) 1) 0.2 2) 0.4 3) 0.8 4) 4 تعداد مول برابر است با 8 ÷ 40 = 0.2 مول. حجم 0.5 لیتر است.مولاریته برابر است با 0.2 ÷ 0.5 = 0.4 مولار. 15 / 25 15) انحلالپذیری مادهٔ A در 20 درجهٔ سلسیوس برابر 20 گرم در 100 گرم آب است. اگر 30 گرم A را به 200 گرم آب در همین دما اضافه کنیم، چه وضعیتی داریم؟ 1) همه حل میشود و محلول سیرنشده است. 2) 10 گرم حلنشدنی باقی میماند. 3) محلول دقیقاً سیرشده است. 4) محلول فراسیرشده تشکیل میشود. 200 گرم آب میتواند 2 × 20 = 40 گرم A حل کند؛ ولی فقط 30 گرم اضافه شده. پس همه حل میشود و محلول هنوز سیرنشده است. 16 / 25 16) با افزایش دما و افزایش فشار، انحلالپذیری یک گاز در آب بهترتیب چگونه تغییر میکند؟ 1) کاهش – افزایش 2) افزایش – کاهش 3) کاهش – کاهش 4) افزایش – افزایش گرمکردن آب، گاز را خارج میکند (کاهش) و افزایش فشار، حلشدن گاز را بیشتر میکند (افزایش)؛ مانند نوشابهٔ سرد و پرفشار. 17 / 25 17) در کدام مورد، انحلالپذیری بیشتر است؟ 1) اتانول در آب 2) ید در آب 3) سدیم کلرید در هگزان 4) متان در آب اتانول قطبی است و پیوند هیدروژنی میسازد، پس در آب (قطبی) خوب حل میشود. ید و متان ناقطبیاند و NaCl یونی است که در هگزان ناقطبی حل نمیشود. 18 / 25 18) کدام عبارت دربارهٔ انحلالپذیری نادرست است؟ 1) انحلالپذیری، بیشینهٔ مقدار حلشونده در 100 گرم آب در دمای معین است. 2) در محلول فراسیرشده، حلشوندهٔ بیش از مقدار انحلالپذیری حل شده است. 3) هر چه نمودار انحلالپذیری شیبدارتر باشد، تأثیر دما بیشتر است. 4) انحلالپذیری همهٔ نمکها در آب با افزایش دما افزایش مییابد. برخی ترکیبها (مانند برخی نمکها مثل سولفات سریم یا ترکیبهایی با انحلالپذیری معکوس) با افزایش دما کمتر حل میشوند؛ پس عبارت 4 نادرست است و سه عبارت دیگر درستاند. 19 / 25 19) در نمونهای یک کیلوگرمی از آب، غلظت یون سدیم 460ppm است. پس از تبخیر آب خالص، چند گرم سدیم سولفات میتواند تشکیل شود؟ (جرم مولی سدیم = 23، سدیم سولفات = 142) 1) 1.42 2) 0.71 3) 5.68 4) 2.84 460ppm یعنی 0.46 گرم سدیم در هر کیلوگرم؛ یعنی 0.46 ÷ 23 = 0.02 مول یون سدیم.هر مول سولفات به 2 مول سدیم نیاز دارد؛ پس 0.01 مول Na₂SO₄ تشکیل میشود: 0.01 × 142 = 1.42 گرم. 20 / 25 20) غلظت مولی محلول 8 درصد جرمی حلشوندهٔ A در آب، 3 مولار است. اگر چگالی محلول 1.5 g/mL باشد، جرم مولی A چند گرم بر مول است؟ 1) 12 2) 15 3) 40 4) 60 در 100 گرم محلول، 8 گرم A هست؛ حجم این محلول برابر است با 100 ÷ 1.5 = 66.7 میلیلیتر.مولاریته 3 یعنی در این حجم 0.2 مول A است؛ پس جرم مولی برابر است با 8 ÷ 0.2 = 40. 21 / 25 21) محلولی 3 درصد جرمی استات سدیم دارد و شامل 485 گرم آب است. جرم کل محلول چند گرم است؟ 1) 490 2) 515 3) 485 4) 500 اگر حلشونده 3٪ باشد، آب 97٪ جرم محلول است. پس 485 گرم برابر 97٪ است.جرم محلول برابر است با 485 ÷ 0.97 = 500 گرم (حلشونده 15 گرم). 22 / 25 22) دربارهٔ سه مولکول H₂O و H₂S و HF، چند مورد درست است؟الف) نقطهٔ جوش H₂O از دو ترکیب دیگر بالاتر است.ب) هر سه مولکول میتوانند پیوند هیدروژنی تشکیل دهند.پ) هر سه مولکول دارای گشتاور دوقطبی بزرگتر از صفر هستند.ت) این سه بهترتیب در شرایط اتاق مایع، گاز و گاز هستند. 1) 4 2) 3 3) 2 4) 1 عبارت ب نادرست است؛ H₂S پیوند هیدروژنی نمیسازد (گوگرد الکترونگاتیوی کافی ندارد). الف، پ و ت درستاند (هر سه قطبیاند و بهترتیب مایع، گاز، گاز). پس 3 مورد درست است. 23 / 25 23) چند مورد از عبارتهای زیر درست است؟الف) چون جرم مولی استون از اتانول بیشتر است، نقطهٔ جوش آن نیز بیشتر خواهد بود.ب) پیوند هیدروژنی قویترین نیروی بینمولکولی است وقتی H به یکی از اتمهای O، N و F متصل باشد.پ) یک مولکول آب برخلاف یک مولکول متان، پیوند هیدروژنی تشکیل میدهد.ت) پیوند هیدروژنی میتواند در هر سه حالت فیزیکی ماده وجود داشته باشد. 1) 4 2) 3 3) 2 4) 1 عبارت الف نادرست است؛ اتانول پیوند هیدروژنی دارد و با وجود جرم مولی کمتر، نقطهٔ جوشش از استون بالاتر است. عبارتهای ب، پ و ت درستاند. پس 3 مورد درست است. 24 / 25 24) کدام گزینه عبارت زیر را بهدرستی کامل میکند؟«مولکول …… در میدان الکتریکی برخلاف مولکول …… جهتگیری میکند و نقطهٔ جوش …… از آن دارد.» 1) CH₄ – NH₃ : نمیکند، کمتری 2) HF – O₂ : نمیکند، بیشتری 3) H₂O – CO₂ : میکند، بیشتری 4) N₂ – CO : نمیکند، بیشتری H₂O قطبی است و در میدان الکتریکی جهتگیری میکند، ولی CO₂ ناقطبی است و جهتگیری نمیکند؛ همچنین آب بهدلیل پیوند هیدروژنی نقطهٔ جوش بیشتری دارد. فقط گزینهٔ 3 درست است. 25 / 25 25) برای تولید 100 میلیلیتر محلول 0.02 مولار H₂SO₄، مطابق واکنشهای موازنهشدهٔ زیر، چند گرم گاز گوگرد دیاکسید نیاز است؟SO₂ + O₂ → SO₃SO₃ + H₂O → H₂SO₄(H = 1، S = 32، O = 16) 1) 0.264 2) 0.064 3) 0.128 4) 0.0128 مول H₂SO₄ برابر است با 0.1 × 0.02 = 0.002 مول. با پایستگی گوگرد، همان 0.002 مول SO₂ لازم است.جرم SO₂ برابر است با 0.002 × 64 = 0.128 گرم. امتیاز شما میانگین امتیازها 0% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون شماره دو فصل 3 شیمی دهم 1 / 25 1) کدام محلول، الکترولیت قوی است و برق را بهخوبی هدایت میکند؟ 1) گلوکز 2) اتانول 3) هیدروژن کلرید 4) استون HCl در آب کاملاً به یونهای H⁺ و Cl⁻ تفکیک میشود و الکترولیت قوی است؛ بقیه مولکولی و نارسانا هستند. 2 / 25 2) محلول 4 مولار نمکی با چگالی 1.25 g/mL حدود 45.4 درصد جرمی است. این نمک کدام است؟ (Na = 23، S = 32، O = 16، K = 39) 1) K₂SO₄ 2) Na₂SO₄ 3) NaCl 4) KCl در هر لیتر 4 × M گرم حلشونده و 1250 گرم محلول وجود دارد.از درصد: (4M ÷ 1250) × 100 = 45.4 → M ≈ 142 که برابر جرم مولی Na₂SO₄ است. 3 / 25 3) ماهیها در آبهای سرد بهتر زندگی میکنند؛ دلیل اصلی کدام است؟ 1) انحلالپذیری O₂ در آب سرد بیشتر است. 2) آب سرد چگالی کمتری دارد. 3) آب سرد قطبیتر است. 4) انحلالپذیری CO₂ در آب سرد کمتر است. با کاهش دما، حلپذیری گازها افزایش مییابد؛ پس اکسیژن بیشتری در آب سرد حل است. 4 / 25 4) کدام ماده بین مولکولهای خودش پیوند هیدروژنی ندارد؟ 1) CH₃OH 2) HF 3) CH₃–O–CH₃ 4) H₂O در دیمتیل اتر (CH₃–O–CH₃)، هیچ H مستقیم به O متصل نیست؛ پس بین مولکولهای خودش پیوند هیدروژنی تشکیل نمیشود. 5 / 25 5) کدام مولکول قطبی است؟ 1) CH₄ 2) NH₃ 3) CO₂ 4) BF₃ NH₃ ساختار هرمی و نامتقارن دارد و قطبی است؛ سه گزینهٔ دیگر متقارن و ناقطبیاند. 6 / 25 6) جرم گلوکز در 250 میلیلیتر محلول 0.2 مولار چند گرم است؟ (گلوکز = 180) 1) 18 2) 9 3) 4.5 4) 36 مول برابر 0.25 × 0.2 = 0.05 مول؛ جرم برابر 0.05 × 180 = 9 گرم. 7 / 25 7) کدام عبارت درست است؟ 1) در نقطهٔ تقاطع دو منحنی، انحلالپذیری دو نمک با هم برابر نیست. 2) دما بر انحلالپذیری همهٔ جامدها اثر یکسان دارد. 3) محلول فراسیرشده پایدار است. 4) در دمایی که دو منحنی متقاطعاند، درصد جرمی محلول سیرشدهٔ هر دو نمک برابر است. در نقطهٔ تقاطع، انحلالپذیری دو نمک برابر است؛ پس درصد جرمی محلول سیرشدهٔ هر دو نیز برابر خواهد بود. 8 / 25 8) در استخراج منیزیم از آب دریا، منیزیم نخست به کدام ترکیب و سپس به کدام تبدیل میشود؟ 1) MgCl₂ سپس NaOH 2) الکترولیز مستقیم آب دریا 3) Mg(OH)₂ سپس MgCl₂ و الکترولیز 4) MgSO₄ سپس تقطیر منیزیم را ابتدا بهصورت Mg(OH)₂ رسوب میدهند، سپس به MgCl₂ تبدیل و با الکترولیزِ نمک مذاب، فلز منیزیم میسازند. 9 / 25 9) چند مورد درست است؟الف) آب در 4 درجه بیشینهٔ چگالی را دارد.ب) یخ روی آب شناور میماند.ج) آب حلال خوبی برای ترکیبهای قطبی است.د) بخار آب یک گاز گلخانهای است. 1) 4 2) 3 3) 2 4) 1 هر چهار عبارت درستاند؛ اینها از ویژگیهای شناختهشدهٔ آب هستند. 10 / 25 10) هر مولکول آب حداکثر با چند مولکول آبِ اطراف خود پیوند هیدروژنی تشکیل میدهد؟ 1) 2 2) 4 3) 3 4) 6 از طریق دو اتم H و دو جفت ناپیوندی اکسیژن، حداکثر 4 پیوند هیدروژنی تشکیل میشود. 11 / 25 11) اگر غلظت کلسیم کلرید در محلولی 1110ppm باشد، غلظت یون کلرید چند ppm است؟ (جرم مولی CaCl₂ = 111، Cl = 35.5) 1) 355 2) 1110 3) 1420 4) 710 1110ppm یعنی 1.11 گرم در لیتر = 0.01 مول CaCl₂؛ پس 0.02 مول کلرید = 0.02 × 35.5 = 0.71 گرم = 710ppm. 12 / 25 12) برای تبدیل 20 میلیلیتر محلول 3 مولار به محلول 1 مولار، چند میلیلیتر آب باید افزود؟ 1) 40 2) 20 3) 60 4) 80 مول ثابت: 0.02 × 3 = 0.06؛ حجم نهایی باید 0.06 ÷ 1 = 60 میلیلیتر باشد.پس 60 - 20 = 40 میلیلیتر آب افزوده میشود. 13 / 25 13) اگر 100 میلیلیتر محلول 0.5 مولار را آنقدر بجوشانیم تا حجم به 50 میلیلیتر برسد، مولاریته نهایی چند است؟ 1) 0.25 2) 0.5 3) 2 4) 1 مول ثابت است (0.05)؛ با نصفشدن حجم، غلظت دو برابر میشود: 0.05 ÷ 0.05 = 1 مولار. 14 / 25 14) اگر انحلالپذیری نمکی 36 گرم در 100 گرم آب باشد، درصد جرمی محلول سیرشدهٔ آن چقدر است؟ 1) 26.5 2) 36 3) 13 4) 72 درصد برابر است با (36 ÷ 136) × 100 ≈ 26.5 درصد. 15 / 25 15) کدام گاز در آب حلپذیری بیشتری دارد؟ 1) O₂ 2) N₂ 3) CO₂ 4) H₂ CO₂ قطبیتر است و با آب واکنش نیز میدهد؛ پس حلپذیری آن بسیار بیشتر از گازهای دیگر است. 16 / 25 16) کدام ماده در حلال ناقطبی CCl₄ بهتر حل میشود؟ 1) NaCl 2) شکر 3) اتانول 4) ید ید (I₂) ناقطبی است و در CCl₄ِ ناقطبی خوب حل میشود؛ بقیه قطبی یا یونیاند. 17 / 25 17) کدام مولکول گشتاور دوقطبی صفر دارد؟ 1) H₂O 2) CO₂ 3) NH₃ 4) HCl CO₂ خطی و متقارن است؛ دو قطبیِ پیوندها یکدیگر را خنثی میکنند و گشتاور کل صفر است. 18 / 25 18) ترتیب نقطهٔ جوش کدام است؟ 1) HF > H₂O > NH₃ > CH₄ 2) H₂O > NH₃ > HF > CH₄ 3) H₂O > HF > NH₃ > CH₄ 4) CH₄ > NH₃ > HF > H₂O آب بیشینه پیوند هیدروژنی را دارد، سپس HF، سپس NH₃ و در آخر CH₄ِ ناقطبی. 19 / 25 19) در مخلوط آب و اتانول، چند نوع پیوند هیدروژنی متفاوت میتواند تشکیل شود؟ 1) 3 2) 2 3) 4 4) 1 آب–آب، اتانول–اتانول و آب–اتانول؛ یعنی 3 نوع. 20 / 25 20) در یک کیلوگرم آب دریا 19 گرم کلرید و 10.5 گرم سدیم هست. کدام یون غلظت مولی بیشتری دارد و درصد جرمی آن چقدر است؟ (Cl = 35.5، Na = 23) 1) کلرید – 0.19 2) سدیم – 1.05 3) سدیم – 1.9 4) کلرید – 1.9 مول کلرید: 19 ÷ 35.5 ≈ 0.53 و مول سدیم: 10.5 ÷ 23 ≈ 0.46؛ پس کلرید بیشتر است.درصد جرمی کلرید: (19 ÷ 1000) × 100 = 1.9 درصد. 21 / 25 21) انحلالپذیری NaNO₃ در 50 درجه 110 و در 10 درجه 80 گرم در 100 گرم آب است. با سردکردن 420 گرم محلول سیرشدهٔ 50 درجه تا 10 درجه، چند گرم رسوب میکند؟ 1) 30 2) 80 3) 60 4) 110 420 گرم محلول یعنی 200 گرم آب و 220 گرم نمک.در 10 درجه، 200 گرم آب تنها 160 گرم نگه میدارد؛ پس 220 - 160 = 60 گرم رسوب میکند. 22 / 25 22) محلولی 2 مولار است و جرم مولی حلشونده 98 و چگالی محلول 1.5 g/mL است. درصد جرمی حدوداً چقدر است؟ 1) 15 2) 19.6 3) 9.8 4) 13 در هر لیتر، 2 × 98 = 196 گرم حلشونده و 1500 گرم محلول وجود دارد.درصد: (196 ÷ 1500) × 100 ≈ 13 درصد. 23 / 25 23) غلظت یون کلرید در نمونهای آب 710ppm است. غلظت مولی آن چند مولار است؟ (Cl = 35.5) 1) 0.01 2) 0.04 3) 0.02 4) 0.2 710ppm یعنی 0.71 گرم در لیتر؛ مول برابر است با 0.71 ÷ 35.5 = 0.02 مولار. 24 / 25 24) 50 میلیلیتر محلول 0.3 مولار Al₂(SO₄)₃ را با 50 میلیلیتر آب مخلوط میکنیم. غلظت مولی یون سولفات در محلول نهایی چند مولار است؟ 1) 0.45 2) 0.9 3) 0.3 4) 0.15 مول سولفات: 3 × 0.3 × 0.05 = 0.045 مول؛ حجم نهایی 0.1 لیتر.غلظت: 0.045 ÷ 0.1 = 0.45 مولار. 25 / 25 25) برای تولید 200 میلیلیتر محلول 0.05 مولار H₂SO₄، چند گرم SO₃ لازم است؟ (S = 32، O = 16) 1) 0.64 2) 0.8 3) 1.6 4) 8 مول اسید: 0.2 × 0.05 = 0.01 مول؛ با پایستگی گوگرد، 0.01 مول SO₃ لازم است.جرم SO₃: 0.01 × 80 = 0.8 گرم. امتیاز شما میانگین امتیازها 11% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد 🔴 توضیحات: بعد اتمام این زمان خود به خود آزمون به پایان می رسد و نتیجه را مشاهده خواهید کرد، البته چنانچه زودتر از موعد نیز آزمون را به اتمام رساندید روی عبارت پایان آزمون یا دیدن نتایج کلیک کنید. در پایان نیز میتوانید پاسخهای درست و غلط خود را مشاهده کرده و تحلیل هر سوال را ملاحظه کنید. لطفا سوالات را با دقت بخوانید و پاسخ دهید ⌛ زمان آزمون به پایان رسید و پاسخهای شما ثبت شد. آزمون فصل 7 زیست دهم 1 / 15 1) کدام عبارت درست است؟ 1) بیشتر گیاهان به کمک فتوسنتز همهٔ مواد مورد نیاز خود را تولید میکنند. 2) جذب مواد معدنی در گیاهان فقط از راه ریشه صورت میگیرد. 3) یون آلومینیم، جذب آب و مواد معدنی را تسهیل میکند. 4) مقداری کربن دیاکسید با حلشدن در آب، بهصورت بیکربنات توسط گیاه جذب میشود. CO₂ ضمن جذب از هوا، مقداری با حلشدن در آب بهصورت بیکربنات از خاک جذب میشود. گیاهان به فتوسنتز alone اکتفا نمیکنند (به آب و مواد معدنی نیاز دارند)، جذب معدنی «بهویژه» از ریشه است (نه فقط)، و آلومینیم مانع جذب است. 2 / 15 2) چند مورد از عبارتهای زیر دربارهٔ کودها درست است؟الف) کودهای آلی، مواد معدنی مورد نیاز گیاه را بهآهستگی آزاد میکنند.ب) مصرف بیش از حد کود شیمیایی، بافت خاک را تخریب و آبها را آلوده میکند.ج) کودهای زیستی پرهزینهتر و پیچیدهتر از کودهای شیمیاییاند.د) کودهای آلی شامل بقایای در حال تجزیهٔ جانداران هستند. 1) 1 2) 2 3) 4 4) 3 عبارت ج نادرست است؛ کودهای زیستی سادهتر و کمهزینهترند. عبارتهای الف، ب و د درستاند؛ پس 3 مورد درست است. 3 / 15 3) در ارتباط با «بخشی از خاک که در زیر لایهٔ سطحی قرار گرفته و بر اثر فرآیندی به نام هوازدگی ایجاد میشود»، کدام گزینه نادرست است؟ 1) اندازهٔ ذرات این بخش میتواند بسیار متفاوت باشد. 2) داشتن بار منفی، مانع شستوشوی یونهای مثبت میشود. 3) برای ایجاد آن لزوماً به تغییرات متناوب دمای محیط نیاز نیست. 4) هوازدگی فیزیکی و شیمیایی میتواند سبب ایجاد این بخش شود. نگهداشتن یونهای مثبت با بار منفی، ویژگی کاخایگ (و رس) است نه بخش غیرآلیِ حاصل از هوازدگی؛ پس گزینهٔ 2 برای این بخش نادرست است. (سایر گزینهها درستاند: ذرات از رس تا شن متغیرند و هوازدگی شیمیایی هم بدون تغییر دما رخ میدهد.) 4 / 15 4) چند مورد از عبارتهای زیر دربارهٔ کاخایگ (هوموس) درست است؟الف) لایهٔ سطحی خاک است که عمدتاً از بقایای جانداران و تجزیهٔ آنها تشکیل شده است.ب) با داشتن بار منفی، یونهای مثبت را نگه میدارد و از شستوشوی آنها جلوگیری میکند.ج) باعث اسفنجیشدن خاک و نفوذپذیری مناسب برای ریشه میشود.د) جزء ترکیبات غیرآلی (معدنی) خاک بهشمار میرود. 1) 3 2) 4 3) 2 4) 1 عبارت د نادرست است؛ کاخایگ جزء آلی خاک است. عبارتهای الف، ب و ج درستاند؛ پس 3 مورد درست است. 5 / 15 5) کدام گزینه دربارهٔ جذب دو عنصر مهم نیتروژن و فسفر (شرکتکننده در ساختار پروتئینها و مولکولهای وراثتی) درست است؟ 1) گیاهان این دو عنصر را فقط از خاک جذب میکنند. 2) هر دو عنصر بهصورت ترکیبات یونی قابل جذب هستند. 3) در اغلب خاکها این عناصر به مقدار نامحدود در دسترس گیاهاند. 4) بیشتر گیاهان برای جذب این دو عنصر شبکهٔ ریشهٔ گستردهتری ایجاد میکنند. نیتروژن بهصورت یون آمونیوم/نیترات و فسفر بهصورت یون فسفات (ترکیبات یونی) جذب میشوند. این عناصر در خاک محدودند و فقط برخی گیاهان ریشهٔ گستردهتر میسازند. 6 / 15 6) کدام عبارت نادرست است؟ 1) گیاه شبنم (شاوهربوت)، حشرهخوار و رویشگاه آن باتلاقهای شمال کشور است. 2) سس، ریشه ندارد و با اندامهای مکنده از آوند میزبان ماده جذب میکند. 3) گیاهان حشرهخوار فتوسنتز نمیکنند و همهٔ مواد خود را از حشرات میگیرند. 4) ار نوگ با سیانوباکتریهای همزیست در ساقه و برگبند، نیتروژن کسب میکند. گیاهان حشرهخوار فتوسنتز میکنند و از نظر نیتروژن فقیرند؛ حشرات را برای تأمین نیتروژن شکار میکنند. پس عبارت 3 نادرست است. 7 / 15 7) کدام گیاه، نیتروژن تثبیتشده را از طریق همزیستی با سیانوباکتریها دریافت میکند؟ 1) یونجه 2) لاوزآ (سرخس آبی) 3) سویا 4) نخود لاوزآ (گیاه آبی کوچک در شالیزارها) و ار نوگ با سیانوباکتریها همزیستی دارند. یونجه، سویا و نخود (پروانهواران) با ریزوبیوم همزیستی دارند. 8 / 15 8) کدام گزینه عبارت زیر را بهدرستی کامل میکند؟«باکتریهای تثبیتکنندهٔ نیتروژن ……… زندگی میکنند و سیانوباکتریها علاوه بر فتوسنتز ……… .» 1) بهصورت آزاد در خاک یا همزیست با گیاهان – میتوانند تثبیت نیتروژن نیز انجام دهند 2) فقط بهصورت همزیست – توانایی تثبیت نیتروژن ندارند 3) فقط آزاد – نیترات تولید میکنند 4) در گرهٔ ریشهٔ همهٔ گیاهان – مادهٔ آلی تجزیه میکنند باکتریهای تثبیتکنندهٔ نیتروژن آزاد در خاک یا همزیست با گیاهان زندگی میکنند؛ سیانوباکتریها علاوه بر فتوسنتز، تثبیت نیتروژن هم انجام میدهند. 9 / 15 9) چند مورد از عبارتهای زیر دربارهٔ ریزوبیوم درست است؟الف) در گرههای (کهرگهای) ریشهٔ گیاهان تیرهٔ پروانهواران زندگی میکند.ب) پس از مرگ یا برداشت گیاه، گرههای آن در خاک مانده و خاک را از نیتروژن غنی میکند.ج) گیاه، مادهٔ آلی مورد نیاز این باکتری را فراهم میکند.د) این باکتری نوعی سیانوباکتری فتوسنتزکننده است. 1) 3 2) 2 3) 4 4) 1 عبارت د نادرست است؛ ریزوبیوم سیانوباکتری نیست (سیانوباکتریها فتوسنتزکنندهاند). عبارتهای الف، ب و ج درستاند؛ پس 3 مورد درست است. 10 / 15 10) کدام عبارت دربارهٔ قارچهای ریشهای (مایکوریزا) درست است؟ 1) حدود 90 درصد تکلپهها این همزیستی را دارند. 2) قارچ از گیاه مادهٔ آلی میگیرد و بهویژه فسفر فراهم میکند. 3) رشتههای قارچ سطح تماس کمتری نسبت به ریشه دارند. 4) قارچ فقط روی سطح ریشه غلاف میسازد و به داخل نفوذ نمیکند. قارچ از ریشه مادهٔ آلی میگیرد و بهویژه فسفر فراهم میکند؛ حدود 90 درصد گیاهان راددانه (نه فقط تکلپهها) همزیستی دارند، رشتههای قارچ سطح تماس بیشتری دارند و بخشی به داخل ریشه نفوذ میکند. 11 / 15 11) چند مورد از عبارتهای زیر دربارهٔ شیرهٔ پرورده درست است؟الف) شیرهٔ پرورده میتواند در همهٔ جهات حرکت کند.ب) هنگام ذخیرهٔ مواد آلی، محل ذخیره بهعنوان «منبع» شمارده میشود.ج) بارگیری قند به درون یاختههای آبکشی در محل منبع، با انتقال فعال انجام میشود.د) فرضیهٔ جریان فشاری توسط ارنست مونش ارائه شد. 1) 1 2) 2 3) 4 4) 3 عبارت ب نادرست است؛ هنگام ذخیره، محل ذخیره «مصرف» و هنگام آزادسازی، «منبع» است. عبارتهای الف، ج و د درستاند؛ پس 3 مورد درست است. 12 / 15 12) کدام عبارت دربارهٔ تعریق (قطرهگذاری) درست است؟ 1) از راه روزنههای هوایی انجام میشود و به نور وابسته است. 2) نشانهٔ فشار ریشهای است و از روزنههای آبی انجام میشود. 3) همان شبنم (قطرات ناشی از میعان بخار آب) روی برگ است. 4) هنگامی رخ میدهد که شدت تعرق بسیار زیاد باشد. تعریق در شب یا هوای بسیار مرطوب، وقتی فشار ریشهای آب بیشتری به برگ میراند تا برگ از دست میدهد، بهصورت قطراتی از روزنههای آبی (در لبه یا نوک برگ) خارج میشود و نشانهٔ فشار ریشهای است؛ با شبنم و تعرق اشتباه نشود. 13 / 15 13) چند مورد از عبارتهای زیر دربارهٔ یاختههای نگهبان روزنه درست است؟الف) نور، انباشت یونهای K⁺ و Cl⁻ و قند را در یاختهٔ نگهبان تحریک میکند.ب) هنگام تورم، بهدلیل آرایش شعاعی رشتههای سلولزی و نازکبودن دیوارهٔ پشتی، یاختهها خمیده و روزنه باز میشود.ج) کاهش شدید رطوبت هوا باعث بستهشدن روزنهها میشود.د) در همهٔ گیاهان، روزنهها در طول روز بسته و در شب باز هستند. 1) 1 2) 3 3) 2 4) 4 عبارت د نادرست است؛ فقط برخی گیاهان نواحی خشک (مانند برخی کاکتیها) روزنههایشان در روز بسته است. عبارتهای الف، ب و ج درستاند؛ پس 3 مورد درست است. 14 / 15 14) کدام گزینه عبارت زیر را بهدرستی کامل میکند؟«عامل اصلی حرکت رو به بالای شیرهٔ خام ……… است و در بیشتر گیاهان ……… نقش کمی دارد.» 1) کشش تعرقی – فشار ریشهای 2) فشار ریشهای – کشش تعرقی 3) جریان تودهای – انتشار 4) همچسبی آب – تعرق کشش تعرقی (ناشی از تعرق برگها) عامل اصلی بالا رفتن شیرهٔ خام است؛ فشار ریشهای در بیشتر گیاهان نقش کمی دارد و نهایتاً چند متر آب را بالا میراند. 15 / 15 15) چند مورد از عبارتهای زیر دربارهٔ انتقال مواد در عرض ریشه درست است؟الف) در مسیر سیمپلاستی، مواد از طریق پلاسمودسم از پروتوپلاست یاختهای به یاختهٔ مجاور میروند.ب) نوار کاسپاری در یاختههای پوست درون (درونپوست)، مسیر آپوپلاستی را مسدود میکند.ج) در مسیر عرض غشایی، مواد از عرض غشای یاخته عبور میکنند.د) پس از پوست درون، مواد وارد آوند آبکشی میشوند و بارگیری آبکشی انجام میگیرد. 1) 1 2) 2 3) 3 4) 4 عبارت د نادرست است؛ پس از پوست درون، مواد وارد آوند چوبی میشوند و بارگیری چوبی انجام میگیرد (نه آبکشی). عبارتهای الف، ب و ج درستاند. امتیاز شما میانگین امتیازها 0% 0% این آزمون برای شما مفید بود؟ مطالعه مستمر و رفع اشکال، حتما باعث افزایش سرعت و بهبود درصدهایتان خواهد شد. با شرکت در طرحهای مشاوره رتبه برتر، حرفهای درس خواندن را تجربه کنید. ارسال بازخورد